SlowingoГрамматика
B2 17 / 30

Regret, mean, go on, need, like қазақша: -ing пе, әлде to ма?

Regret, Mean, Go On, Need, Like

Осы бетте
  1. Мақсат
  2. Негізгі идея
  3. Қазақ тілі мен ағылшын тілі
  4. Құрылым
  5. Қолданылуы
  6. Жиі кездесетін қателер
  7. Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар
  8. Шатастырмаңыз
  9. Жазылуы мен айтылуы
  10. Алтын ереже
  11. Жаттығулар

Мақсат

Осы сабақтан кейін сіз regret, mean, go on, need және like етістіктерінен кейін -ing формасы мен to арасынан дұрыс таңдау жасай аласыз және I saw her cross пен I saw her crossing арасындағы айырмашылықты ажырата аласыз.

Негізгі идея

B2-15 сабағында мағынасы -ing пен to арқылы өзгеретін төрт етістікпен таныстыңыз. Бұл сабақ тағы бесеуін қосады, және олардың көбін A1-25 сабағындағы сол нұсқама түсіндіреді.

To алға нұсқайды: сіз қазір айтқалы тұрған жаман хабарға (regret to tell you), ниетіңізге (mean to), келесі қадамға (go on to). -ing іс-әрекеттің өзіне қарайды: бұрын істеген нәрсеңізге (regret saying), жағдайдың нені талап ететініне (means moving), жай ғана жалғаса беретін іске (go on talking).

Екі етістік мұнда қысқаша ғана қайталанады. Need етістігінен кейін -ing формасы ырықсыз мағына береді (The car needs washing): мұны B2-13 сабағында үйрендіңіз. Like етістігінде айырмашылық аз: to көбіне өзіңіз таңдаған әдет туралы, ал would like (= қалау) етістігінен кейін to келеді.

Қазақ тілі мен ағылшын тілі

Қазақ тілі бұл етістіктердің көбіне жақсы тірек бола алады. «Жалғаса берді» мағынасын -а / -е берді өте дәл береді: «сөйлей берді» → went on talking. Ниетті -айын деп едім, -айын деп жүрмін береді: «сүт алайын деп едім» → meant to. Бұрын болған іске өкінуді -ғаныма өкінемін береді → regret + -ing, ал ресми жаман хабарды өкінішпен хабарлаймыз береді → regret to inform. Абайлайтын жер: «бір нәрсені талап ету» мағынасындағы mean қазақша көбіне -уға тура келеді, -у деген сөз болып айтылады, ал «-у» формасы to сияқты көрінеді. Ағылшыншада бұл мағынада mean + -ing керек. Сондай-ақ «көрдім», «естідім» етістіктерінен кейінгі -ғанын өткен шақ сияқты көрінеді, бірақ ағылшыншада see / hear + адам + негізгі түрі немесе -ing келеді.

ҚазақшаМағынасыАғылшынша
Мектепте жақсырақ оқымағаныма өкінемін.бұрын болған ісI regret not studying harder at school.
Өтінішіңіздің қабылданбағанын өкінішпен хабарлаймыз.ресми жаман хабарWe regret to inform you…
Басқа қалаға көшуге тура келеді.талап етедіIt would mean moving to another city.
Сүт алайын деп едім, бірақ ұмытып кетіппін.ниетI meant to buy milk, but I forgot.
Музыка басталса да, ол сөйлей берді.сол іс жалғастыShe went on talking.
Ол даяшы болып бастап, кейін үш мейрамхана ашты.келесі қадамHe went on to open three restaurants.
Оның таксиге отырғанын көрдім.толық іс-әрекетI saw her get into a taxi.

Құрылым

Етістік+ -ing+ to + етістік
regretістеген нәрсеңізге өкінуресми: қазір айтып отырған жаман хабарға өкіну (regret to inform / tell / say / announce)
meanталап ету; нәтижесі болуниеттену, көздеу
go onсол істі жалғастырукелесі қадам ретінде жаңа нәрсе істеу
need(зат бастауыш) ырықсыз мағына: needs cleaning = needs to be cleaned(адам бастауыш) істеу қажет
likeұнату (A1-25 қараңыз)көбіне: әдет ретінде таңдау; дұрыс деп санау

Would like (= қалау) етістігінен кейін to келеді: Would you like to come?

Қабылдау етістіктері (C1-18 сабағына алдын ала шолу)

ҮлгіМағынасыМысал
see / hear + толықтауыш + негізгі түрііс-әрекет басынан аяғына дейін толықI saw him cross the road.
see / hear + толықтауыш + -ingжүріп жатқан іс-әрекеттің бір бөлігіI saw him crossing the road.

Қолданылуы

1Regret to: қазіргі жаман хабар (және regret + -ing қысқаша қайталау)

Regret + to ресми және тек дерлік inform, tell, say және announce етістіктерімен, жаман хабарды қазір айту үшін қолданылады. Қысқаша қайталау: regret + -ing = өткенде болған бір нәрсеге өкіну; өткенге өкінуді B2-04 сабағында үйрендіңіз.

I regret not studying harder at school.
Мектепте жақсырақ оқымағаныма өкінемін.
«-ғаныма өкінемін»: бұрын болған іс → regret + -ing; B2-04 қараңыз
We regret to inform you that your application has been unsuccessful.
Өтінішіңіздің қабылданбағанын өкінішпен хабарлаймыз.
ресми хат: «өкінішпен хабарлаймыз» → regret to inform
The airline regrets to announce that flight 207 has been cancelled.
Әуе компаниясы 207-рейстің тоқтатылғанын өкінішпен хабарлайды.
I regret to say that I won't be able to attend.
Өкінішке қарай, қатыса алмайтынымды айтуым керек.
қазіргі жаман хабар → regret to say

2Mean + -ing немесе to

Mean + -ing = талап ету, міндетті нәтижесі болу. Mean + to = ниеттену, жоспарлау. I've been meaning to… тіркесі өте жиі қолданылады: көптен бері істегіңіз келіп жүрген, бірақ әлі істемеген нәрсе туралы.

Taking the new job would mean moving to another city.
Жаңа жұмысқа орналассам, басқа қалаға көшуге тура келеді.
«-уға тура келеді» мұнда «талап етеді» → mean + -ing, mean to емес
Saving money often means saying no to things you want.
Ақша жинау көбіне қалаған нәрселеріңнен бас тарту деген сөз.
«… деген сөз» → means + -ing
Sorry, I didn't mean to wake you up.
Кешір, сені оятайын деген ойым жоқ еді.
ниет → mean to
I meant to buy milk, but I forgot.
Сүт алайын деп едім, бірақ ұмытып кетіппін.
«-айын деп едім» → meant to
I've been meaning to call you for weeks.
Бірнеше аптадан бері саған қоңырау шалайын деп жүрмін.
«… бері» + осы шақ → I've been meaning to; әлі шалған жоқпын

3Go on + -ing немесе to

Go on + -ing = сол істі жалғастыру, көбіне ұзақ уақыт бойы. Go on + to = келесі нәрсеге көшу: жаңа тақырыпқа немесе өмірдің кейінгі кезеңіне.

She went on talking even after the music started.
Музыка басталса да, ол сөйлей берді.
«-а берді»: сол іс жалғасты → went on talking
If you go on eating like that, you'll feel sick.
Осылай жей берсең, жүрегің айниды.
«жей берсең» → go on eating; «айниды» осы-келер шақ, мағынасы келешек → you'll feel
After the introduction, the speaker went on to explain the main results.
Кіріспеден кейін баяндамашы негізгі нәтижелерді түсіндіруге көшті.
«-уға көшті»: жаңа тақырып → went on to
He started as a waiter and went on to open three restaurants.
Ол даяшы болып бастап, кейін үш мейрамхана ашты.
өмірдің келесі кезеңі → went on to

4Need + -ing немесе to (B2-13 қысқаша қайталау)

Бастауыш зат болса: need + -ing need to be done сияқты ырықсыз мағына береді. Бастауыш адам болса: need + to. Толық түсіндірме B2-13 сабағында.

The car needs washing.
Көлікті жуу керек.
= needs to be washed: көлік өзі жумайды
These shirts need to be ironed.
Мына көйлектерді үтіктеу керек.
мағынасы бірдей
I need to wash the car.
Маған көлікті жуу керек.
бастауыш адам → need to

5Like to (әдет, таңдау) және would like to

Ұнату мағынасындағы like + -ing немесе to A1-25 және A2-25 сабақтарында; әдетте айырмашылық аз. Жаңа жайт: like + to «мен мұны өзім таңдаймын, бұл дұрыс деп санаймын» деген мағына бере алады, тіпті ол қызық болмаса да. Қазақшада бұл -ғанды жөн көремін тіркесіне жақын. Would like (= қалау) етістігінен кейін to келеді. Would like + -ing те бар, бірақ ол қиялдағы жағдайда «ұнар еді» дегенді білдіреді.

I like to pay my bills on time.
Шоттарымды уақытында төлегенді жөн көремін.
«жөн көремін»: өзім таңдаған әдет, қызық болмаса да
I like to get to the airport early, just in case.
Әуежайға сақтық үшін ертерек барғанды жөн көремін.
Would you like to come with us?
Бізбен бірге барғың келе ме?
«-ғың келе ме?» → would like + to
Would you like living in the countryside?
Ауылда тұру саған ұнар ма еді?
қиялдағы жағдай: «ұнар ма еді?» → would you like + -ing

6See / hear + толықтауыш + негізгі түрі немесе -ing (алдын ала шолу)

Қабылдау етістіктерінен кейін негізгі түрі іс-әрекеттің басынан аяғына дейін толық болғанын көрсетеді. -ing формасы жүріп жатқан іс-әрекеттің бір бөлігін көрсетеді. Екі үлгіде де to жоқ. Бұл тақырып C1-18 сабағында дамытылады. Қазақшадағы «-ғанын көрдім» өткен шақ сияқты көрінгенімен, ағылшыншада мұнда өткен шақ формасы қолданылмайды.

I saw her get into a taxi.
Оның таксиге отырғанын көрдім.
толық іс-әрекет → негізгі түрі: get, got емес
I saw her waiting at the bus stop.
Оның аялдамада күтіп тұрғанын көрдім.
«күтіп тұрған»: мен көрген сәтте жүріп жатыр → waiting
We heard someone shouting outside.
Сыртта біреудің айғайлап жатқанын естідік.
бір бөлігін естідік → shouting
I heard the front door close.
Кіреберіс есіктің жабылғанын естідім.
қысқа, толық іс → close

Жиі кездесетін қателер

❌I didn't mean hurting you.
✅I didn't mean to hurt you.
Ниет → mean to.
❌I'd like going home now.
✅I'd like to go home now.
would like (= қалау) + to.
❌The windows need clean.
✅The windows need cleaning. немесе The windows need to be cleaned.
need + -ing немесе need to be + үшінші форма.
❌After the introduction, she went on to explaining the results.
✅After the introduction, she went on to explain the results.
go on to + негізгі түрі.
❌I saw him to leave the building.
✅I saw him leave the building. немесе I saw him leaving the building.
see + толықтауыш үлгісінен кейін to жоқ.
⚠️We regret informing you that the course is full.
✅We regret to inform you that the course is full.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ regret informing «сізге хабарлағанымызға өкінеміз» дегенді білдіреді; қазіргі жаман хабар үшін regret to қолданыңыз.

Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар

1. «-уды білдіреді», «-уға тура келеді» → means to. «Талап етеді» мағынасындағы mean қазақша қимыл есімімен келеді: «Бизнес ашу көп тәуекелге баруды білдіреді». Мектепте «-у / -уға = to» деп жаттағандықтан, means to шығып кетеді. Бірақ mean to = «ниеттену». «Талап етеді» мағынасында mean + -ing қолданыңыз.

❌Starting a business means to take a lot of risks.
✅Starting a business means taking a lot of risks.
❌For Dana, the scholarship meant to leave her family for two years.
✅For Dana, the scholarship meant leaving her family for two years.

2. «-ғаныма өкінемін» → regret to. Қазақша «өкіну» етістігі барыс септігін талап етеді: «Бұл курсқа жазылғаныма өкінемін». Барыс септігінің «-ға» жалғауы to сияқты сезіліп, regret to сұранып тұрады. Бірақ regret to тек қазір айтылатын ресми жаман хабар үшін (regret to inform / tell / say). Бұрын істеген нәрсеңізге өкінсеңіз → regret + -ing.

⚠️Assel regrets to sign up for this course.
✅Assel regrets signing up for this course.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ regret to «қазір өкінішпен …» деген мағына береді; бұрын болған іске өкіну → regretting.
⚠️I regret to sell my old guitar.
✅I regret selling my old guitar.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ мағынасы бұрын сатқаныңызға өкіну емес.

3. «Шыққанын көрдім» → saw him left. Қазақтың «-ғанын көрдім» тіркесіндегі «-ған» өткен шақты еске салады, сондықтан ағылшыншада да өткен шақ формасы қойылып кетеді. see / hear + адам үлгісінен кейін тек негізгі түрі (толық іс) немесе -ing (жүріп жатқан іс) келеді.

❌I saw Dauren left the office.
✅I saw Dauren leave the office. немесе I saw Dauren leaving the office.
❌We heard the baby cried at night.
✅We heard the baby crying at night. немесе We heard the baby cry at night.

Шатастырмаңыз

go on doing және go on to do — сол іс пе, әлде келесі қадам ба.

The teacher went on explaining the grammar.
Мұғалім грамматиканы түсіндіре берді.
сол түсіндіру жалғаса берді
The teacher went on to explain the homework.
Мұғалім сосын үй тапсырмасын түсіндіруге көшті.
жаңа тақырып

need doing және need to do — іс-әрекетті қажет ететін зат па, әлде істеуге тиіс адам ба.

The kitchen needs painting.
Асүйді сырлау керек.
асүй өзі сырламайды → needs painting
We need to paint the kitchen.
Асүйді сырлауымыз керек.
сырлайтын біз → need to

regret doing және regret to tell — бұрын болған іс пе, әлде қазіргі жаман хабар ма.

I regret telling him my secret.
Оған сырымды айтқаныма өкінемін.
айттым, енді өкінемін
I regret to tell you that the position has been filled.
Бұл қызметке адам алынып қойғанын өкінішпен хабарлаймын.
ресми жаман хабар

remember, forget, stop, try — B2-15 қараңыз.

Жазылуы мен айтылуы

  • regret → regretting, regretted: екпін соңғы буында, /rɪˈɡret/, сондықтан t екі еселенеді. Мұнда қазақтың соңғы буынға екпін түсіру әдеті сізге көмектеседі.
  • mean /miːn/ → meant /ment/: өткен шақ формасындағы дауысты қысқа, bent сөзіндегідей. Қазақ тілінде дауыстылардың созылыңқы-қысқа айырмасы жоқ, сондықтан mean сөзіндегі /iː/ дыбысын анық созыңыз, ал meant сөзінде қысқа, ашық /e/ айтыңыз.
  • went on to бір топ болып айтылады: /ˌwent ˈɒn tə/ (UK), /ˌwent ˈɑːn tə/ (US). Етістіктен кейін to + негізгі түрі (келесі қадам) ме, әлде -ing формасы (жалғасу) ма, соған құлақ салыңыз.
  • I saw her get пен I saw her getting сөйлемдерінде айырмашылықты -ing жалғауы береді. Соңғы /ŋ/ қазақтың ң дыбысымен бірдей; оны анық айтыңыз, соңына г қоспаңыз.

Алтын ереже

regret, mean және go on етістіктерінде to алға нұсқайды (қазіргі жаман хабар, ниет, келесі қадам), ал -ing іс-әрекеттің өзіне қарайды (бұрын болған іс, бір нәрсенің талап ететіні, сол істің жалғасуы). Зат needs doing; адам needs to do. Would like (= қалау) етістігінен кейін to келеді. Қазақшадағы «-а берді» → go on + -ing, «-айын деп едім» → meant to, «-уға тура келеді» (талап етеді) → mean + -ing.

Жаттығулар

A. Құрылым

Жақшадағы етістіктің дұрыс түрін жазыңыз.

  1. Sorry, I didn't mean (wake) you up.
  2. Taking the job would mean (move) to another city.
  3. She looked up for a moment, then went on (read).
  4. After university, he went on (start) his own company.
  5. The grass is very long. It needs (cut).
  6. We regret (tell) you that the concert has been cancelled.

B. Мағына

Мағынасына қарай дұрыс жауапты таңдаңыз.

  1. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I regret … him my car — he crashed it.
  2. Дұрыс жауапты таңдаңыз: The speaker introduced herself and then went on … about climate change. (= her next topic)
  3. Дұрыс жауапты таңдаңыз: … to come with us tonight? (шақыру)
  4. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I watched her … across the lake. (= from start to finish)
  5. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I … to pay my bills on time — it's a habit, not something I enjoy.

C. Қатені табыңыз

Әр сөйлемде бір қате бар немесе сөйлем дұрыс. Түзетілген сөйлемді жазыңыз немесе correct деп жазыңыз.

  1. I didn't mean upsetting you.
  2. The windows need clean.
  3. I heard someone shouting in the street.
  4. I'd like going home now.

D. Мәтін ішінде

Мәтінді оқып, жақшадағы етістіктің дұрыс түрін жазыңыз.

Moving house
Moving house means 16 (pack) everything you own. I didn't mean 17 (keep) so many old things, but somehow I did. The new flat is great, but the kitchen needs 18 (paint). Yesterday my new neighbour came round and went on 19 (talk) for an hour! Then he went on 20 (offer) me his ladder, which was kind. I don't regret 21 (move) here at all.

E. Сіздің кезегіңіз

Ағылшынша жазыңыз.

  1. Істегеніңізге немесе істемегеніңізге өкінетін бір нәрсе туралы және көптен бері істейін деп жүрген бір нәрсе туралы жазыңыз.
  2. like to арқылы бір пайдалы әдетіңіз туралы және would like to арқылы бір арманыңыз туралы жазыңыз.
Жауаптар

A. Құрылым

  1. to wake
  2. moving
  3. reading
  4. to start
  5. cutting / to be cut
  6. to tell

B. Мағына

  1. lending
  2. to talk
  3. Would you like
  4. swim
  5. like

C. Қатені табыңыз

  1. I didn't mean to upset you.
  2. The windows need cleaning. / The windows need to be cleaned.
  3. ✓ I heard someone shouting in the street.
  4. I'd like to go home now.

D. Мәтін ішінде

  1. packing
  2. to keep
  3. painting / to be painted
  4. talking
  5. to offer
  6. moving / having moved

E. Сіздің кезегіңіз

  1. I regret not learning to swim as a child. I've been meaning to call my old school friend for months.
  2. I like to check the weather before I go out. I would like to visit Japan one day.

F. Аралас қайталау

  1. meeting
  2. to have
  3. being told
  4. had studied
Android қолданбасыЖолда үйреніңіз Google Play