Likely To, Bound To, Sure To azərbaycanca: «çox güman ki», «mütləq», «çətin ki» ingiliscə
Bound To, Likely To, Sure To: Likelihood
Bu səhifədə
Məqsəd
Bu dərsdən sonra siz nəyinsə nə dərəcədə ehtimal olunduğunu dəqiq deyə biləcəksiniz: be likely / unlikely to, it is likely that, be bound / sure / certain to, the chances are, there's a good chance və in all likelihood. Həmçinin likely və probably arasında seçim edə biləcəksiniz.
Əsas fikir
Will nəyinsə gələcəkdə olduğunu deyir. May və might (A2-22) bunun mümkün olduğunu deyir. Amma real həyat daha çox dəqiqlik tələb edir. 90 % əminsiniz? 60 %? 10 %?
Hava proqnozunu təsəvvür edin. Yaxşı sinoptik sadəcə «yağış olacaq» və ya «olmayacaq» demir. O deyir: «90 % ehtimal», «60 % ehtimal», «kiçik ehtimal». Bu dərs sizə həmin faizlər kimi işləyən sabit ifadələr verir: bound to və sure to 100 %-ə yaxındır, likely to təxminən 70 %-dir, the chances are «yəqin ki» deməkdir, unlikely to isə şkalanın aşağısındadır.
Bütün bu ifadələr danışanın fikrini bildirir. Onlar nəyin olacağını demir; sizin nə qədər əmin olduğunuzu deyir. Düzgün ifadəni seçmək sizi diqqətli və dəqiq göstərir: söhbətdə, xəbərlərdə və hesabatlarda.
Azərbaycan dili və ingilis dili
Azərbaycan dilində ehtimalı əsasən ara sözlərlə deyirik: yəqin ki, çox güman ki, ehtimal ki, mütləq, şübhəsiz, çətin ki. Bu sözlər cümlənin əvvəlində durur, feil isə adi formada qalır: «Çox güman ki, qiymətlər qalxacaq». İngiliscədə isə ən çox işlənən yol fərqlidir: ehtimal sifəti mübtədaya be ilə bağlanır və ondan sonra to + məsdər gəlir: Prices are likely to rise. Bizdə belə quruluş olmadığı üçün iki səhv tez-tez olur: be feili düşür (She likely to be late ❌) və ya «mümkündür», «ehtimal olunur» sözləri şəxsə bağlanır (He is possible to win ❌). Yaxşı xəbər də var: yəqin ki ingiliscədəki zərf probably ilə eyni işi görür, çətin ki isə unlikely sözünə çox uyğundur. «Dəqiqdir ki, …» kimi şəxssiz quruluş ingiliscədə yalnız certain ilə mümkündür: It's certain that…, amma It's sure that və It's bound that olmur.
| Azərbaycanca | Nə qədər əmin? | İngiliscə |
|---|---|---|
| Narahat olma, mütləq keçəcəksən. | demək olar ki, əminəm | Don't worry about the exam. You're bound to pass. |
| Yeni albom şübhəsiz hit olacaq. | demək olar ki, əminəm | The new album is sure to be a hit. |
| Çox güman ki, qiymətlər gələn il yenə qalxacaq. | ehtimal böyükdür | Prices are likely to rise again next year. |
| Yəqin ki, gecikəcək. | yəqin | She'll probably be late. |
| Böyük ehtimalla, matç təxirə salınacaq. | çox güman, rəsmi | In all likelihood, the match will be postponed. |
| Çətin ki, görüş altıdan əvvəl bitsin. | ehtimal azdır | The meeting is unlikely to finish before six. |
| Dəqiqdir ki, qanun dəyişəcək. | əmin, rəsmi | It's certain that the law will change. |
Quruluş
Ehtimal şkalası
| Nə qədər əmin? | İfadə | Nümunə |
|---|---|---|
| demək olar ki, əmin | be bound to / be sure to / be certain to + feilin əsas forması | It's bound to rain. |
| ehtimal böyükdür | be likely to + feilin əsas forması; it is likely that…; the chances are (that)…; in all likelihood | Prices are likely to rise. |
| tamamilə mümkündür | there's a good chance (that)…; (may well / could well: C1-14 dərsinə baxın) | There's a good chance we'll win. |
| ehtimal azdır | be unlikely to + feilin əsas forması; it is unlikely that…; there's little chance… | He's unlikely to agree. |
Likely sifətdir, probably isə zərf
| Söz | Qəlib | Nümunə |
|---|---|---|
| likely (sifət) | mübtəda + be likely to + feilin əsas forması | She is likely to be late. |
| likely (sifət) | It is likely that + budaq cümlə | It's likely that she'll be late. |
| likely (sifət) | likely + isim | the most likely cause |
| probably (zərf) | əsas feildən əvvəl / be və ya birinci köməkçi feildən sonra | She'll probably be late. |
| probable (sifət) | It is probable that + budaq cümlə (şəxs + probable to yox) | It's probable that she'll be late. |
Likely sözünü gücləndirmək və ya zəiflətmək olar: very / highly / quite / more / most likely.
İnkar
- be unlikely to adi inkar formasıdır: He's unlikely to call. (He isn't likely to call da düzgündür.)
- bound to sözünün «demək olar ki, əminəm ki, olmayacaq» mənasında çox işlənən inkarı yoxdur. be very unlikely to və ya there's no chance that işlədin. (It isn't bound to happen «mütləq olacaq deyil» deməkdir.)
İstifadə
1Be likely / unlikely to + feilin əsas forması
Ehtimal bildirməyin ən çox işlənən yolu budur. Mübtəda insan da, əşya da ola bilər. Neytraldır, ona görə həm danışıqda, həm yazıda işlənir. Azərbaycancada bunu adətən «çox güman ki» və ya «çətin ki» ilə deyirik; ingiliscədə isə be feilini unutmayın.
2It is likely that…; likely və probably
Ardınca tam budaq cümlə gətirmək istəyəndə It is (un)likely that + budaq cümlə işlədin. Likely isimdən əvvəl də gələ bilər. Probably zərfdir: feil birləşməsinin içində gəlir və ondan sonra to olmur. Amerika ingiliscəsində likely zərf kimi də çox işlənir; həm UK, həm də US ingiliscəsində most likely və very likely belə işlənə bilər.
3Be bound to / be sure to / be certain to: demək olar ki, əmin
Bu ifadələr danışanın nəyinsə olacağına çox əmin olduğunu bildirir. Bound to çox işlənir və çox vaxt nəticənin qaçılmaz olduğunu göstərir, bəzən mənfi mənada. Sure to neytral və ya müsbətdir. Certain to bir az daha rəsmidir. Bu üçündən yalnız certain sözü It is… that ilə də işlənə bilər. Azərbaycancada burada «mütləq», «şübhəsiz» deyirik.
4The chances are, a good chance, in all likelihood
The chances are (that) «yəqin ki» deməkdir və bir az qeyri-rəsmidir; çox qeyri-rəsmi danışıqda the çox vaxt düşür. There's a good / a fair / little / no chance (that) ehtimalın dərəcəsini göstərir. In all likelihood (və ya in all probability) «çox güman ki» deməkdir və rəsmidir.
Qeyd: may well / might well / could well (= «tamamilə mümkündür»: It may well rain later.) C1-14 dərsində öyrədilir.
Tez-tez edilən səhvlər
Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
1. be feili düşür. «Çox güman ki, Murad yenə qatardan qalacaq» cümləsində is sözünə uyğun heç nə yoxdur, ona görə ingiliscədə də onu buraxmaq asandır. Likely sifətdir: ona həmişə be lazımdır.
2. «Mümkündür», «ehtimal olunur» → possible / probable to. «Duman səbəbindən reysin gecikməsi mümkündür» cümləsini sözbəsöz çevirəndə The flight is possible to… alınır. İngiliscədə possible və probable sözləri likely kimi işləmir: onlarla The flight is possible to… və ya She is probable to… demək olmaz. It's possible / probable that…, may / might və ya be likely to işlədin.
3. «Böyük ehtimal» → a big chance. «Böyük ehtimal var ki…» ifadəsini çevirəndə a big chance deyirik. Bu, danışıqda eşidilir, amma ingiliscədə adi birləşmə a good chance və ya a strong chance sözləridir.
Qarışdırmayın
be likely to və be bound to — Likely = yəqin ki; bound = demək olar ki, mütləq. Nə qədər əmin olduğunuza görə seçin.
She's sure to… (proqnoz) və Be sure to… (göstəriş) — Mübtədadan sonra sure to proqnozdur. Əmr formasında Be sure to «… etməyi unutma» deməkdir.
bound to və bound for — Bound for + yer «… istiqamətində gedən» deməkdir. Ehtimalla heç bir əlaqəsi yoxdur.
Yazılış və tələffüz
- Likely /ˈlaɪkli/: «LIKE-lee», vurğu birinci hecadadır. Likelihood /ˈlaɪklihʊd/: «LIKE-lee-hood», üç heca, vurğu yenə birinci hecada. Azərbaycan dilindəki kimi son hecanı vurğulamayın.
- bound to ifadəsində /d/ çox vaxt itir: /ˈbaʊn tə/, «BOWN-tuh». Bütün bu ifadələrdə to zəif deyilir: /tə/.
- Chances /ˈtʃɑːnsɪz/ (UK), /ˈtʃænsɪz/ (US): Britaniya ingiliscəsində sait uzun «a», Amerika ingiliscəsində isə qısa /æ/ səsidir; bu ikinci səs azərbaycan dilindəki ə səsinə çox yaxındır. Sondakı /ɪz/ hecasını aydın deyin və /z/ səsini karlaşdırmayın.
- Certain /ˈsɜːtn/ (UK), /ˈsɝːtn/ (US): «SUR-tn». Birinci sait /ɜː/ uzundur və dodaqlar yumrulanmır; ikinci heca çox qısadır, /t/ ilə /n/ arasında sait demək olar ki, yoxdur.
- Yazılış: likelihood sözündə y hərfi i olur (likely → likeli-hood).
Qızıl qayda
İfadəni nə qədər əmin olduğunuza görə seçin: bound / sure / certain to = demək olar ki, mütləq, likely to və the chances are = yəqin ki, unlikely to = çətin ki. Likely adətən sifətdir, ona görə be tələb edir (She's likely to…); probably isə zərfdir (She'll probably…). Amerika ingiliscəsində likely zərf kimi də işlənir.
Tapşırıqlar
A. Quruluş
Düzgün sözü qoyun və ya mötərizədəki feilin düzgün formasını yazın.
-
Prices are likely (rise) again.
-
It's likely the shop will be closed on Sunday.
-
chances are she's already left.
-
There's a good that we'll finish early.
-
In all , the meeting will be cancelled.
-
"probably" ilə yenidən yazın: He is likely to call tonight.
B. Məna
Vəziyyəti oxuyun və uyğun variantı seçin.
-
He's never on time. He's … to be late again.
-
It's sunny and dry. It's … to rain today.
-
Bunun ehtimal olunduğunu düşünürsünüz, amma əmin deyilsiniz: The project … finish in May.
-
Hansı cümlə «demək olar ki, mütləq» deməkdir?
-
Hansı cümlə göstərişdir?
C. Səhvi tapın
Hər cümlədə bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzəldilmiş cümləni yazın və ya correct yazın.
-
It's likely snow tonight.
-
She is probable to get the job.
-
Don't worry, you're bound to pass.
-
It's sure that they will win.
D. Mətndə
Söz bankı (hər sözü bir dəfə işlədin): likely, chance, chances, unlikely, bound
"Good evening. Tomorrow is 16 to be another warm day in the south, though nothing is certain yet. In the north there's a good 17 of thunderstorms in the evening, so if you're planning a barbecue there, the 18 are you'll get wet. Snow, of course, is very 19 — it's far too warm. And with the holiday weekend starting, the roads are 20 to be busy. They always are."
E. Sizin növbəniz
Özünüz haqqında ingiliscə yazın.
-
Gələn iliniz haqqında iki proqnoz yazın: biri likely və ya unlikely ilə, o biri bound to ilə.
-
Həftəsonunuz haqqında "The chances are" ilə başlayan bir cümlə yazın.
F. Qarışıq təkrar
Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.
-
A2-22 May, Might, Could azərbaycanca: ingiliscə «ola bilər» necə deyilir? Düzgün cavabı seçin: It … rain tomorrow — I'm not sure.
-
B1-16 Must Be, Can't Be, Might Be azərbaycanca: «yəqin ki», «ola bilməz», «ola bilər» It's 2 a.m. and she isn't answering her phone. She ___ be asleep. …
-
B2-12 It Is Said That və He Is Said To azərbaycanca: «deyilir ki», «güman edilir ki» ingiliscə The minister is thought (resign) last night.
Cavablar
A. Quruluş
- to rise
- that
- The
- chance
- likelihood / probability
- He'll probably call tonight. / He will probably call tonight. / He's probably going to call tonight.
B. Məna
- bound
- unlikely
- is likely to
- She's certain to come.
- Be sure to call me.
C. Səhvi tapın
- It's likely to snow tonight. / It's likely that it will snow tonight.
- She is likely to get the job. / She'll probably get the job. / It's probable that she'll get the job.
- ✓ Don't worry, you're bound to pass.
- They're sure to win. / They are sure to win. / I'm sure that they'll win. / I'm sure they'll win. / It's certain that they'll win.
D. Mətndə
- likely
- chance
- chances
- unlikely
- bound
E. Sizin növbəniz
- I'm unlikely to move house next year. My sister is bound to visit — she comes every summer.
- The chances are I'll stay at home and watch films.
F. Qarışıq təkrar
- may not
- must
- to have resigned
