Participle Clauses. Advanced Uses՝ դերբայական դարձվածներ անգլերենում
Participle Clauses: Advanced Uses
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք գրել բարդ դերբայական դարձվածներ՝ Built in 1850, …, Having been told…, …, Not knowing what to do, …, …, leaving thousands without power, With prices rising, …, If accepted, …, և կկարողանաք գտնել ու ուղղել «կախված» դերբայը (dangling participle)։
Հիմնական գաղափար
B2-10-ում սովորեցիք, որ դերբայական դարձվածը բաց է թողնում իր ենթական. Feeling tired, she went to bed. Ընթերցողը բաց թողնված ենթական գտնում է գլխավոր նախադասությունում։
Պատկերացրեք, որ դերբայական դարձվածը շուն է՝ կապով, իսկ գլխավոր նախադասության ենթական այն մարդն է, ով բռնել է կապը։ Շունը պետք է պատկանի հենց այդ մարդուն։ Built in 1850, the bridge…՝ կամուրջն է կառուցվել. կապը բռնել է ճիշտ տերը։ Walking down the street, the trees looked beautiful՝ ծառերը չէին քայլում. կապը կախված է, իսկական տեր չկա։ Սա կոչվում է dangling participle (կախված դերբայ), և ուշադիր հեղինակները խուսափում են դրանից։
C1 մակարդակում ավելացնում եք դերբայական դարձվածների նոր տեսակներ. past participle (V3)՝ կրավորական իմաստի համար, having been done՝ ավելի վաղ կատարված կրավորական գործողության համար, not՝ ժխտման համար, նախադասության վերջում -ing-ով դարձված՝ արդյունքի համար, և with + իր սեփական ենթական, երբ դարձվածին բոլորովին այլ տեր է պետք։
Հայերեն և անգլերեն
Հայերենը դերբայներով շատ հարուստ է, և դա մեծ առավելություն է։ «Չիմանալով, թե ինչ անել…» = Not knowing what to do…, «…՝ թողնելով հազարավոր տներ առանց լույսի» = …, leaving thousands of homes without electricity։ Այստեղ նույնն է։
Բայց երկու տեղում հայերենը խանգարում է։ Առաջին՝ «Տուն մտնելիս հեռախոսը զանգեց» տիպի նախադասությունները խոսակցական հայերենում սովորական են, թեև դերբայի և գլխավոր նախադասության ենթակաները տարբեր են։ Անգլերենում սա կախված դերբայ է և սխալ։ Երկրորդ՝ «տեղեկանալ» բայը հայերենում ներգործական տեսք ունի (տեղեկանալով), իսկ անգլերենում նրա համարժեքը կրավորական է՝ having been informed / told։ Իսկ «ընտրվելու դեպքում» տիպի ձևերը շատերը թարգմանում են -ing-ով, մինչդեռ անգլերենում պետք է if + past participle՝ if selected։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| 1850-ին կառուցված կամուրջը… | Built in 1850, the bridge… | կրավորական → past participle |
| Ուշացման մասին տեղեկանալով՝ մնացինք։ | Having been told about the delay, we stayed. | ներգործական բայ հայերենում, կրավորական՝ անգլերենում |
| Չիմանալով, թե ինչ անել… | Not knowing what to do, … | այստեղ նույնն է |
| …՝ թողնելով հազարավոր տներ առանց լույսի։ | …, leaving thousands of homes without electricity. | այստեղ նույնն է |
| Քանի որ գներն ամեն ամիս աճում են, … | With prices rising every month, … | with + գոյական + դերբայ |
| Ընդունվելու դեպքում… | If accepted, … | if + past participle |
| Տուն մտնելիս հեռախոսը զանգեց։ | As I came home, the phone rang. | տարբեր ենթականեր → ամբողջական նախադասություն |
Կարճ ասած՝ դերբայական դարձվածի «տերը» միշտ գլխավոր նախադասության ենթական է, իսկ եթե բայը անգլերենում կրավորական է, օգտագործեք past participle կամ having been + V3, նույնիսկ եթե հայերենում բայը ներգործական է հնչում։
Կառուցվածք
Դերբայի ձևերը
| Ձև | Իմաստ | Օրինակ |
|---|---|---|
| past participle | կրավորական (նույն ժամանակ կամ ընդհանուր) | Built in 1850, the bridge is still in use. |
| having been + past participle | կրավորական, ավելի վաղ գործողություն | Having been told about the delay, we waited. |
| not / never + դերբայ | ժխտում | Not knowing what to do, I called my sister. |
| …, + -ing (գլխավոր նախադասությունից հետո) | ամբողջ գլխավոր նախադասության արդյունքը | The storm hit, leaving thousands without power. |
With + խնդիր + դերբայ (իր սեփական ենթակայով)
| Կառույց | Իմաստ | Օրինակ |
|---|---|---|
| with + գոյական + -ing | ներգործական | With prices rising, many families are struggling. |
| with + գոյական + past participle | կրավորական | With the work finished, we went out to celebrate. |
Շաղկապ + past participle
| Շաղկապ | Օրինակ |
|---|---|
| if / unless | If accepted, you'll start in May. Unless otherwise stated, prices include tax. |
| once / until | Once finished, the stadium will hold 60,000 fans. Wait here until called. |
| when / as (նաև B2-10-ում) | When asked, he refused to comment. As shown in Table 2, … |
Գործածություն
1Past participle՝ կրավորական իմաստով
Past participle-ով սկսվող դարձվածն ունի կրավորական իմաստ. գլխավոր նախադասության ենթական «կրում» է գործողությունը։ Այն կարող է տալ նախապատմություն, պատճառ կամ պայման։ Սա բնորոշ է պաշտոնական գրավոր խոսքին, լուրերին և նկարագրություններին։ Հայերենում այստեղ օգտագործում ենք «-ված» դերբայը։
2Having been + past participle. ավելի վաղ և կրավորական
Օգտագործեք having been + past participle, երբ գործողությունը կատարվել է ենթակայի հետ (ենթակայի նկատմամբ) և հիմնական գործողությունից առաջ։ Հաճախ այն պատճառ էլ է ենթադրում։
3Ժխտական դերբայական դարձվածներ
Not-ը (կամ never-ը) դրեք դերբայից առաջ։ Օգտագործվում են և՛ never having, և՛ having never։ Having not + past participle (Having not received a reply, …) ձևը նույնպես հանդիպում է, հատկապես ամերիկյան և գիտական տեքստերում, բայց not having-ն ավելի տարածված է։ Հայերենում «չ»-ն էլ է դերբայից առաջ, ուստի այստեղ դժվարություն չկա։
4Արդյունքի դարձվածներ գլխավոր նախադասությունից հետո
Գլխավոր նախադասությունից հետո, սովորաբար ստորակետից հետո, դրված -ing-ով դարձվածը կարող է ցույց տալ ամբողջ գլխավոր նախադասության արդյունքը։ Սա շատ տարածված է լուրերում և գիտական տեքստերում։ Թաքնված ենթական ամբողջ իրադարձությունն է, ոչ թե մեկ գոյական։ Հայերեն «…՝ թողնելով…» կառույցն այստեղ ճիշտ համընկնում է։
5With + խնդիր + դերբայ
With + գոյական + դերբայ կառույցը ավելացնում է նախապատմություն կամ պատճառ։ Այստեղ դերբայն ունի իր սեփական ենթական, ուստի այն պարտադիր չէ, որ համընկնի գլխավոր նախադասության ենթակայի հետ։ Ներգործական իմաստի համար օգտագործեք -ing, կրավորականի համար՝ past participle։ Կարող է գալ նաև ածական կամ տեղի արտահայտություն (with the kids asleep, with her hands in her pockets)։ Հայերենում այստեղ սովորաբար ասում ենք «քանի որ…», «…-ի պայմաններում» կամ «երբ…»։
Մի քանի կայուն անկախ արտահայտություններ ունեն իրենց ենթական, բայց առանց with-ի. weather permitting, all things considered։ Պաշտոնական կամ գրական ոճում գոյական + ածական կամ մակբայ կառույցը նույնպես կարող է այսպես առանձին կանգնել։
6If, unless, once, until + past participle
Պաշտոնական և հրահանգների անգլերենում if, unless, once և until բառերից անմիջապես հետո կարող է գալ past participle։ Ենթական և be-ն բաց են թողնվում։ When asked և նման ժամանակի դարձվածները ներկայացված են B2-10-ում։ Հայերենում այստեղ հաճախ ասում ենք «…-ու դեպքում» կամ «…-ուց հետո»։
7Կախված դերբայների ուղղումը
Եթե գլխավոր նախադասության ենթական չի կարող կատարել դերբայի գործողությունը, դերբայը «կախվում» է։ Ուղղեք այն երկու ձևով. ճիշտ մարդուն կամ բանը դարձրեք գլխավոր նախադասության ենթակա կամ օգտագործեք ամբողջական նախադասություն՝ իր ենթակայով։ Մի քանի կայուն արտահայտություն ընդունելի է առանց համապատասխան ենթակայի. judging by / from, generally / broadly speaking, considering, given։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Հերթում կանգնելիս լավաշի հոտը…» → կախված դերբայ. Խոսակցական հայերենում «-իս»-ով և «-ելով»-ով դարձվածը հաճախ ունի այլ ենթակա, քան գլխավոր նախադասությունը. «Փռի հերթում կանգնելիս թարմ լավաշի հոտը Գոռին սովածացրեց»։ Անգլերենում դերբայի «տերը» պետք է լինի գլխավոր նախադասության ենթական. հոտը հերթում չէր կանգնած։
2. «Տեղեկանալով…» → having informed. Հայերեն «տեղեկանալ» բայը ներգործական տեսք ունի. «Դպրոցից գործադուլի մասին տեղեկանալով՝ ծնողները երեխաներին տանը պահեցին»։ Անգլերենում ծնողներին են տեղեկացրել, ուստի պետք է կրավորական ձև։
3. «Ընտրվելու դեպքում…» → if selecting. «Հավաքականում ընտրվելու դեպքում Դավիթը կխաղա Եվրոպայի առաջնությունում» նախադասության «ընտրվելու» ձևը շատերը թարգմանում են -ing-ով։ Դավիթին են ընտրում, ուստի if-ից հետո պետք է past participle։
Մի՛ շփոթեք
Դերբայական դարձված, թե կրճատ հարաբերական նախադասություն – Կրճատ հարաբերական նախադասությունը նկարագրում է գոյականը և դրվում է անմիջապես դրանից հետո (տե՛ս B2-09)։ Դերբայական դարձվածն աշխատում է մակբայի պես և խոսում է ամբողջ գործողության մասին։
Having done, թե having been done – Having done-ը ներգործական է. ենթական է արել։ Having been done-ը կրավորական է. ենթակայի հետ են արել։
Նույն ենթակա, թե with + սեփական ենթակա – Առանց with-ի թաքնված ենթական գլխավոր նախադասության ենթական է։ With-ով դարձվածն ունի իր սեփական ենթական։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- Նախադասության սկզբում դրված դերբայական դարձվածից հետո դրեք ստորակետ (Built in 1850, the bridge…), իսկ վերջում դրված արդյունքի դարձվածից առաջ՝ նույնպես (…, leaving thousands without power)։ Անգլերենում բութ (՝) չկա. այն տեղը, որտեղ հայերենում բութ կդնեիք, անգլերենում սովորաբար ստորակետ է։
- Կրճատ հարաբերական նախադասությունից (-ing արտահայտություն անմիջապես գոյականից հետո) առաջ ստորակետ չի դրվում. The woman sitting by the window is my aunt. Ստորակետը այն կդարձներ լրացուցիչ տեղեկություն։
- Անկանոն past participle-ները պետք է ճշգրիտ լինեն. written, built, chosen, forgotten, hidden։ Past participle-ները ներկայացվել են A2-16-ում։
- Բանավոր խոսքում սկիզբ բերված դերբայական դարձվածը սովորաբար առանձին միավոր է. ստորակետի մոտ ձայնի թեթև բարձրացումը կամ իջնել-բարձրանալը ցույց է տալիս, որ շարունակություն կա, իսկ գլխավոր շեշտը գալիս է գլխավոր նախադասությունում։
- -ing վերջավորությունը արտասանեք /ɪŋ/՝ առանց վերջում «գ» ավելացնելու. leaving, ոչ թե «լիվինգ»։
Ոսկե կանոն
Դերբայական դարձվածն իր ենթական վերցնում է գլխավոր նախադասությունից, ուստի համոզվեք, որ այդ ենթական իրոք կատարում կամ «կրում» է գործողությունը։ Կրավորական իմաստի համար օգտագործեք past participle կամ having been done (նույնիսկ եթե հայերեն բայը ներգործական է հնչում), not-ը դրեք դերբայից առաջ, գլխավոր նախադասությունից հետո -ing-ով ցույց տվեք արդյունքը, իսկ երբ դարձվածին իր սեփական ենթական է պետք, օգտագործեք with + գոյական։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Վերաշարադրեք յուրաքանչյուր նախադասություն տրված կառույցով։ Պահպանեք իմաստը։
-
Օգտագործեք դերբայական դարձված: The palace was built in 1703, and it is now a museum.
-
Սկսեք "Having been"-ով: After she had been told the news, she sat down in silence.
-
Օգտագործեք ժխտական դերբայական դարձված: Because I didn't want to wake the baby, I whispered.
-
Օգտագործեք ժխտական դերբայական դարձված: As she had never flown before, she was nervous at the airport.
-
Օգտագործեք արդյունք ցույց տվող դարձված: Prices rose sharply in March, and this forced the bank to raise interest rates.
-
Սկսեք "With"-ով: All the tickets had been sold, so the organisers added an extra show.
-
Կրճատեք if-ով մասը: If it is used correctly, this cream can reduce scars.
B. Իմաստ
Ընտրեք համատեքստին համապատասխանող նախադասությունը։ Նշումը բացատրում է՝ ինչու։
-
Ուզում եք ասել, որ հարցազրույցները հետազոտողներն իրենք են անցկացրել։ Ո՞ր նախադասությունը:ներգործական. իրենք են հարցազրույց անցկացրել. having been done կնշանակեր, որ ուրիշն է իրենց հետ հարցազրույց անցկացրել
-
Լրատվական հաղորդում։ Ո՞ր նախադասությունն է հոսանքազրկումը ներկայացնում որպես փոթորկի արդյունք:արդյունքի դարձվածը գալիս է գլխավոր նախադասությունից հետո
-
Գնացքն ուշանում էր, և դուք զրուցում էիք սպասելիս։ Ո՞ր նախադասությունն է պարզ ցույց տալիս, որ ուշացողը գնացքն էր:առանց with-ի թաքնված ենթական we-ն է
-
Տպված հայտարարություն հյուրանոցի սենյակում։ Ո՞րն է ավելի տեղին:հայտարարություններին բնորոշ պաշտոնական կայուն արտահայտություն
-
Ուզում եք ասել, թե ինչ էր անում մորաքույրը, ոչ թե որ կինն է ձեր մորաքույրը։ Ո՞ր նախադասությունը:դերբայական դարձված գործողության մասին, ոչ թե կրճատ հարաբերական նախադասություն, որը ցույց է տալիս, թե որ գոյականի մասին է խոսքը
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ամբողջական ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
Having finished the final chapter late on Sunday night, the manuscript was sent to the publisher first thing on Monday morning.կախված դերբայ. ձեռագիրը չի ավարտել գլուխը
-
Writing in 1605 by a little-known author, the novel is still read and loved by millions of people around the world.
-
Not having being invited to the wedding, she decided to spend the weekend walking in the hills with her dog.
-
The factory closed after forty years, left more than two hundred workers in the town without a job.
-
Judging by the long queues outside the building, the new exhibition has been a huge success with visitors.
D. Համատեքստում
Կարդացեք լրատվական հաղորդումը։ Յուրաքանչյուր համարակալված նախադասություն վերաշարադրեք ըստ հրահանգի։ Պահպանեք իմաստը։
(18) Most residents had been warned about the storm two days earlier, so they had left their homes. The storm reached the coast just after midnight. (19) It cut power to 20,000 homes. (20) Roads were blocked by fallen trees, so rescue teams could not reach several villages until the next afternoon. (21) Many families did not know how long the power cuts would last, so they went to stay with relatives inland. (22) When the main power line has been repaired, it will supply the whole region again, engineers say. Repairs are expected to take at least three days. (23) If the council does not state otherwise, schools will open as normal on Monday. Residents are asked to avoid unnecessary journeys and to check the council website for updates.
-
Նախադասություն (18). սկսեք կրավորական իմաստով դերբայական դարձվածով։
-
Նախադասություն (19)-ը միացրեք նախորդին՝ արդյունքի դարձվածով։
-
Նախադասություն (20). սկսեք "With"-ով։
-
Նախադասություն (21). օգտագործեք ժխտական դերբայական դարձված։
-
Նախադասություն (22). օգտագործեք "Once" + past participle։
-
Նախադասություն (23). վերաշարադրեք պաշտոնական հայտարարության ոճով՝ "Unless otherwise"-ով։
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Գրում եք ուղեցույցի հոդվածի սկիզբը ձեր քաղաքի որևէ շենքի կամ վայրի մասին։ Գրեք 2–3 նախադասություն։ Օգտագործեք առնվազն մեկ past participle-ով դարձված (Built in…, Founded by…) և գլխավոր նախադասությունից հետո մեկ արդյունքի դարձված -ing-ով։
-
Գրեք 2–4 նախադասություն գործընկերոջը՝ բացատրելով, թե ինչու է նախագիծը հետ ընկել ժամանակացույցից։ Առնվազն մեկ անգամ օգտագործեք with + գոյական + դերբայ և մեկ ժխտական դերբայական դարձված. ստուգեք, որ ամեն դերբայ ունենա ճիշտ «տեր»։
-
Ուսանողը գրել է. "Having read the article, the conclusion seemed weak." Ուղղեք այն երկու ձևով՝ մեկ անգամ պահելով դերբայական դարձվածը, մեկ անգամ՝ ամբողջական նախադասությամբ, և մի քանի բառով ասեք, թե ինչն էր սխալ։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
B2-09 Reduced Relative Clauses. դերբայներով կրճատված որոշիչ նախադասություններ անգլերենում Օգտագործեք կրճատ հարաբերական նախադասություն: The man who is standing by the door is my uncle.
-
C1-05 Cleft Sentences. What I Need Is…՝ ինչպես ընդգծել գլխավորը անգլերեն նախադասությունում Կազմեք it-cleft, որն ընդգծում է "the noise from the street"-ը: The noise from the street woke me up at three in the morning.
-
C1-01 Inversion I. Never Have I…, No Sooner Had I… շրջուն բառակարգ անգլերենում Սկսեք "Never"-ով: I had never seen such a crowded station.
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- Built in 1703, the palace is now a museum.
- Having been told the news, she sat down in silence.
- Not wanting to wake the baby, I whispered.
- Never having flown before, she was nervous at the airport. / Having never flown before, she was nervous at the airport.
- Prices rose sharply in March, forcing the bank to raise interest rates.
- With all the tickets sold, the organisers added an extra show.
- If used correctly, this cream can reduce scars. / Used correctly, this cream can reduce scars.
B. Իմաստ
- Having interviewed fifty people, the researchers wrote their report.
- The storm hit the coast, leaving thousands of homes without power.
- With the train delayed by two hours, we chatted on the platform.
- Unless otherwise stated, breakfast is included in the price.
- Sitting by the window, my aunt watched the rain.
C. Գտեք սխալը
- Having finished the final chapter late on Sunday night, she sent the manuscript to the publisher first thing on Monday morning. / Once the final chapter had been finished late on Sunday night, the manuscript was sent to the publisher first thing on Monday morning.
- Written in 1605 by a little-known author, the novel is still read and loved by millions of people around the world.
- Not having been invited to the wedding, she decided to spend the weekend walking in the hills with her dog.
- The factory closed after forty years, leaving more than two hundred workers in the town without a job. / The factory closed after forty years and left more than two hundred workers in the town without a job.
- ✓ Judging by the long queues outside the building, the new exhibition has been a huge success with visitors.
D. Համատեքստում
- Having been warned about the storm two days earlier, most residents had left their homes. / Warned about the storm two days earlier, most residents had left their homes.
- The storm reached the coast just after midnight, cutting power to 20,000 homes.
- With roads blocked by fallen trees, rescue teams could not reach several villages until the next afternoon.
- Not knowing how long the power cuts would last, many families went to stay with relatives inland.
- Once repaired, the main power line will supply the whole region again, engineers say.
- Unless otherwise stated, schools will open as normal on Monday.
E. Ձեր հերթն է
- Built in 1928 as a cinema, the Regent Hall is now the town's main concert venue. It was fully restored in 2015, attracting thousands of new visitors every year.
- With two of the team off sick this week, we've fallen behind on the report. Not having received the sales figures yet, I can't finish the final section. I'll send you an update on Friday.
- Having read the article, I found the conclusion weak. After I had read the article, the conclusion seemed weak to me. The conclusion did not read the article, so the participle was dangling.
F. Խառը կրկնություն
- The man standing by the door is my uncle.
- It was the noise from the street that woke me up at three in the morning.
- Never had I seen such a crowded station.
