Bound To, Likely To, Sure To: ალბათობა ინგლისურად („სავარაუდოდ“, „აუცილებლად“)
Bound To, Likely To, Sure To: Likelihood
ამ გვერდზე
მიზანი
ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ ზუსტად თქვათ, რამდენად სავარაუდოა რამე, გამოთქმებით be likely / unlikely to, it is likely that, be bound / sure / certain to, the chances are, there's a good chance და in all likelihood – და სწორად აირჩიოთ likely და probably.
მთავარი იდეა
Will ამბობს, რომ რაღაც მომავალშია. May და might (A2-22) ამბობს, რომ ეს შესაძლებელია. მაგრამ რეალურ ცხოვრებაში მეტი სიზუსტეა საჭირო. 90%-ით დარწმუნებული ხართ? 60%-ით? 10%-ით?
წარმოიდგინეთ ამინდის პროგნოზი. კარგი სინოპტიკოსი მხოლოდ „წვიმა იქნება“ ან „არ იქნება“-ს არ ამბობს. ის ამბობს: „90%-იანი ალბათობა“, „60%-იანი ალბათობა“, „მცირე ალბათობა“. ეს გაკვეთილი მყარ გამოთქმებს გაძლევთ, რომლებიც ამ პროცენტებივით მუშაობს: bound to და sure to 100%-თან ახლოსაა, likely to – დაახლოებით 70%-ზე, the chances are – „ალბათ“, unlikely to კი – ქვედა ნაწილში.
ყველა ეს გამოთქმა მოსაუბრის შეფასებას გამოხატავს. ის არ ამბობს, რა მოხდება; ის ამბობს, რამდენად დარწმუნებული ხართ. სწორი არჩევანი ფრთხილად და ზუსტად გაჟღერებთ – საუბარში, ახალ ამბებსა და ანგარიშებში.
ქართული და ინგლისური
ქართულად ალბათობას ძირითადად ზმნიზედებით ან უპიროვნო წინადადებით ვამბობთ: „ალბათ დააგვიანებს“, „სავარაუდოდ გაიზრდება“, „აუცილებლად ჩააბარებ“, „სავარაუდოა, რომ…“, „დიდი ალბათობით“. ინგლისურში კი ყველაზე ხშირი სქემა პიროვნულია: ქვემდებარე + be likely / bound / sure to + საწყისი ფორმა – Prices are likely to rise. ქართულად ასეთი აგებულება არ გვაქვს, ამიტომ be და to ხშირად იკარგება ან will-ს ერევა.
კარგი ამბავიც არის. „ალბათ“ ზუსტად probably-ს ჰგავს – ზმნიზედაა და to არ სჭირდება. „სავარაუდოა, რომ“ ზუსტად It's likely that-ია, და ორივე ენაში მას მომავალი დრო მოსდევს. ორი ქართული სიტყვა კი გვატყუებს: „ნაკლებად სავარაუდოა“ ნიშნავს unlikely-ს (არა less likely-ს), ხოლო „აუცილებლად“ აქ „დანამდვილებით“-ს ნიშნავს – bound to / sure to, არა necessarily ან must.
| ქართული | ინგლისური | რაშია განსხვავება? |
|---|---|---|
| ფასები სავარაუდოდ ისევ გაიზრდება. | Prices are likely to rise again next year. | ქართულად ზმნიზედა; ინგლისურად be likely to + საწყისი ფორმა |
| სავარაუდოა, რომ საპროცენტო განაკვეთები გაიზრდება. | It's likely that interest rates will go up. | აქ ერთნაირია: „სავარაუდოა, რომ“ + მომავალი |
| ალბათ დააგვიანებს. | She'll probably be late. | აქ ერთნაირია: ზმნიზედა, to-ს გარეშე |
| გამოცდაზე ნუ ღელავ. აუცილებლად ჩააბარებ. | Don't worry about the exam. You're bound to pass. | „აუცილებლად“ = bound to / sure to, არა must |
| ნაკლებად სავარაუდოა, რომ ქარხანა ხელახლა გაიხსნება. | It is unlikely that the factory will reopen. | „ნაკლებად“ აქ un--ია, არა less |
| დიდი შანსია, რომ ადრე დავამთავრებთ. | There's a good chance that we'll finish early. | მსგავსია; ინგლისურად ჩვეულებრივ good chance |
| დიდი ალბათობით, მატჩი გადაიდება. | In all likelihood, the match will be postponed. | მსგავსია: ფორმალური |
მოკლედ: „სავარაუდოდ / ალბათ“ → is likely to ან will probably; „აუცილებლად“ (პროგნოზი) → is bound / sure to; „ნაკლებად სავარაუდოა“ → is unlikely to / it's unlikely that.
ფორმა
ალბათობის სკალა
| რამდენად დარწმუნებული? | გამოთქმა | მაგალითი |
|---|---|---|
| თითქმის დარწმუნებული | be bound to / be sure to / be certain to + საწყისი ფორმა | It's bound to rain. |
| სავარაუდო | be likely to + საწყისი ფორმა; it is likely that…; the chances are (that)…; in all likelihood | Prices are likely to rise. |
| საკმაოდ შესაძლებელი | there's a good chance (that)…; (may well / could well: იხ. C1-14) | There's a good chance we'll win. |
| ნაკლებად სავარაუდო | be unlikely to + საწყისი ფორმა; it is unlikely that…; there's little chance… | He's unlikely to agree. |
Likely ზედსართავია; probably – ზმნიზედა
| სიტყვა | სქემა | მაგალითი |
|---|---|---|
| likely (ზედსართავი) | ქვემდებარე + be likely to + საწყისი ფორმა | She is likely to be late. |
| likely (ზედსართავი) | It is likely that + წინადადება | It's likely that she'll be late. |
| likely (ზედსართავი) | likely + არსებითი სახელი | the most likely cause |
| probably (ზმნიზედა) | ძირითადი ზმნის წინ / be-ს ან პირველი დამხმარე ზმნის შემდეგ | She'll probably be late. |
| probable (ზედსართავი) | It is probable that + წინადადება (არა ადამიანი + probable to) | It's probable that she'll be late. |
Likely შეიძლება გაძლიერდეს ან შესუსტდეს: very / highly / quite / more / most likely.
უარყოფა
- be unlikely to ჩვეულებრივი უარყოფითი ფორმაა: He's unlikely to call. (He isn't likely to call-იც სწორია.)
- bound to-ს „თითქმის დანამდვილებით არა“-ს მნიშვნელობით გავრცელებული უარყოფა არ აქვს. გამოიყენეთ be very unlikely to ან there's no chance that. (It isn't bound to happen ნიშნავს „არ არის აუცილებელი, რომ მოხდეს“.)
გამოყენება
1Be likely / unlikely to + საწყისი ფორმა
ეს ალბათობის გამოხატვის ყველაზე ხშირი გზაა. ქვემდებარე შეიძლება იყოს ადამიანი ან საგანი. ნეიტრალურია, ამიტომ საუბარშიც გამოდგება და წერაშიც. ქართულად აქ ჩვეულებრივ „სავარაუდოდ“ ან „ალბათ“ დგას – ინგლისურად კი be და to აუცილებელია.
2It is likely that…; likely თუ probably
It is (un)likely that + წინადადება გამოიყენეთ, როცა მის შემდეგ სრული წინადადება გინდათ. Likely არსებითი სახელის წინაც შეიძლება დადგეს. Probably ზმნიზედაა: ზმნის ჯგუფის შიგნით დგას და to არ სჭირდება – ზუსტად ისე, როგორც „ალბათ“. ამერიკულ ინგლისურში likely ზმნიზედადაც ხშირია; most likely და very likely კი ზმნიზედად ორივე ვარიანტში გამოიყენება.
3Be bound to / be sure to / be certain to – თითქმის დანამდვილებით
ეს გამოთქმები ამბობს, რომ მოსაუბრე ძალიან დარწმუნებულია, რომ რაღაც მოხდება. Bound to ძალიან ხშირია და ხშირად გულისხმობს, რომ შედეგი გარდაუვალია, ზოგჯერ ცუდი გაგებით. Sure to ნეიტრალური ან პოზიტიურია. Certain to ოდნავ ფორმალურია. ამ სამიდან მხოლოდ certain-ს შეუძლია It is… that სქემა. ქართულად – „აუცილებლად“, „უეჭველად“, „ნამდვილად“.
4The chances are, a good chance, in all likelihood
The chances are (that) ნიშნავს „ალბათ“-ს და ოდნავ არაფორმალურია; ძალიან არაფორმალურ მეტყველებაში the ხშირად იკარგება. There's a good / a fair / little / no chance (that) ხარისხს აჩვენებს. In all likelihood (ან in all probability) ნიშნავს „დიდი ალბათობით“-ს და ფორმალურია.
მინიშნება: may well / might well / could well (= „საკმაოდ სავარაუდოა“: It may well rain later.) C1-14-შია.
ხშირი შეცდომები
მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
1. „სავარაუდოა, რომ… მიიღებს“ → is likely will. ქართულად „სავარაუდოა“ / „სავარაუდოდ“ მომავალ დროს უერთდება. ინგლისურში ორი სქემა გაქვთ და ისინი არ ერევა: is likely to + საწყისი ფორმა ან It's likely that + will.
2. „ნაკლებად სავარაუდოა“ → less likely. ქართულში „ნაკლებად სავარაუდო“ უბრალოდ „არა სავარაუდო“-ს ნიშნავს. ინგლისური less likely კი შედარებაა („ვიდრე რაღაც სხვა“). დამოუკიდებელი შეფასებისთვის – unlikely.
3. „აუცილებლად“ → necessarily / must. პროგნოზში „აუცილებლად მოვა“ ნიშნავს „დანამდვილებით მოვა“. ინგლისური necessarily დადებით წინადადებაში არაბუნებრივია (ის ჩვეულებრივ not necessarily-ში გვხვდება), must კი ვალდებულებას ან დასკვნას ჰგავს. პროგნოზისთვის – bound to / sure to.
4. „დიდი შანსია“ → There is big chance. ქართულად „შანსი“ არტიკლის გარეშე დგას: „დიდი შანსია, რომ ფრენა ნისლის გამო გადაიდება“. ინგლისურში chance ამ მნიშვნელობით თვლადია და a სჭირდება; ყველაზე ბუნებრივი შეხამებაა a good chance (a big chance-იც ისმის).
არ აგერიოთ
be likely to თუ be bound to – Likely = ალბათ; bound = თითქმის დანამდვილებით. აირჩიეთ იმის მიხედვით, რამდენად დარწმუნებული ხართ.
She's sure to… (პროგნოზი) თუ Be sure to… (მითითება) – ქვემდებარის შემდეგ sure to პროგნოზია. ბრძანებით ფორმაში Be sure to ნიშნავს „არ დაგავიწყდეს“.
bound to თუ bound for – Bound for + ადგილი ნიშნავს „მიემართება“. ალბათობასთან კავშირი არ აქვს.
მართლწერა და გამოთქმა
- Likely /ˈlaɪkli/: მახვილი პირველ მარცვალზე. Likelihood /ˈlaɪklihʊd/: სამი მარცვალი, მახვილი პირველზე. h მსუბუქია, ქართული ჰ-ის მსგავსი – ნუ იტყვით ხ-ს.
- bound to-ში /d/ ხშირად ქრება: /ˈbaʊn tə/. To ყველა ამ გამოთქმაში სუსტია: /tə/ – მოკლე, მოდუნებული ხმოვანი, ნუ იტყვით სრულ „ტუ“-ს. t თ-ის ტიპისაა, არა ტ.
- Chances /ˈtʃɑːnsɪz/ (UK), /ˈtʃænsɪz/ (US): ბრიტანულში გრძელი „ა“, ამერიკულში /æ/ – პირი ფართოდ, ე-სა და ა-ს შორის. /tʃ/ ქართული ჩ-ია – აქ უპირატესობა გაქვთ.
- Certain /ˈsɜːtn/ (UK), /ˈsɝːtn/ (US): /ɜː/ ქართულში არ არის – ტუჩები მოდუნებული, ენა შუაში; მეორე მარცვალი ძალიან მოკლეა, ხმოვნის გარეშე: ნუ იტყვით „სერთეინ“-ს.
- მართლწერა: likelihood-ში y i-ად იქცევა (likely → likeli-hood).
ოქროს წესი
გამოთქმა აირჩიეთ იმის მიხედვით, რამდენად დარწმუნებული ხართ: bound / sure / certain to = თითქმის დანამდვილებით, likely to და the chances are = ალბათ, unlikely to = ალბათ არა. Likely ჩვეულებრივ ზედსართავია, ამიტომ be სჭირდება (She's likely to…); probably ზმნიზედაა (She'll probably…), როგორც „ალბათ“. ამერიკულ ინგლისურში likely ზმნიზედადაც გამოიყენება. „ნაკლებად სავარაუდოა“ = unlikely.
სავარჯიშოები
A. ფორმა
ჩასვით გამოტოვებული სიტყვა ან ფრჩხილებში მოცემული ზმნის სწორი ფორმა.
-
Prices are likely (rise) again.
-
It's likely the shop will be closed on Sunday.
-
chances are she's already left.
-
There's a good that we'll finish early.
-
In all , the meeting will be cancelled.
-
გადაწერეთ probably-ით: He is likely to call tonight.
B. მნიშვნელობა
აირჩიეთ სწორი პასუხი.
-
He's never on time. He's … to be late again.
-
It's sunny and dry. It's … to rain today.
-
ფიქრობთ, რომ ეს სავარაუდოა, მაგრამ დარწმუნებული არ ხართ: The project … finish in May.
-
რომელი წინადადება ნიშნავს „თითქმის დანამდვილებით“?
-
რომელი წინადადებაა მითითება?
C. იპოვეთ შეცდომა
ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.
-
It's likely snow tonight.
-
She is probable to get the job.
-
Don't worry, you're bound to pass.
-
It's sure that they will win.
D. კონტექსტში
შეავსეთ ტექსტში გამოტოვებული სიტყვები. სიტყვები (თითოეული ერთხელ გამოიყენეთ): likely, chance, chances, unlikely, bound
"Good evening. Tomorrow is 16 to be another warm day in the south, though nothing is certain yet. In the north there's a good 17 of thunderstorms in the evening, so if you're planning a barbecue there, the 18 are you'll get wet. Snow, of course, is very 19 — it's far too warm. And with the holiday weekend starting, the roads are 20 to be busy. They always are."
E. თქვენი ჯერი
დაწერეთ ინგლისურად.
-
დაწერეთ ორი პროგნოზი თქვენს მომავალ წელზე: ერთი likely-ით ან unlikely-ით, მეორე – bound to-თი.
-
დაწერეთ ერთი წინადადება თქვენს შაბათ-კვირაზე, რომელიც იწყება "The chances are"-ით.
F. შერეული გამეორება
გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.
-
A2-22 May, Might, Could: შესაძლებლობა ინგლისურად („შეიძლება“, „ალბათ“) აირჩიეთ სწორი პასუხი: It … rain tomorrow — I'm not sure.
-
B1-16 Must be, can't be, might be ქართულად: დასკვნა და ვარაუდი აწმყოზე It's 2 a.m. and she isn't answering her phone. She ___ be asleep. …
-
B2-12 It Is Said That და He Is Said To: „ამბობენ, რომ…“ ინგლისურად (Reporting Passive) The minister is thought (resign) last night.
პასუხები
A. ფორმა
- to rise
- that
- The
- chance
- likelihood / probability
- He'll probably call tonight. / He will probably call tonight. / He's probably going to call tonight.
B. მნიშვნელობა
- bound
- unlikely
- is likely to
- She's certain to come.
- Be sure to call me.
C. იპოვეთ შეცდომა
- It's likely to snow tonight. / It's likely that it will snow tonight.
- She is likely to get the job. / She'll probably get the job. / It's probable that she'll get the job.
- ✓ Don't worry, you're bound to pass.
- They're sure to win. / They are sure to win. / I'm sure that they'll win. / I'm sure they'll win. / It's certain that they'll win.
D. კონტექსტში
- likely
- chance
- chances
- unlikely
- bound
E. თქვენი ჯერი
- I'm unlikely to move house next year. My sister is bound to visit — she comes every summer.
- The chances are I'll stay at home and watch films.
F. შერეული გამეორება
- may not
- must
- to have resigned
