SlowingoGramatyka
B2 14 / 30

Strona bierna dla zaawansowanych: to be done, being done i get done

More Passives: Being Done, To Be Done, Get Done

Na tej stronie
  1. Cel lekcji
  2. Główna idea
  3. Polski a angielski
  4. Budowa
  5. Użycie
  6. Częste błędy
  7. Pułapki dla Polaków
  8. Nie myl
  9. Pisownia i wymowa
  10. Złota zasada
  11. Ćwiczenia

Cel lekcji

Po tej lekcji użyjesz strony biernej po czasownikach, po których stoi bezokolicznik z to albo forma -ing (want to be promoted, hate being told), utworzysz stronę bierną od czasowników z dwoma dopełnieniami i od czasowników z przyimkiem, użyjesz potocznego get-passive i zrozumiesz zdania typu needs cleaning.

Główna idea

Stronę bierną (passive) znasz już we wszystkich czasach: is done, was done, has been done (B1-11). Ale duża część angielskiej gramatyki dzieje się po innych czasownikach: I want to…, I hate …ing. Co wtedy, gdy to, czego chcesz albo czego nie znosisz, przytrafia się tobie, a nie jest czymś, co robisz?

Wtedy strona bierna po prostu wchodzi w to miejsce. Zasada się nie zmienia: be + past participle. Zmienia się tylko kształt be, żeby pasował do miejsca: to be + past participle po czasownikach z bezokolicznikiem z to oraz being + past participle po czasownikach z formą -ing i po przyimkach.

Pamiętasz przejściówkę do gniazdka z B1-11? Past participle to ładowarka: nigdy się nie zmienia. Teraz przejściówka — be — dopasowuje się nie tylko do nowych czasów, ale i do nowych „gniazdek”. I want to promote → I want to be promoted. I hate telling → I hate being told.

Angielski ma też drugi, bardziej potoczny czasownik posiłkowy strony biernej: get. She got promoted brzmi bardziej jak wydarzenie — zmiana, często nagła albo niespodziewana — niż She was promoted.

Polski a angielski

Po polsku też można powiedzieć „chcę być zaproszona” albo „chcę zostać wybrany”, ale bardzo często wybieramy inną drogę: „chcę, żeby mnie zaprosili”, „nie znoszę, kiedy ktoś mi mówi, co mam robić”. Polski ma formę „bycie traktowanym”, ale brzmi ona książkowo. Angielski w takich miejscach naturalnie używa to be done i being done. Druga różnica: w polskiej stronie biernej podmiotem może zostać tylko to, co w stronie czynnej jest w bierniku („Prezent został mi dany” — i to brzmi sztucznie). Dlatego mówimy „Dostałam prezent” albo „Dano mi prezent”. Po angielsku podmiotem bardzo często zostaje osoba: I was given a present. Trzecia: od czasowników typu „opiekować się”, „śmiać się z” polski nie tworzy strony biernej — używa formy z „się” albo 3. osoby liczby mnogiej. Angielski tworzy ją bez problemu i zostawia przyimek na końcu.

PolskiAngielskiUwaga
Mam nadzieję, że wybiorą mnie do drużyny.I'm hoping to be chosen for the team.po czasowniku z to → to be + past participle
Nie znoszę, kiedy ktoś mi mówi, co mam robić.I hate being told what to do.po czasowniku z -ing → being + past participle
Dostałam laptopa pierwszego dnia.I was given a laptop on my first day.osoba jako podmiot
Zaproponowano jej miejsce na studiach.She's been offered a place at university.brak podmiotu po polsku → she po angielsku
Dzieckiem opiekuje się babcia.The baby is being looked after by her grandmother.przyimek zostaje przy czasowniku
Szyby trzeba umyć.The windows need cleaning.need + -ing = trzeba to zrobić
Został zwolniony. / Wyleciał z pracy.He got fired. / He was fired.zostać → be albo get, nigdy become

Budowa

Bezokolicznik bierny i bierna forma -ing

MiejsceStrona czynnaStrona bierna
czasownik + bezokolicznik z toI want to invite them.I want to be invited.
need + bezokolicznik z toWe need to check the data.The data needs to be checked.
czasownik + -ingI hate telling people what to do.I hate being told what to do.
przyimek + -ingShe's afraid of forgetting them.She's afraid of being forgotten.
przeczenie—I'd prefer not to be disturbed. / He's used to not being noticed.

Istnieją też formy perfect: to have been done (The painting is thought to have been stolen) omawiamy w B2-12, a having been done (Having been warned, we…) w C1-07.

Czasowniki z dwoma dopełnieniami (give, send, offer, show, tell, teach, lend, pay, promise, award) — strona czynna jest w A2-15

Strona czynnaStrona bierna — osoba jako podmiot (częściej)Strona bierna — rzecz jako podmiot
They gave me a present.I was given a present.A present was given to me.
The bank offered her a loan.She was offered a loan.A loan was offered to her.

Czasowniki z przyimkiem — przyimek stoi zaraz po czasowniku

Strona czynnaStrona bierna
Someone is looking after the baby.The baby is being looked after.
Nobody has dealt with the complaint.The complaint hasn't been dealt with.
People laughed at him.He was laughed at.

Get-passive

CzasPrzykład
past simpleShe got hired last week.
present perfectOur flight has got cancelled. (UK) / Our flight has gotten cancelled. (US)
przyszłośćYou'll get hurt.
po bezokoliczniku z toI don't want to get caught in the rain.
pytanie / przeczenieDid he get paid? He didn't get invited.

Need + -ing (znaczenie bierne)

FormaZnaczenie
The car needs washing.= The car needs to be washed.

Użycie

1Bezokolicznik bierny — to be + past participle

Po czasownikach, przymiotnikach i rzeczownikach, po których stoi bezokolicznik z to, użyj to be done, gdy podmiot jest odbiorcą czynności.

Everyone wants to be listened to.
Każdy chce, żeby go słuchano.
po polsku „żeby go słuchano”, po angielsku to be listened to
These forms need to be signed by Friday.
Te formularze trzeba podpisać do piątku.
„trzeba podpisać” → need to be signed
I'm hoping to be chosen for the team.
Mam nadzieję, że wybiorą mnie do drużyny.
3. osoba liczby mnogiej po polsku, strona bierna po angielsku
The new library is expected to be finished next spring.
Nowa biblioteka ma być gotowa przyszłej wiosny.
There's a lot of work to be done before the launch.
Przed premierą jest jeszcze dużo do zrobienia.
rzeczownik + bezokolicznik bierny

2Bierna forma -ing — being + past participle

Po czasownikach, po których stoi forma -ing (B1-17), i po przyimkach (B1-19) użyj being done.

Nobody likes being kept waiting.
Nikt nie lubi, kiedy każe mu się czekać.
po polsku „kiedy…”, po angielsku being kept
She hates being told what to do.
Nie znosi, kiedy ktoś jej mówi, co ma robić.
I'm tired of being treated like a child.
Mam dość tego, że traktuje się mnie jak dziecko.
po przyimku of → being + past participle
He left the meeting without being noticed.
Wyszedł z zebrania niezauważony.
„niezauważony” → without being noticed
Being invited to the final interview was a nice surprise.
Zaproszenie na ostatni etap rozmów było miłą niespodzianką.
bierna forma -ing jako podmiot

Niektóre czasowniki, np. like, love, hate i can't stand, łączą się z oboma wzorcami: She can't stand being interrupted / She can't stand to be interrupted.

3Czasowniki z dwoma dopełnieniami

Czasowniki takie jak give, send, offer, show, tell i pay mają dopełnienie osobowe i rzeczowe. Każde z nich może zostać podmiotem, ale angielski zwykle wybiera osobę, bo to ona jest zwykle tematem zdania. Gdy podmiotem jest rzecz, osobę wprowadzasz przez to.

I was given a laptop on my first day.
Pierwszego dnia dostałem laptopa.
„dostałem” → I was given
We were shown the new equipment by the manager.
Kierownik pokazał nam nowy sprzęt.
She's been offered a place at university.
Zaproponowano jej miejsce na studiach.
zdanie bez podmiotu po polsku, ze she po angielsku
Were you told about the change of plan?
Powiedziano ci o zmianie planu?
The award was given to a young designer from Lagos.
Nagrodę otrzymała młoda projektantka z Lagos.
rzecz jako podmiot: to + osoba

4Czasowniki z przyimkiem w stronie biernej

Gdy czasownik wymaga przyimka (look after, deal with, talk about, rely on), przyimek zostaje zaraz po past participle — nawet na końcu zdania.

The baby is being looked after by her grandmother.
Dzieckiem opiekuje się teraz babcia.
„opiekować się” bez przyimka, ale look after z przyimkiem
Your request will be dealt with as soon as possible.
Zajmiemy się Państwa prośbą najszybciej, jak to możliwe.
formalny komunikat; deal with: with zostaje
This problem has been talked about for years.
O tym problemie mówi się od lat.
„od lat” + teraźniejszy → present perfect
I hate being laughed at.
Nie znoszę, kiedy ktoś się ze mnie śmieje.
at na końcu zdania

5Get-passive

Używaj get + past participle w swobodnej mowie i w nieformalnych tekstach, zwłaszcza gdy mowa o zmianie albo o niespodziewanych lub niechcianych wydarzeniach (get hurt, get stuck, get lost, get fired), a także o tym, co spotyka kogoś w wyniku jego działań (get promoted, get paid). Get skupia się na wydarzeniu, a nie na stanie. W formalnych tekstach wybieraj be.

My brother got hired by a tech start-up.
Mojego brata zatrudnił start-up technologiczny. / Brat dostał pracę w start-upie technologicznym.
We got stuck in traffic for two hours.
Utknęliśmy w korku na dwie godziny.
Three people got injured in the accident.
W wypadku zostały ranne trzy osoby.
Be careful with that knife — you'll get hurt.
Uważaj z tym nożem, bo zrobisz sobie krzywdę.
dokonany czasownik po polsku, you'll get hurt po angielsku
Did you get paid for the extra hours?
Zapłacili ci za nadgodziny?

6Need + -ing w znaczeniu biernym

Po need forma -ing może mieć znaczenie bierne: needs cleaning = needs to be cleaned. Tak mówi się w brytyjskim i w amerykańskim angielskim; Amerykanie bardzo często mówią też needs to be cleaned. W niektórych regionach (np. w Szkocji i w części USA) słychać needs cleaned, ale to nie jest forma standardowa. Want + -ing w tym samym znaczeniu (The car wants washing) jest potoczne i tylko brytyjskie. Need + -ing i need + to powtórzymy w B2-16.

The windows need cleaning.
Trzeba umyć okna.
„trzeba” → need + -ing
Your hair needs cutting.
Musisz się ostrzyc. / Przydałoby ci się strzyżenie.
po angielsku podmiotem są włosy
This shirt needs ironing before tomorrow.
Tę koszulę trzeba wyprasować przed jutrem.
The tyres need to be checked.
Trzeba sprawdzić opony.
to samo znaczenie, bardziej neutralnie

Częste błędy

❌I want to be promote.
✅I want to be promoted.
Po be stoi past participle.
❌I hate be told what to do.
✅I hate being told what to do.
Po hate + -ing użyj being + past participle.
❌The baby is being looked.
✅The baby is being looked after.
W stronie biernej przyimek zostaje.
❌To me was given a present by my aunt.
✅I was given a present by my aunt. lub A present was given to me by my aunt.
Podmiotem musi być osoba (I) albo rzecz.
❌He was got fired.
✅He got fired. lub He was fired.
get zastępuje be; nie używaj obu naraz.
❌The car needs to wash.
✅The car needs washing. lub The car needs to be washed.
Samochód niczego nie myje; to on jest odbiorcą czynności.
❌I was explained the problem.
✅The problem was explained to me.
Przy explain, describe i suggest osoba nie może być podmiotem strony biernej (A2-15).

Pułapki dla Polaków

1. Forma czynna zamiast biernej po czasowniku. Polskie „nie lubię, kiedy ktoś mnie krytykuje” łatwo skrócić do „I don't like criticising” — i wychodzi forma czynna. Po angielsku criticising znaczy, że to ty krytykujesz innych. Jeśli czynność spotyka ciebie, potrzebne jest being + past participle.

⚠️I don't like criticising.
✅I don't like being criticised.
Zdanie poprawne, ale znaczy „nie lubię krytykować”, a nie „nie lubię, kiedy ktoś mnie krytykuje”.

2. Zdanie bez podmiotu: „Dano nam…”, „Zaproponowano mi…”. Polska konstrukcja na -no/-to nie ma podmiotu. Po angielsku podmiot jest obowiązkowy, a najczęściej zostaje nim osoba.

❌Was given to us a map at the entrance.
✅We were given a map at the entrance.
❌It was promised me a pay rise.
✅I was promised a pay rise. lub ✅ A pay rise was promised to me.

3. Zgubiony przyimek. Po polsku przyimek zawsze stoi przed rzeczownikiem („polegać na nim”), a „zajmować się” nie ma go wcale; strony biernej od takich czasowników zwykle nie tworzymy. W angielskiej stronie biernej przyimek musi zostać przy czasowniku, nawet jeśli ląduje na samym końcu.

❌People like him can't be relied.
✅People like him can't be relied on.
❌The guests were taken care well.
✅The guests were taken care of well.

4. „Został zwolniony” → became fired. Polskie zostać w stronie biernej to po angielsku be albo potoczne get — nigdy become.

❌Our train became cancelled.
✅Our train got cancelled. lub ✅ Our train was cancelled.
❌She became robbed on holiday.
✅She got robbed on holiday. lub ✅ She was robbed on holiday.

Nie myl

get-passive i get something done — W konstrukcji sprawczej (causative) między get a past participle stoi dopełnienie: ktoś inny robi coś z twoją rzeczą (B2-11). W get-passive nie ma dopełnienia w środku: to podmiot jest odbiorcą czynności.

I got my car repaired.
Oddałem samochód do naprawy.
causative: naprawił go mechanik
My car got damaged in the storm.
Mój samochód został uszkodzony w czasie burzy.
get-passive: samochód jest odbiorcą czynności

being done i been done — being to forma -ing (czynność w toku albo po czasownikach i przyimkach); been to past participle od be, używany po have. Zob. B1-11.

The road is being repaired.
Droga jest właśnie remontowana.
w toku
The road has been repaired.
Droga została wyremontowana.
zakończone

needs doing i needs to do — Przy needs + -ing podmiot jest odbiorcą czynności. Przy needs to do podmiot sam ją wykonuje.

The report needs checking.
Raport trzeba sprawdzić.
ktoś musi go sprawdzić
The manager needs to check the report.
Kierownik musi sprawdzić raport.
sprawdzi go kierownik

Pisownia i wymowa

  • to be w mowie ma zwykle formę słabą: /tə bi/, z krótką, niewyraźną samogłoską w to. W szybkiej, swobodnej mowie want to be często brzmi jak wanna be, ale w standardowym tekście nigdy się tak nie pisze. Polski nie redukuje samogłosek, więc warto osłuchać się z tym rytmem.
  • being ma dwie sylaby: /ˈbiːɪŋ/. Nie skracaj go do jednej. Na końcu jest tylko /ŋ/ — tylna część języka dotyka podniebienia, a powietrze wychodzi nosem. Nie dodawaj na końcu „k” ani „g”.
  • been to /biːn/ albo słabe /bɪn/ (UK), zwykle /bɪn/ (US).
  • Present perfect z get: has got cancelled (UK), has gotten cancelled (US).
  • Końcówka -ed łatwo ginie przed spółgłoską: to be asked for /tə bi ˈɑːskt fə/ (UK), /tə bi ˈæskt fər/ (US). W starannej mowie wymawiaj wyraźnie /t/. Pamiętaj też o trzech wymowach -ed: /t/ w asked, /d/ w cleaned, /ɪd/ w invited i promoted.

Złota zasada

Strona bierna to w każdym miejscu be + past participle — zmieniasz tylko kształt be: to be done po czasownikach z bezokolicznikiem z to, being done po czasownikach z formą -ing i po przyimkach. Get done używasz w swobodnej mowie, gdy mówisz o wydarzeniu albo zmianie. A polskie „dostałam”, „dano mi”, „zaproponowano mi” to po angielsku często I was given / I was offered.

Ćwiczenia

A. Forma

Wstaw czasownik z nawiasu w stronie biernej albo przekształć zdanie zgodnie z poleceniem.

  1. I'd love (invite) to the wedding.
  2. She can't stand (interrupt).
  3. Przekształć zdanie: They offered him a new contract. (Zacznij od He)
  4. Przekształć zdanie: Someone is taking care of the dog. (Użyj look after)
  5. Przekształć zdanie: The company sent us the tickets. (Zacznij od We)
  6. Przepisz zdanie z get: She was promoted last month.

B. Znaczenie

Wybierz odpowiedź, która pasuje do znaczenia.

  1. Wybierz poprawną odpowiedź: The kitchen needs ….
  2. Wybierz poprawną odpowiedź: I'm afraid of … forgotten.
  3. Oba zdania są poprawne. Które jest bardziej potoczne?
  4. "The report needs checking." Kto wykonuje czynność? …
  5. Wybierz poprawną odpowiedź: The road … repaired, so it's closed today.

C. Znajdź błąd

Popraw błąd. Jeśli zdanie jest poprawne, napisz correct.

  1. The complaint was dealt quickly.
  2. He was got arrested last night.
  3. I was explained the rules.
  4. I don't like being photographed.

D. W kontekście

Wstaw czasowniki z nawiasów w odpowiedniej formie albo brakujący wyraz.

First week at work
Ola: How's the new job?
Tom: Great! On my first day I 16 (give) a laptop and a phone. And I've already 17 (invite) to the team dinner.
Ola: Nice! Is your boss OK?
Tom: Yes, but she hates 18 (interrupt) in meetings — I learned that fast!
Ola: Ha! And your car? It 19 (need / fix) last month.
Tom: It still does. And yesterday I 20 (get / stuck) in traffic for an hour because of it.
Ola: You need to have it looked 21 soon.

E. Twoja kolej

Napisz po angielsku o sobie i swoim domu.

  1. Napisz, co lubisz albo czego nie znosisz, kiedy spotyka to ciebie. Użyj being + past participle.
  2. Napisz, co w twoim domu wymaga zrobienia. Użyj needs + -ing.
Odpowiedzi

A. Forma

  1. to be invited
  2. being interrupted / to be interrupted
  3. He was offered a new contract.
  4. The dog is being looked after.
  5. We were sent the tickets.
  6. She got promoted last month.

B. Znaczenie

  1. cleaning
  2. being
  3. We got caught in the rain.
  4. someone else
  5. is being

C. Znajdź błąd

  1. The complaint was dealt with quickly.
  2. He got arrested last night. / He was arrested last night.
  3. The rules were explained to me.
  4. ✓ I don't like being photographed.

D. W kontekście

  1. was given / got given
  2. been invited / got invited / gotten invited
  3. being interrupted / to be interrupted
  4. needed fixing / needed to be fixed
  5. got stuck
  6. at / over

E. Twoja kolej

  1. I love being surprised, but I hate being kept waiting.
  2. My bike needs fixing, and the kitchen walls need painting.

F. Powtórka mieszana

  1. will be built / is going to be built
  2. it to me
  3. to have escaped
  4. have my car serviced
Aplikacja AndroidUcz się w drodze Google Play