SlowingoГрамматика
A1 27 / 32

Like, want, would like қазақша: ұнату, қалау және сыпайы өтініш

Like, Want, Would Like

Осы бетте
  1. Мақсат
  2. Негізгі идея
  3. Қазақ тілі мен ағылшын тілі
  4. Құрылым
  5. Қолданылуы
  6. Жиі кездесетін қателер
  7. Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар
  8. Шатастырмаңыз
  9. Жазылуы мен айтылуы
  10. Алтын ереже
  11. Жаттығулар

Мақсат

Осы сабақтан кейін сіз не ұнайтынын және не ұнамайтынын айта аласыз (I love cooking. I don't mind waiting.), не қалайтыныңызды айтасыз (I want to travel), бір нәрсені сыпайы сұрайсыз (I'd like a coffee, please) және Would you like…? пен Do you like…? айырмашылығын түсінесіз.

Негізгі идея

Бұл етістіктер екі түрлі сұраққа жауап береді. Like, love, hate, enjoy және don't mind мына сұраққа жауап береді: Бір нәрсеге жалпы көзқарасыңыз қандай? Want және would like басқа сұраққа жауап береді: Қазір немесе болашақта не қалайсыз?

Грамматика мағынаға ілеседі. Ұнайтын іс-әрекеттер туралы айтқанда әдетте -ing формасын қолданамыз: I love swimming. I enjoy reading. Не қалайтынымыз туралы айтқанда алдағы іс-әрекетке қараймыз, сондықтан тұйық етістікті (to + негізгі түрі) қолданамыз: I want to swim. I'd like to go.

To сөзін алға, әлі болмаған нәрсеге қарай бағытталған жебе ретінде елестетіңіз. Бұл жебені келесі сабақтарда тағы кездестіресіз.

Would like — want сөзінің сыпайы түрі. I want a coffee түсінікті, бірақ тым тікелей. I'd like a coffee, please кафеде, дүкенде немесе жұмыста сұраудың әдеттегі жолы.

Қазақ тілі мен ағылшын тілі

Қазақшада ұнатуды көбінесе «маған … ұнайды» деп айтамыз, ал ағылшыншада бастауыш адамның өзі: I like. Ұнайтын іс-әрекет қазақшада -у / -ған түрімен келеді («жүзуді жақсы көремін», «саяхаттағанды ұнатамын»), ал ағылшыншада -ing формасымен. Қалауды «-ғым келеді» білдіреді, ағылшыншада бұл want to: to сөзін ұмытпаңыз. Сыпайылық қазақшада етістіктің жалғауында тұрады («беріңізші», «деп едім»), ал ағылшыншада would like және please сөздерінде. Ең маңызды айырмашылық: қазақша ұсыныс әдетте жай сұрақпен жасалады («Шай ішесіз бе?»), ал ағылшыншада ұсыныс үшін Would you like…? керек. Do you drink tea? әдетті сұрайды.

ҚазақшаАғылшыншаАйырмашылығы
маған пицца ұнайдыI like pizzaқазақшада «маған»; ағылшыншада бастауыш I
жүзуді жақсы көремінI love swimming-у / -ған → -ing формасы
үйге барғым келедіI want to go home-ғым келеді → want to + негізгі түрі
бір кофе беріңізшіI'd like a coffee, pleaseсыпайылық жалғауда → would like + please
шай ішесіз бе? (ұсыныс)Would you like some tea?ұсыныс → Would you like…?
шай ішесіз бе? (әдет)Do you drink tea?жалпы әдет → Do you…?
күтуге қарсы емеспінI don't mind waitingdon't mind + -ing формасы

Құрылым

Ұнату және ұнатпау (жалпы сезім)

Етістік+ зат есім+ -ing формасы
loveI love pizza.I love cooking.
likeShe likes jazz.She likes dancing.
enjoyWe enjoy films.We enjoy walking.
don't mind (= маған қиын емес)I don't mind cats.I don't mind waiting.
don't like / hateThey hate exams.They hate getting up early.
  • enjoy және don't mind сөздерінен кейін to емес, -ing формасы (немесе зат есім) келеді.
  • like, love және hate сөздерінен кейін тұйық етістік те келе алады, мағынасы дерлік өзгермейді (I like to swim): A2-25 қараңыз. Бұл сабақта -ing формасын жаттықтырыңыз.
  • -ing формасының жазылуы (swim → swimming, dance → dancing): A1-22 қараңыз.

Want және would like

ҮлгіМысал
want + зат есімI want a new phone.
want + тұйық етістікI want to learn the guitar.
would like ('d like) + зат есімI'd like a table for two, please.
would like ('d like) + тұйық етістікShe'd like to speak to the manager.

Would like барлық жақта бірдей: I'd like, you'd like, she'd like, they'd like, -s жоқ.

Would like: болымсыз түрі, сұрақтар мен жауаптар

Мысал
БолымсызI wouldn't like to live there.
Сұрақ (ұсыныс)Would you like a drink?
Сұрақ (шақыру)Would you like to come?
Сұрау сөзі бар сұрақWhat would you like?
ЖауаптарYes, please. / No, thank you. / I'd love to. / Sorry, I can't.

Қолданылуы

1Ұнату және ұнатпау + -ing формасы немесе зат есім

Заттар мен іс-әрекеттерге жалпы көзқарасыңызды айту үшін like, love, hate, enjoy және don't mind қолданыңыз.

I love travelling by train.
Пойызбен саяхаттағанды жақсы көремін.
-ған(ды) → -ing; travelling (UK), traveling (US)
My brother hates doing the dishes.
Інім ыдыс жууды мүлде ұнатпайды.
hate + -ing
Do you enjoy working from home?
Үйден жұмыс істеу сізге ұнай ма?
қазақшада «сізге … ұнай ма», ағылшыншада Do you enjoy
She doesn't like horror films.
Ол қорқынышты фильмдерді ұнатпайды.
I don't mind driving at night.
Түнде көлік жүргізуге қарсы емеспін.
= маған қиын емес

2Want + зат есім / want + тұйық етістік

Не қалайтыныңызды айту үшін want қолданыңыз. Етістіктің алдында тұйық етістік керек.

I want a cold drink.
Салқын сусын ішкім келеді.
қазақшада етістік; ағылшыншада want + зат есім
We want to buy a house next year.
Келесі жылы үй сатып алғымыз келеді.
-ғымыз келеді → want to
Does your sister want to come with us?
Әпкең бізбен бірге барғысы келе ме?
I don't want to go to bed!
Ұйықтағым келмейді!
-ғым келмейді → don't want to
What do you want for your birthday?
Туған күніңе не сыйлық алғың келеді?

3Would like: сыпайы want

Дүкенде, кафеде, қонақүйде және жұмыста бір нәрсені сыпайы сұрау үшін would like ('d like) қолданыңыз. Етістіктің алдында тұйық етістік керек.

I'd like a black coffee, please.
Маған қара кофе беріңізші.
сыпайылық «-ңізші» жалғауында → I'd like … please
We'd like to check out, please.
Нөмірді босатайық деп едік.
қонақүйде
I'd like to make an appointment for Monday.
Дүйсенбіге жазылайын деп едім.
«деп едім» → I'd like to
He'd like to talk to you about the project.
Ол сізбен жоба туралы сөйлескісі келеді.
I wouldn't like to work at night.
Түнде жұмыс істегім келмес еді.
wouldn't like ≈ -мес еді

4Would you like…? (ұсыныс) және Do you like…? (жалпы сезім)

Would you like…? бір нәрсені ұсынады немесе біреуді шақырады. Do you like…? жалпы сезімді сұрайды.

Would you like some water?
Су ішесіз бе?
ұсыныс: қазақшада жай сұрақ, ағылшыншада Would you like
Would you like to join us for dinner?
Бізбен бірге кешкі ас ішпейсіз бе?
шақыру
"Would you like a biscuit?" "Yes, please."
«Печенье жейсіз бе?» «Иә, рақмет.»
ұсынысқа жауап: Yes, please
"Do you like biscuits?" "Yes, I love them."
«Сізге печенье ұнай ма?» «Иә, қатты ұнайды.»
жалпы сезім
Do you like living in a big city?
Үлкен қалада тұру сізге ұнай ма?
"Would you like to come to the cinema on Friday?" "I'd love to!"
«Жұмада кинотеатрға барасың ба?» «Әрине, қуана барамын!»
шақыру

Жиі кездесетін қателер

❌I enjoy to swim.
✅I enjoy swimming.
enjoy + -ing формасы.
❌I want go home.
✅I want to go home.
want + тұйық етістік.
❌I'd like go out tonight.
✅I'd like to go out tonight.
would like + тұйық етістік.
❌I don't mind to wait.
✅I don't mind waiting.
don't mind + -ing формасы.
❌"Would you like a tea?" "Yes, I like."
✅"Yes, please."
like сөзіне толықтауыш керек; ұсынысқа Yes, please / No, thank you деп жауап беріңіз.
❌She wants that I help her.
✅She wants me to help her.
want + адам + тұйық етістік: A2-25 қараңыз.
❌He'd likes a sandwich.
✅He'd like a sandwich.
would like -s алмайды.
⚠️Do you like a coffee? (offering one now)
✅Would you like a coffee?
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ Do you like…? ұсынысты емес, жалпы сезімді сұрайды.
⚠️I like a glass of water, please. (asking for one now)
✅I'd like a glass of water, please.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ I like = жалпы; I'd like = қазіргі өтініш.

Қазақ тілінде сөйлейтіндерге арналған тұзақтар

1. «Тамақ пісіруді жақсы көреді» → loves cook. Қазақшада ұнайтын іс-әрекет «-у» немесе «-ған» түрімен айтылады: «Сіңлім тамақ пісіруді жақсы көреді». Оны ағылшыншаға аударғанда етістік жай негізгі түрде қалып қояды. Love, like, hate, enjoy, don't mind сөздерінен кейін -ing формасы керек.

❌My little sister loves cook for the family.
✅My little sister loves cooking for the family.

2. «Ұшқыш болғысы келеді» → want + негізгі түрі. Қазақшадағы «-ғысы келеді» бір ғана етістік сияқты естіледі, сондықтан ағылшыншада to түсіп қалады. Want пен would like сөздерінен кейін етістік келсе, to міндетті.

❌My son wants become a pilot.
✅My son wants to become a pilot.

3. «Шай ішесіз бе?» → Do you drink tea? Қазақша қонаққа шай ұсынғанда «Шай ішесіз бе?» дейміз. Сөзбе-сөз аударсаңыз, бұл ұсыныс емес, әдет туралы сұрақ болып шығады. Ұсыныс үшін Would you like…? қолданыңыз.

⚠️(Қонақ келді, сіз шай ұсынасыз.) Do you drink tea?
✅Would you like some tea?
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ бұл «жалпы шай ішесіз бе?» дегенді сұрайды, ұсыныс емес.

4. «Беріңізші» → Give me. Қазақшада «Маған бір шай беріңізші» деген өте сыпайы, өйткені сыпайылық «-ңізші» жалғауында. Ағылшыншада бұйрық райдың мұндай жалғауы жоқ, сондықтан Give me… кафеде дөрекі естіледі. Өтініш үшін I'd like… please немесе Can I have…, please? айтыңыз.

⚠️(Кафеде тапсырыс бересіз.) Give me a cheese sandwich.
✅I'd like a cheese sandwich, please.
Грамматикалық тұрғыдан дұрыс, бірақ please-сіз бұйрық даяшыға дөрекі естіледі.

Шатастырмаңыз

I like және I'd like — I like = жалпы; I'd like = қазір, сыпайы түрде қалаймын. Кішкентай 'd мағынаны өзгертеді.

I like tea.
Маған шай ұнайды.
жалпы
I'd like a tea, please.
Маған бір шай беріңізші.
қазір, өтініш

want және would like — Мағынасы бірдей, сыпайылығы әртүрлі. Want достар мен отбасы арасында, арман мен жоспар үшін қалыпты. Would like өтініш үшін, әсіресе жақсы танымайтын адамдарға жақсырақ.

I want to be a doctor.
Дәрігер болғым келеді.
арман
I'd like the chicken, please.
Маған тауық етін беріңізші.
мейрамханада тапсырыс беру

like + -ing және like + to — like, love және hate сөздерінен кейін екеуі де мүмкін, айырмашылығы шамалы. Enjoy пен don't mind тек -ing формасын алады. Толығырақ A2-25 сабағында.

I like cooking.
Тамақ пісіргенді ұнатамын.
өте жиі
I like to cook on Sundays.
Жексенбі күндері тамақ пісіргенді ұнатамын.
бұл да дұрыс

Жазылуы мен айтылуы

  • I'd like — 'd өте қысқа: /aɪd laɪk/. I like пен I'd like ұқсас естіледі, сондықтан кішкентай /d/ дыбысын тыңдаңыз. Ол мағынаны өзгертеді.
  • Would you…? көбінесе бір дыбысқа қосылып кетеді: /ˈwʊdʒu/, «wudjoo» сияқты: Would you like…? Ондағы қысқа /ʊ/ қазақтың ұ дыбысына жақын.
  • wouldn't /ˈwʊdnt/, «wood-nt» сияқты. would сөзіндегі l оқылмайды.
  • want to жылдам, бейресми сөйлеуде көбінесе wanna сияқты естіледі. Әдеттегі жазуда wanna деп жазбаңыз. T-01 қараңыз.
  • Ұнайтын немесе қалайтын нәрсеге екпін түсіріңіз: I'd like a coffee. I love swimming. coffee сөзінде екпін бірінші буында, соңында емес.

Алтын ереже

Жалпы сезім → like / love / hate / enjoy / don't mind + -ing формасы (немесе зат есім); like, love және hate тұйық етістікті де ала алады. Қалау → want / would like + тұйық етістік (немесе зат есім). Сыпайы сұрау үшін I'd like… деңіз; бір нәрсе ұсыну үшін Would you like…? деп сұраңыз, «Шай ішесіз бе?» сөзбе-сөз емес.

Жаттығулар

A. Құрылым

Жақшадағы етістікті дұрыс түрде қойыңыз.

  1. I enjoy (read) in bed.
  2. We want (visit) our grandparents this summer.
  3. She'd like (speak) to the manager.
  4. He doesn't mind (work) at weekends.
  5. My children love (swim) in the sea.
  6. Қысқарған түрін жазыңыз: I would like

B. Мағына

Мағынаға қарай дұрыс жауапты таңдаңыз.

  1. Дұрыс жауапты таңдаңыз: … a sandwich? I have two.
  2. Дұрыс жауапты таңдаңыз: … rock music?
  3. Сыпайы жауапты таңдаңыз: "Would you like some cake?" …
  4. would like арқылы сыпайы етіңіз: I want a table for four.
  5. Дұрыс жауапты таңдаңыз: I don't mind ….

C. Қатені табыңыз

Әр сөйлемде бір қате бар немесе сөйлем дұрыс. Түзетілген сөйлемді жазыңыз немесе correct деп жазыңыз.

  1. I want go home now.
  2. I enjoy to cook.
  3. She'd like to visit Rome.
  4. Tom would likes a new bike.

D. Мәтін ішінде

Кафедегі әңгімені толықтырыңыз. Жақшадағы етістіктерді қолданыңыз.

At a café
Waiter: Hi! What 16 you like?
Ana: I'd like 17 hot chocolate, please.
Waiter: Would you like 18 piece of cake too?
Ana: No, 19. I don't really like cake. But my friend loves 20 (try) new desserts.
Ben: Yes! I'd like 21 (try) the lemon tart, please.

E. Сіздің кезегіңіз

Ағылшынша жазыңыз.

  1. Екі сөйлем жазыңыз: істегенді жақсы көретін бір нәрсе және істеуге қарсы емес бір нәрсе.
  2. Сіз кафедесіз. Сусын мен тағамға сыпайы түрде тапсырыс беріңіз.
  3. Досыңызды демалыс күндері бір нәрсеге шақырыңыз.

F. Аралас қайталау

Алдыңғы сабақтарды қайталаңыз.

  1. A1-23 Present Simple ме, Present Continuous па? I work және I'm working айырмашылығы
    Дұрыс жауапты таңдаңыз: I … a new phone.
  2. A1-24 Countable және uncountable қазақша: саналатын, саналмайтын зат есімдер, some және any
    Дұрыс жауапты таңдаңыз: Would you like … tea?
  3. A1-13 Present Simple болымсыз және сұраулы түрі қазақша: don't, doesn't, do, does
    Қатені түзетіңіз: Does she wants to come?
Жауаптар

A. Құрылым

  1. reading
  2. to visit
  3. to speak
  4. working
  5. swimming / to swim
  6. I'd like

B. Мағына

  1. Would you like
  2. Do you like
  3. Yes, please.
  4. I'd like a table for four, please. / I'd like a table for four.
  5. waiting

C. Қатені табыңыз

  1. I want to go home now.
  2. I enjoy cooking.
  3. ✓ She'd like to visit Rome.
  4. Tom would like a new bike. / Tom wants a new bike.

D. Мәтін ішінде

  1. would
  2. a / some
  3. a
  4. thank you / thanks
  5. trying / to try
  6. to try

E. Сіздің кезегіңіз

  1. I love cooking for my friends. I don't mind washing up.
  2. I'd like a cup of tea and a slice of toast, please.
  3. Would you like to go to the park on Saturday?

F. Аралас қайталау

  1. want
  2. some
  3. Does she want to come?
Android қолданбасыЖолда үйреніңіз Google Play