It is said that… i he is said to…: „mówi się, że”, „podobno” i „uważa się” po angielsku
It Is Said That… / He Is Said To…: The Reporting Passive
Na tej stronie
Cel lekcji
Po tej lekcji przekażesz, co ludzie ogólnie mówią, sądzą albo czego oczekują, bez wskazywania ich z nazwy — It is believed that…, She is said to be…, He is thought to have left…, There are reported to be… — i użyjesz tych konstrukcji w tekstach prasowych i naukowych.
Główna idea
Często chcemy przekazać informację, nie mówiąc, kto ją podał. Źródłem są „ludzie w ogóle”, źródło jest nieznane albo nie chcemy brać osobistej odpowiedzialności za twierdzenie. Porównaj:
People say that the house is haunted. — potocznie; people jest niejasne. It is said that the house is haunted. / The house is said to be haunted. — neutralnie, bezosobowo, ostrożnie.
Strona bierna w relacjonowaniu (reporting passive) trzyma twierdzenie na wyciągnięcie ręki. Mówi: „Tak się mówi albo tak się uważa — przekazuję to, ale nie gwarantuję, że to prawda”. Dlatego dziennikarze, naukowcy i historycy używają jej bez przerwy.
Są dwa schematy. Schemat 1 zaczyna się od pustego it i ma pełne zdanie z that. Schemat 2 przenosi osobę albo rzecz, której dotyczy twierdzenie, na początek i używa to + bezokolicznik. Forma bezokolicznika pokazuje wtedy czas relacjonowanej czynności.
Polski a angielski
Po polsku mamy do tego bezosobowe formy z „się” („mówi się, że…”, „uważa się, że…”, „przypuszcza się, że…”), 3. osobę liczby mnogiej („mówią, że…”) i słowa „podobno”, „ponoć”, „według doniesień”. Angielski potrzebuje podmiotu, więc w schemacie 1 pojawia się puste it: It is said that…. Schemat 2 (She is said to be…) nie ma polskiego odpowiednika — po polsku powiemy „Podobno jest…” albo „Mówi się, że jest…”. Polskie „podobno” w rozmowie to zwykle apparently albo supposedly; it is said brzmi oficjalnie.
| Polski | Angielski | Uwaga |
|---|---|---|
| Mówi się, że zamek jest nawiedzony. | It is said that the castle is haunted. | „się” → it + strona bierna |
| Uważa się, że podejrzany wyjechał z kraju. | The suspect is believed to have left the country. | wcześniejsza czynność → to have + past participle |
| Podobno jest bardzo bogata. | She is said to be very rich. | schemat 2: podmiot na początku |
| Ponoć w hotelu straszy duch. | There is said to be a ghost in the hotel. | there + is said + to be |
| Oczekuje się, że minister poda się do dymisji. | The minister is expected to resign. | expect → przyszłość |
| Kiedyś uważano, że Słońce krąży wokół Ziemi. | It was once thought that the sun went around the earth. | dawne przekonanie → czasownik w przeszłości |
Budowa
Schemat 1: It + czasownik relacjonujący w stronie biernej + zdanie z that
| It | be + past participle | zdanie z that |
|---|---|---|
| It | is said | that the castle is haunted. |
| It | is believed | that the suspect has left the country. |
| It | was thought | that the disease was spread by insects. |
| It | is expected | that prices will rise. |
Częste czasowniki: say, believe, think, report, know, expect, claim, consider, understand, allege, estimate.
Schemat 2: Podmiot + czasownik relacjonujący w stronie biernej + to + bezokolicznik
| Czas relacjonowanej czynności | Forma bezokolicznika | Przykład |
|---|---|---|
| ten sam czas (stan / zwyczaj) | to + forma podstawowa | She is said to be very rich. |
| ten sam czas (w toku) | to be + -ing | He is believed to be hiding in the mountains. |
| wcześniej | to have + past participle | The thieves are thought to have escaped by car. |
| wcześniej, przez dłuższy czas | to have been + -ing | She is reported to have been living abroad for years. |
| później (z expect) | to + forma podstawowa | The minister is expected to resign. |
There + czasownik relacjonujący w stronie biernej + to be
| Przykład | |
|---|---|
| liczba pojedyncza | There is said to be a hidden tunnel under the city. |
| liczba mnoga | There are believed to be over 2,000 species in the park. |
| przeszłość | There were thought to be no survivors. |
Czasownik relacjonujący w przeszłości
| Schemat | Przykład |
|---|---|
| It was + past participle + that… | It was believed that the earth was flat. |
| Podmiot + was / were + past participle + to + bezokolicznik | The ship was thought to have sunk near the coast. |
Użycie
1It is said / believed / thought that…
It + czasownik relacjonujący w stronie biernej + that przekazuje ogólną opinię, przekonanie albo twierdzenie bez podawania źródła — jak polskie „mówi się, że”, „uważa się, że”. Zdanie z that zachowuje swój normalny czas.
2Podmiot + is said to + forma podstawowa — obecne stany i zwyczaje
Postaw osobę albo rzecz na początku i użyj to + forma podstawowa, gdy relacjonowana sytuacja jest prawdziwa teraz albo ogólnie. Dla czegoś, co trwa teraz, użyj to be + -ing. Z expect bezokolicznik odnosi się do przyszłości. Po polsku najczęściej powiesz „podobno”.
3Podmiot + is said to have + past participle — wcześniejsze czynności
Użyj to have + past participle, gdy relacjonowana czynność wydarzyła się przed momentem relacji. Po polsku zwykle wystarczy czas przeszły po „uważa się, że”. Dla czynności biernej użyj to have been + past participle; dla długiej czynności — to have been + -ing.
4There is said to be…
There + czasownik relacjonujący w stronie biernej + to be mówi, co według ludzi, raportów albo szacunków istnieje. Be zgadza się z rzeczownikiem, który stoi dalej — także po liczbach i „wiele”, gdzie po polsku często jest liczba pojedyncza („jest ponad 400”, „jest wiele powodów”).
5Czasownik relacjonujący w przeszłości
Gdy przekonanie albo twierdzenie należy do przeszłości, postaw czasownik relacjonujący w czasie przeszłym — jak polskie „uważano”, „sądzono”. Formę bezokolicznika wybierz, porównując relacjonowaną czynność z tym momentem w przeszłości.
6W tekstach prasowych i naukowych
Te konstrukcje są typowe dla formalnych, neutralnych tekstów. Pozwalają ostrożnie relacjonować twierdzenia bez osobistych, nieudowodnionych deklaracji.
Nie każdy czasownik relacjonujący działa w obu schematach. Na przykład suggest i propose występują tylko w schemacie 1: It was suggested that the meeting should be postponed (nie The meeting was suggested to be postponed). W razie wątpliwości schemat 1 jest bezpieczniejszy.
Częste błędy
Pułapki dla Polaków
1. „Mówi się, że…” bez podmiotu. Po polsku bezosobowe „mówi się” nie ma podmiotu. Po angielsku zdanie musi go mieć, więc pojawia się puste it. Z kolei it says znaczy „tu jest napisane” (o tekście), a nie „mówi się”.
2. „Podobno spotkał…” → to + forma podstawowa. Po polsku czas wcześniejszej czynności widać w samym czasowniku („spotkał”). W schemacie 2 angielski pokazuje go w bezokoliczniku: to have + past participle.
3. „Jest ponad 3000 jezior” → there is. Po polsku po liczebnikach i „wiele” czasownik często stoi w liczbie pojedynczej. Po angielsku there is / there are zgadza się z rzeczownikiem.
4. „Podobno” w rozmowie → it is said. Polskie „podobno” pasuje i do plotki przy kawie, i do artykułu. Angielskie it is said brzmi oficjalnie. W rozmowie powiedz apparently albo I heard that….
Nie myl
People say… czy It is said… czy He is said to… — ten sam komunikat, inny rejestr.
to be (teraz) czy to have been (wcześniej)
be supposed to — This café is supposed to be very good („Ta kawiarnia podobno jest bardzo dobra”) też może znaczyć „podobno”, ale w B2-07 poznaliśmy jego częstsze znaczenie: oczekiwanie albo zasada.
Podobne konstrukcje z seem i appear (He seems to have left) nie są stroną bierną; omawiamy je w C1-08, przy ostrożnym formułowaniu twierdzeń.
Pisownia i wymowa
- said wymawia się /sed/, z krótkim „e”, a nie /seɪd/. Końcowe /d/ jest dźwięczne — nie „set”.
- thought /θɔːt/ (UK), /θɑːt/ (US): /θ/ to czubek języka lekko między zębami i bezdźwięczny wydech — nie „f”, „t” ani „s”. gh jest nieme.
- known /nəʊn/ (UK), /noʊn/ (US): k jest nieme. believed /bɪˈliːvd/ ma akcent na drugiej sylabie i dźwięczne /vd/ na końcu.
- It is w neutralnych tekstach i w mowie często się skraca (It's said that…), ale w formalnym piśmie pełne formy są normalne.
- to have jest słabe: is thought to have left → /ɪz ˈθɔːt tə həv ˈleft/ (UK), /ɪz ˈθɑːt tə həv ˈleft/ (US). Polski nie redukuje samogłosek, więc trzeba to ćwiczyć: to i have są krótkie i niewyraźne.
- Pisownia częstych imiesłowów: believed, thought, known, expected, reported, alleged (podwójne l), understood.
- Akcent pada na imiesłów i kluczową informację: She is SAID to be very RICH.
Złota zasada
Dwa schematy: It is said that + zdanie albo podmiot + is said + to + bezokolicznik. W schemacie 2 formę bezokolicznika wybierz według czasu: to do / to be doing (ten sam czas), to have done / to have been doing (wcześniej). Polskie „mówi się, że” to it is said that, a „podobno” w rozmowie to apparently.
Ćwiczenia
A. Forma
Uzupełnij zdania. Użyj czasowników z nawiasów w odpowiedniej formie.
-
It (believe) that the treasure is still buried on the island.
-
The singer is said (be) very shy in real life.
-
The robbers are thought (escape) through the back door last night.
-
There (think) to be about a million words in English.
-
The team is expected (win) easily on Saturday.
-
The suspect is believed (stay) with friends at the moment.
B. Znaczenie
Wybierz poprawną odpowiedź.
-
Wybierz poprawną odpowiedź: The pilot is believed … the crash last night.
-
Wybierz poprawną odpowiedź: The castle is said … haunted — people still see a ghost there today.
-
Wybierz zdanie bardziej formalne i bezosobowe:
-
Wybierz poprawną odpowiedź: There … reported to be several injuries.
-
Wybierz poprawną odpowiedź: It … that the lake has no bottom.
C. Znajdź błąd
Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.
-
She is said that she speaks five languages.
-
The pilot is believed to survive the crash.
-
There is reported to be several injuries.
-
The bridge is thought to have been built by the Romans.
D. W kontekście
Uzupełnij wiadomość prasową. Użyj czasowników z nawiasów w odpowiedniej formie.
A rare painting has disappeared from the City Museum. The painting 16 (believe) to be worth over two million euros. The thieves 17 (think) to 18 (enter) the building through a window on Sunday night. It 19 (report) that the alarm system was not working. There 20 (say) to be no witnesses. Police are 21 (expect) to release more information tomorrow.
E. Twoja kolej
Napisz po angielsku zdania w stylu prasowym.
-
Napisz o jakimś miejscu w twoim mieście. Użyj is said to albo is believed to.
-
Napisz krótkie zdanie w stylu wiadomości o czymś, co wydarzyło się wcześniej. Użyj is thought to have + past participle.
F. Powtórka mieszana
Powtórz materiał z poprzednich lekcji.
-
B1-11 Strona bierna we wszystkich czasach i z czasownikami modalnymi (is being done, has been done, must be done) The results (announce) tomorrow.
-
B1-12 Mowa zależna po angielsku (reported speech): następstwo czasów w zdaniach oznajmujących Przekształć na mowę zależną, cofając czas: "I'm tired," she said.
-
B2-11 Have something done (causative): „obciąć włosy u fryzjera” i „ukradli mi telefon” po angielsku I (have / my eyes / test) last week.
-
B2-09 Skrócone zdania względne (reduced relative clauses): the man standing there Skróć zdanie: The house which was built in 1900 is for sale.
Odpowiedzi
A. Forma
- is believed
- to be
- to have escaped
- are thought
- to win
- to be staying
B. Znaczenie
- to have survived
- to be
- The CEO is expected to resign.
- are
- is said
C. Znajdź błąd
- She is said to speak five languages. / It is said that she speaks five languages.
- The pilot is believed to have survived the crash. / It is believed that the pilot survived the crash.
- There are reported to be several injuries.
- ✓ The bridge is thought to have been built by the Romans.
D. W kontekście
- is believed
- are thought
- have entered
- is reported / has been reported / was reported
- are said
- expected
E. Twoja kolej
- The old bridge in my town is said to be over 500 years old.
- The fire is thought to have started in a restaurant kitchen.
F. Powtórka mieszana
- will be announced / are going to be announced / are being announced
- She said that she was tired. / She said she was tired.
- had my eyes tested
- The house built in 1900 is for sale.
