SlowingoQrammatika
C2 6 / 10

Zərflərin yeri və təsir dairəsi azərbaycanca: only, even, really don't, frankly, technically

Adverbials: Position, Scope and Viewpoint

Bu səhifədə
  1. Məqsəd
  2. Əsas fikir
  3. Azərbaycan dili və ingilis dili
  4. Quruluş
  5. İstifadə
  6. Tez-tez edilən səhvlər
  7. Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
  8. Qarışdırmayın
  9. Yazılış və tələffüz
  10. Qızıl qayda
  11. Tapşırıqlar

Məqsəd

Bu dərsdən sonra siz only, even, just və also sözlərini elə yerləşdirə biləcəksiniz ki, onlar məhz lazımi sözləri əhatə etsin; inkarla zərflərin təsir dairəsini idarə edə biləcəksiniz (I really don't like it və I don't really like it); fikrinizi bildirmək üçün frankly, admittedly, technically kimi cümlə zərflərini işlədə biləcəksiniz; tərz zərfi ilə cümlə zərfi arasındakı qeyri-müəyyənlikdən qaçacaq və uzun zərflikləri düzgün yerləşdirəcəksiniz.

Əsas fikir

Zərflik bir sözə, bir ifadəyə və ya bütöv cümləyə təsir edə bilər. Onun təsir etdiyi hissə onun təsir dairəsidir (scope), ingiliscədə isə təsir dairəsinin əsas göstəricisi yerdir.

Zərfi çətir kimi təsəvvür edin: o, özündən sonra gələni örtür. Only Sara saw the email: çətir Sara sözünü örtür; Sara saw only the email: çətir the email ifadəsini örtür. Cümlə zərfi bütöv cümlənin üstündə böyük çətirdir: Frankly, the plan is a mess planın necə qarışıq olduğunu təsvir etmir; oxucuya yazanın necə danışdığını deyir.

Not da çətirdir və iki çətirin sırası vacibdir. I really don't like it cümləsində really sözü don't like hissəsini örtür: güclü xoşlamamaq. I don't really like it cümləsində isə not sözü really like hissəsini örtür: yumşaq, nəzakətli xoşlamamaq. Danışıqda vurğu çətiri yerindən oynada bilər; yazıda vurğu yoxdur, ona görə bütün işi yer görməlidir.

Azərbaycan dili və ingilis dili

Diqqəti bir sözə yönəldən zərflər Azərbaycan dilində də adətən həmin sözdən dərhal əvvəl gəlir: «Yalnız Sara məktubu gördü», «Balığı yalnız cümə günləri yeyirəm». Bu, yazıda only üçün çox faydalıdır. Even üçün biz hətta sözünü və ya da/də ədatını işlədirik: «Hətta mütəxəssislər də təəccübləndi».

Fərq inkardadır. Bizdə inkar feilin içindədir (-ma/-mə), ona görə really don't və don't really fərqini sözlərin yeri ilə yox, ayrı sözlərlə bildiririk: «Heç xoşuma gəlmir» (güclü) və «O qədər də xoşuma gəlmir» (yumşaq). «Qəsdən» sözünün də bir yeri var: «Telefona qəsdən cavab vermədi» və «Vazanı qəsdən sındırmadı» eyni quruluşdadır, mənanı kontekst verir. İngiliscədə isə zərfin not sözündən əvvəl və ya sonra gəlməsi mənanı dəyişir. Tərz və cümlə zərfi bizdə çox vaxt ayrı sözlərdir («təbii ki» və «təbii şəkildə»), ingiliscədə isə bir söz (naturally) iki işi görür və mənanı yer və vergül bildirir.

AzərbaycancaİngiliscəFərq
Yalnız Sara məktubu gördü.Only Sara saw the email.eyni məntiq: fokus sözündən əvvəl
Bu mahnı heç xoşuma gəlmir.I really don't like this song.güclü: bizdə ayrı söz, ingiliscədə sıra
Bu mahnı o qədər də xoşuma gəlmir.I don't really like this song.yumşaq: not əvvəl gəlir
Telefona qəsdən cavab vermədi.He deliberately didn't answer the phone.zərf not sözündən əvvəl
Təbii ki, suala cavab verdi.Naturally, she answered the question.cümlə zərfi: önə + vergül
Suala təbii şəkildə cavab verdi.She answered the question naturally.tərz zərfi: sonda

Quruluş

Üç əsas yer

YerTipik zərfliklərNümunə
cümlənin əvvəli (çox vaxt + vergül)cümlə zərfləri, əlaqə sözləri, önə çəkilmiş zaman/yerFrankly, I'm not convinced.
orta (əsas feildən əvvəl, birinci köməkçi feildən sonra, be feilindən sonra)only, even, just, also, tezlik, əminlikShe has probably forgotten.
sontərz, yer, zaman, uzun zərfliklərHe explained the rules carefully.

Diqqət yönəldən zərflər: yer və təsir dairəsi

CümləNəyi örtürMənası
Only the manager can sign the contract.the managerbaşqa heç kim bilməz
The manager can only sign the contract.sign? the contract?yazıda qeyri-müəyyən: diqqətli yazanlar only sözünü buna görə yerdəyişir
The manager can sign only the contract.the contractbaşqa heç nəyi
Even the manager didn't know.the managertəəccüb: ən yaxşı bilməli olan adam belə bilmirdi
The manager didn't even know.knowheç minimum da yox: bilmirdi, hərəkət etməyi demirəm

İnkarla təsir dairəsi: birinci çətir ikincini örtür

CümləMənası
I really don't like it.güclü: xoşuma gəlmir
I don't really like it.yumşaq: o qədər də xoşuma gəlmir
He deliberately didn't answer.cavab verməməyi seçdi
He didn't deliberately break it.sındırdı, amma təsadüfən
That isn't necessarily true.doğru ola da bilər, olmaya da
Not all the guests came.bəziləri gəldi, bəziləri gəlmədi

Funksiyasına görə cümlə zərfləri

FunksiyaNümunələr
danışan necə danışırfrankly, honestly, seriously, briefly
kimin baxış bucağıpersonally, technically, theoretically, legally, financially
qiymətfortunately, surprisingly, sadly, ironically, hopefully
güzəşt / etirafadmittedly, granted (C1-13)
əminlik və mənbəclearly, obviously, presumably, apparently (C1-08)

İstifadə

1Only, even, just və also: təsir dairəsi

Danışıqda only və even adətən orta yerdə dayanır və nəyə yönəldiyini vurğu göstərir. Diqqətli yazıda onları əhatə etdikləri söz və ya ifadədən dərhal əvvəl qoyun, çünki oxucu vurğunu eşitmir. Just (= only) və also da eyni prinsipə tabedir. Əsas yerlər B1-33 dərsindədir.

Only Sara saw the email.
Məktubu yalnız Sara gördü.
başqa heç kim görmədi
Sara saw only the first email.
Sara yalnız birinci məktubu gördü.
o birilərini yox
I eat fish only on Fridays.
Balığı yalnız cümə günləri yeyirəm.
diqqətli yazı: yeganə gün cümədir
I only eat fish on Fridays.
Balığı ancaq cümə günləri yeyirəm.
danışıq: mənanı vurğulu söz göstərir
Even the experts were surprised.
Hətta mütəxəssislər də təəccübləndi.
təəccüblənməsi ən az gözlənilən insanlar
The experts were surprised even by the first results.
Mütəxəssisləri hətta ilk nəticələr də təəccübləndirdi.
təkcə sonrakılar yox
Just two people replied to the survey.
Sorğuya cəmi iki nəfər cavab verdi.
just = only
Also, the deadline has moved.
Bir də, son tarix dəyişib.
qeyri-rəsmi; rəsmi: In addition, (C1-12)
The deadline has also moved.
Son tarix də dəyişib.
başqa dəyişikliklərə əlavə olaraq

2İnkarla təsir dairəsi: really don't və don't really

Zərf və not yan-yana gələndə birinci gələn ikincini örtür. Really, deliberately, completely, always və necessarily yerinə görə mənasını dəyişir. Əminlik zərfləri (probably, certainly, definitely) adətən inkar köməkçi feilindən əvvəl gəlir: She probably won't, She won't probably yox. Necessarily adətən not sözündən sonra gəlir. All və ya every ilə başlayan mübtəda + not yazıda qeyri-müəyyən ola bilər, ona görə «bəziləri yox» demək istəyəndə not all işlədin.

I really don't like this song.
Bu mahnı heç xoşuma gəlmir.
güclü xoşlamamaq
I don't really like this song.
Bu mahnı o qədər də xoşuma gəlmir.
yumşaq, nəzakətli xoşlamamaq
He deliberately didn't answer the phone.
O, telefona qəsdən cavab vermədi.
cavab verməməyi seçdi
He didn't deliberately break the vase.
O, vazanı qəsdən sındırmadı.
sındırdı, amma qəsdən yox
I completely disagree with you.
Sizinlə qətiyyən razı deyiləm.
tam etiraz
I don't completely agree with you.
Sizinlə tam razı deyiləm.
qismən razılıq
She probably won't come tonight.
O, yəqin ki, bu axşam gəlməyəcək.
əminlik zərfi won't sözündən əvvəl
Expensive wine isn't necessarily better.
Baha şərab mütləq daha yaxşı olmur.
bəzən olur, bəzən yox
Not all the guests stayed for dinner.
Qonaqların heç də hamısı şama qalmadı.
bəziləri qaldı, bəziləri getdi

3Cümlə zərfləri və baxış bucağı

Cümlə zərfi bütöv fikrə münasibət bildirir: onun nə qədər doğru olduğuna, danışanın ona necə yanaşdığına və ya hansı baxış bucağından doğru olduğuna. O, adətən cümlənin əvvəlində vergüllə gəlir, amma orta yer də çox işlənir. Hopefully (= I hope) artıq əksər üslublarda standartdır, baxmayaraq ki, bəzi rəsmi üslub bələdçiləri ondan hələ də qaçır. Azərbaycancada bunları çox vaxt ifadə ilə deyirik: «açığını desəm», «şəxsən mən», «texniki cəhətdən», «ümid edirəm ki».

Frankly, the plan is a mess.
Açığını desəm, plan tam qarmaqarışıqdır.
açıq danışıram
Personally, I'd choose the cheaper option.
Şəxsən mən daha ucuz variantı seçərdim.
öz fikrim
Technically, the shop is still open, but nobody is serving.
Texniki cəhətdən mağaza hələ açıqdır, amma xidmət edən yoxdur.
dəqiq mənada
Admittedly, the hotel was a bit noisy.
Etiraf edim ki, otel bir az səs-küylü idi.
bu fikri qəbul edirəm
Surprisingly, nobody complained.
Təəccüblüdür ki, heç kim şikayət etmədi.
bu, məni təəccübləndirdi
Hopefully, the parcel will arrive tomorrow.
Ümid edirəm, bağlama sabah çatacaq.
ümid edirəm
She has obviously forgotten about the meeting.
Açıq-aydın görünür ki, o, görüşü unudub.
orta yer, vergülsüz

4Tərz zərfi, yoxsa cümlə zərfi?

Bir çox zərf həm bir şeyin necə edildiyini (tərz), həm də bütöv cümləyə münasibəti bildirə bilər. Hansı mənanı nəzərdə tutduğunuzu oxucuya yer və vergüllər göstərir. Sonda zərf adətən tərz bildirir; əvvəldə vergüllə isə adətən cümlə zərfidir.

She answered the question naturally.
O, suala təbii şəkildə cavab verdi.
təbii, rahat tərzdə
Naturally, she answered the question.
Təbii ki, o, suala cavab verdi.
əlbəttə, cavab verdi
He didn't explain the problem clearly.
O, problemi aydın izah etmədi.
izahı aydın deyildi
Clearly, he didn't explain the problem.
Göründüyü kimi, o, problemi izah etməyib.
aydındır ki, izah etməyib
Honestly, I don't mind where we eat.
Düzünü desəm, harada yeyəcəyimiz mənim üçün fərq etmir.
səmimi deyirəm

5Uzun zərfliklərin yeri

Uzun zərfliklər cümlənin ortasına yox, əvvəlinə və ya sonuna meyil edir (C2-04 dərsinə baxın). Feil ilə qısa tamamlıq arasına zərflik qoymayın. Tamamlıq çox uzundursa, end-weight qısa zərfliyin ondan əvvəl gəlməsinə icazə verir. To ilə feil arasındakı qısa zərf («split infinitive», yəni parçalanmış məsdər) müasir ingiliscədə qəbul ediləndir və bəzən ən aydın seçimdir; ora qoyulan uzun zərfliklər isə yöndəmsiz olur.

She checked every figure carefully.
O, hər rəqəmi diqqətlə yoxladı.
qısa tamamlıq, zərf ondan sonra
We discussed in detail the proposals that the committee had submitted.
Komitənin təqdim etdiyi təklifləri ətraflı müzakirə etdik.
uzun tamamlıq sona keçir
In the summer of 2019, after months of planning, we finally opened the shop.
2019-cu ilin yayında, aylarla planlaşdırmadan sonra, nəhayət mağazanı açdıq.
uzun zərfliklər əvvəldə
The company hopes to more than double its profits.
Şirkət mənfəətini iki dəfədən də çox artırmağa ümid edir.
split infinitive: burada ən aydın seçim
We need to really focus on the details.
Detallara həqiqətən diqqət yetirməliyik.
split infinitive: müasir ingiliscədə normaldır

6İki formalı zərflər (təkrar)

Bir neçə zərfin sadə forması və mənası fərqli olan -ly forması var: sadə forma adətən hərfi mənadadır (fly high, travel free, open wide, dig deep, work hard), -ly forması isə məcazi və ya «yüksək dərəcədə» mənasındadır (highly, freely, widely, deeply, hardly). Əsasları A2-09 dərsindədir. Diqqət: hardly «çətinliklə» yox, «demək olar ki, … yox» deməkdir.

Children under five travel free.
Beş yaşınadək uşaqlar pulsuz gedir.
ödəmədən
It is widely believed that the painting is a fake.
Geniş yayılmış fikrə görə, tablo saxtadır.
çox insan tərəfindən
This restaurant is highly recommended.
Bu restoran çox tövsiyə olunur.
çox

Tez-tez edilən səhvlər

❌This hotel is high recommended.
✅This hotel is highly recommended.
highly = çox; high = fiziki hündürlük.
⚠️She won't probably come.
✅She probably won't come.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma qeyri-adi sıradır: əminlik zərfləri adətən inkar köməkçi feilindən əvvəl gəlir.
⚠️I don't really like his films. (meaning "I hate them")
✅I really don't like his films.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma məna səhvdir: don't really yumşaqdır, really don't güclüdür.
⚠️He didn't deliberately answer. (meaning "he chose not to answer")
✅He deliberately didn't answer.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma məna səhvdir: inkarı örtmək üçün zərf not sözündən əvvəl gəlməlidir.
⚠️All the students didn't pass. (in writing, meaning "some failed")
✅Not all the students passed.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma yazıda qeyri-müəyyəndir: «heç kim keçmədi» mənasını da verə bilər.
⚠️We only need two volunteers on Saturday. (in a written notice, meaning "not on Sunday")
✅We need two volunteers only on Saturday.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma yazıda only sözünü əhatə etdiyi hissədən dərhal əvvəl qoyun.
⚠️She answered naturally. (meaning "of course she answered")
✅Naturally, she answered.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma sonda zərf adətən tərz bildirir.
⚠️They agreed to quickly, quietly and without any further discussion accept the offer.
✅They agreed to accept the offer quickly, quietly and without any further discussion.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma to-məsdərin içindəki uzun zərfliyi oxumaq çətindir.

Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər

1. «Qəsdən» + inkar → zərfin yanlış yeri. Azərbaycancada «qəsdən» sözünün yeri dəyişmir: «Murad Kamranı ad gününə qəsdən dəvət etmədi» cümləsində mənanı kontekst verir. İngiliscədə «cavab verməməyi seçdi» mənası üçün zərf not sözündən əvvəl gəlməlidir.

⚠️Murad didn't deliberately invite Kamran to his birthday party. (meaning he chose not to invite him)
✅Murad deliberately didn't invite Kamran to his birthday party.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma «təsadüfən dəvət etdi» mənasını verir; seçimi göstərmək üçün deliberately not sözündən əvvəl.

2. «Hamısı … -madı» → All … didn't. «Dostlarımın hamısı ad günümə gəlmədi» danışıqda çox vaxt «bəziləri gəlmədi» deməkdir. Bunu sözbəsöz All my friends didn't come kimi çevirəndə ingiliscə cümlə «heç biri gəlmədi» kimi də başa düşülə bilər.

⚠️All my friends didn't come to my birthday party. (meaning some of them came)
✅Not all my friends came to my birthday party.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma qeyri-müəyyəndir; «bəziləri yox» üçün not all işlədin.

3. «Çətinliklə» → hardly. «Oteli çətinliklə tapdıq» deyəndə «tapdıq, amma çətin oldu» deməkdir. Hardly isə «demək olar ki, … yox» deməkdir, ona görə məna tamam dəyişir.

⚠️We hardly found the hotel in Sheki because the streets had no signs.
✅We had trouble finding the hotel in Sheki because the streets had no signs. və ya It was hard to find the hotel in Sheki because the streets had no signs.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma hardly = «demək olar ki, tapmadıq»; çətinliyi had trouble -ing və ya hard ilə bildirin.

4. Yumşaq şübhə kəskin səslənir. Nəzakətlə şübhə bildirəndə «məncə, hələ o qədər də hazır deyil» deyirik: yumşaldan söz ayrıdır. Bəzi öyrənənlər ingiliscədə really sözünü not sözündən əvvəl qoyur: I really don't think… Bu, «heç də belə düşünmürəm» kimi kəskin səslənir.

⚠️Your poem is nice, Tural, but I really don't think it's ready for the competition. (meaning a gentle, polite doubt)
✅Your poem is nice, Tural, but I don't really think it's ready for the competition.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma really don't kəskin səslənir; yumşaq şübhə üçün don't really.

Qarışdırmayın

really don't və don't really — Birinci söz ikincini örtür. Really don't inkarı gücləndirir; don't really onu yumşaldır və nəzakətlə razı olmamağın və ya imtina etməyin adi yoludur.

I really don't want to go.
Heç getmək istəmirəm.
qəti «yox»
I don't really want to go.
O qədər də getmək istəmirəm.
yumşaq, nəzakətli «yox»

danışıqda only və yazıda only — Danışıqda only adətən orta yerdə durur və onun təsir dairəsini vurğu göstərir. Yazıda onu əhatə etdiyi sözlərin yanına qoyun. B1-33 dərsinə baxın.

I only saw Tom at the party.
Ziyafətdə yalnız Tomu gördüm.
danışıq: vurğu "Tom" sözündədir = başqa heç kimi
I saw only Tom at the party.
Ziyafətdə yalnız Tomu gördüm.
yazı: vurğusuz eyni məna

hopefully (cümlə zərfi) və hopefully (tərz) — Cümlə zərfi kimi «ümid edirəm» deməkdir; sonda isə «ümidlə» deməkdir.

Hopefully, the weather will improve.
Ümid edirəm, hava yaxşılaşacaq.
ümid edirəm ki, yaxşılaşacaq
The dog looked up hopefully at the table.
İt ümidlə başını qaldırıb masaya baxdı.
ümid dolu

Yazılış və tələffüz

  • Cümlənin əvvəlindəki cümlə zərflərindən sonra yazıda vergül, danışıqda isə qısa fasilə gəlir: Frankly, …
  • Danışıqda only adətən vurğusuz olur, əsas vurğu onun yönəldiyi sözə düşür: I only saw Tom. Even çox vaxt həm özü bir qədər vurğu alır, həm də yönəldiyi söz: Even the boss didn't know.
  • I don't really like it cümləsində really çox vaxt enib-qalxan tonla deyilir, bu da nəzakət və ya ehtiyat bildirir: səs really sözündə enir və yenidən qalxır.
  • Highly /ˈhaɪli/ kimi deyilir. Admittedly /ədˈmɪtɪdli/: vurğu mit hecasına düşür; presumably /prɪˈzjuːməbli/ (UK), /prɪˈzuːməbli/ (US): vurğu ikinci hecadadır. Azərbaycancada vurğu çox vaxt son hecaya düşür; bu sözlərdə sonu vurğulamayın.

Qızıl qayda

Yer təsir dairəsini göstərir: zərf özündən sonra gələni örtür. Yazıda only və even sözlərini əhatə etdikləri hissədən dərhal əvvəl qoyun; inkarla birinci söz ikincini örtür (really don't = güclü, don't really = yumşaq). Bütöv cümləyə münasibət üçün əvvəldə vergüllə işlədin, uzun zərflikləri isə cümlənin kənarlarında saxlayın. Hardly «çətinliklə» deyil.

Tapşırıqlar

A. Quruluş

Hər cümləni göstərişə uyğun yenidən yazın. Yalnız zərfliyi və onun tələb etdiyini dəyişin.

  1. İmtina güclü yox, yumşaq və nəzakətli səslənsin deyə yenidən yazın: I really don't want to join the committee.
  2. «Cavab verməməyi seçdi» mənasını versin deyə yenidən yazın: He didn't deliberately answer the question.
  3. Yazılı hesabat üçün elə yenidən yazın ki, aydın şəkildə «bəziləri keçmədi» mənasını versin: All the applicants didn't pass the first interview.
  4. "necessarily" ilə elə yenidən yazın ki, «yüksək qiymət keyfiyyətə zəmanət deyil» mənasını versin: A higher price means better quality.
  5. "Clearly" sözünü cümlə zərfi kimi işlədərək elə yenidən yazın ki, «aydındır ki, o, izah etməyib» mənasını versin: He didn't explain the problem clearly.
  6. "probably" sözünü adi yerində işlədərək yenidən yazın: The landlord won't agree to lower the rent.
  7. "in detail" ifadəsini uzun tamamlıqdan əvvəl qoyaraq elə yenidən yazın ki, tamamlıq sonda gəlsin: We discussed the proposals that the three regional committees had submitted over the summer in detail.

B. Məna

Kontekstə uyğun daha yaxşı cümləni seçin. Qeyd səbəbini izah edir.

  1. Həmkarınız yeni satış menecerinin təqdimatını bəyənib-bəyənmədiyinizi soruşur və siz kobud yox, nəzakətli səslənmək istəyirsiniz. Hansı cavab uyğundur?
  2. Xəbər: şirkətdə birləşmədən heç kim xəbər tutmamışdı, ən yaxşı bilməli olan adam da daxil olmaqla. Hansı cümlə bunu deyir?
  3. Şikayət: resepşn işçisi problemi həll etməyi qoy kənara, heç minimumu da etmədi. Hansı cümlə bunu deyir?
  4. Çap olunmuş menyu aydın göstərməlidir ki, təzə balıq cümə günləri verilir, başqa heç bir gün yox. Yazıda hansı cümlə daha aydındır?
  5. Vəkil müştərisinə deyir ki, dəqiq hüquqi mənada icarə müqaviləsi bitib, baxmayaraq ki, heç kim ondan çıxmağı tələb etməyib. Hansı cümlə daha dəqiqdir?
  6. Tərcümeyi-hal: müəllif «təbii ki, o, təklifi qəbul etdi» demək istəyir. Hansı cümlə bunu deyir?

C. Səhvi tapın

Hər cümlədə zərflə bağlı bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzəldilmiş cümləni yazın və ya correct yazın.

  1. According to the latest survey, it is wide believed that the new bypass has made the town centre noisier rather than quieter.
  2. The inspector examined carefully every document before she signed the final report and sent it to the ministry.
  3. The company hopes to more than double its profits over the next three years by opening new branches abroad.
  4. She has worked very hardly all year, so it is no surprise that her manager has recommended her for promotion.
  5. Admittedly, the hotel was a little noisy at night, but the staff were friendly and the breakfast was excellent.

D. Mətndə

Elanı elə redaktə edin ki, yazanların nəzərdə tutduğunu dəqiq desin. Göstərişə uyğun yenidən yazın və ya seçin.

Notice to all staff: new expense claims system
(19) From 1 March, the finance team will only process expense claims on Fridays. (20) All claims sent by post will not be accepted. (21) Senior managers must even use the new online form; there are no exceptions. Last year many of you found the instructions confusing. (22) We did not explain the rules clearly, and we apologise. (23) Please note that we cannot really accept late claims under any circumstances. (24) We plan to, after a full consultation with every department, review the system in the autumn. If you have any questions, please contact the finance office.
  1. (19) cümləsini elə yenidən yazın ki, yazıda aydın şəkildə cümənin yeganə gün olduğunu bildirsin.
  2. (20) cümləsini elə yenidən yazın ki, poçtla göndərilən heç bir müraciətin qəbul edilməyəcəyini aydın bildirsin.
  3. (21) cümləsini elə yenidən yazın ki, "even" sözü "senior managers" ifadəsini örtsün.
  4. (22) cümləsində yazanlar izahlarının zəif olduğunu etiraf edirlər. Hansı variant bunu deyir?
  5. (23) cümləsini yumşaq yox, qəti imtina kimi yenidən yazın.
  6. (24) cümləsini elə yenidən yazın ki, uzun zərflik to-məsdəri parçalamasın.

E. Sizin növbəniz

İngiliscə yazın.

  1. Yerli sayt üçün bir kafe və ya restoran haqqında qısa rəy (3–4 cümlə) yazın. Uğur meyarları: düzgün vergüllə ən azı iki müxtəlif cümlə zərfi (məsələn, admittedly, surprisingly, personally); əhatə etdiyi sözlərdən dərhal əvvəl only və ya even; mənanıza uyğun yerdə really olan bir inkar.
  2. Dostunuz həftəsonu köçməyə kömək etməyinizi xahiş edib, amma siz bacarmırsınız. Nəzakətli mesaj (2–3 cümlə) yazın. Uğur meyarları: don't really və ya not necessarily ilə bir yumşaq inkar; bir cümlə zərfi; əhatə etdiyi hissədən əvvəl qoyulmuş bir diqqət yönəldən zərf (only, just və ya even).
  3. Eyni zərfi iki yerdə fərqli mənalarla (tərz zərfi və cümlə zərfi) işlədən iki cümlə yazın və hər birindən sonra qısa izah əlavə edin.

F. Qarışıq təkrar

Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.

  1. C2-04 Cümlə memarlığı azərbaycanca: end-focus, end-weight, dummy it və paralellik
    Ağır budaq cümlə sonda olsun deyə dummy it ilə yenidən yazın: That the shop closed so suddenly, after forty years on the high street, surprised everyone.
  2. B1-33 Still, yet, already, even, only azərbaycanca: «hələ», «artıq», «hətta», «yalnız» və zərflərin yeri
    "still" sözünü adi orta yerində işlədərək yenidən yazın: She is working at the same bank after all these years.
  3. C1-08 Hedging azərbaycanca: It seems that, apparently, arguably – ingiliscə ehtiyatlı fikir bildirmək
    Akademik jurnal üçün annotasiya. Hansı cümlə daha uyğundur?
Cavablar

A. Quruluş

  1. I don't really want to join the committee.
  2. He deliberately didn't answer the question.
  3. Not all the applicants passed the first interview.
  4. A higher price doesn't necessarily mean better quality.
  5. Clearly, he didn't explain the problem.
  6. The landlord probably won't agree to lower the rent.
  7. We discussed in detail the proposals that the three regional committees had submitted over the summer.

B. Məna

  1. I didn't really enjoy it, to be honest.
  2. Even the finance director didn't know about the merger.
  3. The receptionist didn't even apologise.
  4. We serve fresh fish only on Fridays.
  5. Technically, the lease ended last month, but nobody has asked you to leave.
  6. Naturally, she accepted the offer.

C. Səhvi tapın

  1. According to the latest survey, it is widely believed that the new bypass has made the town centre noisier rather than quieter.
  2. The inspector carefully examined every document before she signed the final report and sent it to the ministry. / The inspector examined every document carefully before she signed the final report and sent it to the ministry.
  3. ✓ The company hopes to more than double its profits over the next three years by opening new branches abroad.
  4. She has worked very hard all year, so it is no surprise that her manager has recommended her for promotion.
  5. ✓ Admittedly, the hotel was a little noisy at night, but the staff were friendly and the breakfast was excellent.

D. Mətndə

  1. From 1 March, the finance team will process expense claims only on Fridays.
  2. No claims sent by post will be accepted. / Claims sent by post will not be accepted.
  3. Even senior managers must use the new online form; there are no exceptions.
  4. We did not explain the rules clearly, and we apologise.
  5. Please note that we really cannot accept late claims under any circumstances.
  6. We plan to review the system in the autumn, after a full consultation with every department. / After a full consultation with every department, we plan to review the system in the autumn.

E. Sizin növbəniz

  1. Admittedly, the service at Café Lumo is slow. Surprisingly, nobody seemed to mind: even the children waited patiently. Soup is served only at lunchtime. Personally, I don't really understand the fuss about the desserts, but the coffee is excellent.
  2. Honestly, I'd love to help, but I'm free only on Sunday evening, and even then just for an hour. I don't really think I'd be much use by then. Could I bring you dinner instead?
  3. Naturally, she answered the question. (= of course she answered it) She answered the question naturally. (= in a relaxed, natural way)

F. Qarışıq təkrar

  1. It surprised everyone that the shop closed so suddenly, after forty years on the high street.
  2. She is still working at the same bank after all these years.
  3. The results suggest that the drug may be effective.
Android TətbiqiHər Yerdə Öyrənin Google Play