İngilizcede Fiil + -ing mi, Fiil + To mu? (Want To, Enjoy -ing)
Verb + -ing or Verb + To
Bu sayfada
Hedef
Bu dersin sonunda want, decide, enjoy ve finish gibi sık kullanılan fiillerden sonra ikinci fiili doğru biçimde — to-infinitive (to'lu mastar) ya da -ing biçiminde — kullanabilecek ve başkalarının ne yapmasını istediğinizi söyleyebileceksiniz (I want you to listen).
Temel Fikir
İngilizce çoğu zaman iki fiili yan yana koyar: I want to go. I enjoy cooking. İkinci fiilin biçimine birinci fiil karar verir.
A1-25'teki oku hatırlıyor musunuz? To çoğu zaman bir ok gibi ileriyi, henüz olmamış bir eylemi gösterir. Want, hope, plan, decide ya da promise dediğinizde ikinci eylem daha sonra gelir: I decided to learn the guitar — gitar öğrenmek gelecekte.
-ing biçimi ise çoğu zaman eylemin kendisine, gerçek ya da bilinen bir şey olarak bakar. Enjoy, finish, avoid ya da keep dediğinizde etkinlikten bütün bir şey olarak söz edersiniz: I enjoy cooking.
Bu bir hafıza yardımcısıdır, kanun değil; istisnaları vardır. En güvenli yol, her fiili kalıbıyla birlikte tek parça olarak öğrenmektir: decide to, enjoy -ing.
Türkçe ve İngilizce Yan Yana
Türkçede de iki fiil yan yana gelince ikincisi bir ek alır: -mek, -meyi, -meye. Ama bu ekler İngilizcedeki to / -ing seçimini göstermez. Aynı -meyi eki bazen to, bazen -ing olur. Türkçe eke bakarak karar vermeyin; İngilizce fiilin kendi kalıbını öğrenin.
| Türkçe | İngilizce |
|---|---|
| Eve git-mek istiyorum. | I want to go home. |
| Arabayı sat-ma-ya karar verdik. | We've decided to sell the car. |
| Yüz-me-yi öğreniyor. | He's learning to swim. |
| Yemek yap-ma-yı seviyorum. | I enjoy cooking. |
| Raporu yaz-ma-yı bitirdim. | I've finished writing the report. |
| Gel-me-n-i istiyorum. | I want you to come. |
Son satıra dikkat: Türkçe "gelmeni" diye tek kelimeyle söyler; İngilizce ise kişiyi ayrı bir kelimeyle (you) fiil ile to'nun arasına koyar.
Yapı
Fiil + to-infinitive
| Fiil | Örnek |
|---|---|
| want | I want to travel. |
| need | You need to sleep. |
| decide | We decided to stay. |
| hope | I hope to see you soon. |
| plan | They're planning to move. |
| promise | He promised to call. |
| agree | She agreed to help. |
| learn | My son is learning to swim. |
| try | I tried to open it. |
| would like | I'd like to book a table. |
Fiil + -ing
| Fiil | Örnek |
|---|---|
| enjoy | I enjoy reading. |
| finish | Have you finished eating? |
| mind | I don't mind waiting. |
| stop | He stopped smoking. (= artık sigara içmiyor) |
| keep | She keeps calling me. |
| avoid | I avoid driving at rush hour. |
| suggest | Tom suggested taking a taxi. |
| imagine | Imagine living by the sea! |
| practise (UK) / practice (US) | I practise speaking every day. |
İkisi de olur — like, love, hate, start, begin, continue (A1-25'in tekrarı)
| Fiil | + to | + -ing |
|---|---|---|
| like / love / hate | I like to cook. | I like cooking. |
| start / begin | It started to rain. | It started raining. |
| continue | Prices continue to rise. | Prices continue rising. |
Fiil + nesne + to-infinitive
| Fiil | Örnek |
|---|---|
| want | I want you to listen. |
| ask | She asked me to wait. |
| tell | The doctor told him to rest. |
| would like | We'd like you to join us. |
Olumsuz: not'ı to'dan ya da -ing biçiminden hemen önce koyun: I decided not to go. Imagine not having a phone!
Kullanımlar
1To-infinitive alan fiiller — istemek, karar vermek, plan yapmak
Bu fiillerden sonra ikinci eylem genellikle birinciden daha sonradır: istediğiniz, planladığınız ya da söz verdiğiniz bir şey.
2-ing alan fiiller — sevmek, bitirmek, kaçınmak
Bu fiillerden sonra ikinci fiil -ing biçimindedir. Bunları bir grup olarak öğrenin.
3Like, love, hate, start, begin, continue — iki biçim de olur
Bu fiiller iki biçimi de alabilir; anlam ya hiç değişmez ya da çok az değişir (like, love ve hate'i A1-25'te gördünüz). Like ile -ing biçimi çoğu zaman keyif almayı anlatır; like to ise bir alışkanlığı ya da iyi bulduğunuz bir şeyi düşündürebilir. Amerikan İngilizcesinde like to ikisi için de çok yaygındır. Fiilden önce would like her zaman to alır.
4Fiil + kişi + to — want, ask, tell
Başka birinin ne yapmasını istediğinizi söylemek için kişiyi (çoğu zaman bir nesne zamirini: me, you, him, her, us, them) fiil ile to'nun arasına koyun.
5Olumsuz biçimler — not to / not + -ing
Not'ı doğrudan ikinci fiilin önüne koyun.
Sık Yapılan Hatalar
Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
1. Türkçedeki eke bakarak karar vermek. "Evlenmeyi planlıyorlar", "yüzmeyi öğreniyor", "yemek yapmayı seviyorum": üçünde de -meyi var. Ama İngilizcede ilk ikisi to, üçüncüsü -ing (ya da to) alır. "-meyi = -ing" diye bir kural yoktur.
2. "Gelmeni istiyorum" cümlesini kurarken "to"yu unutmak. Türkçe kişiyi ve fiili tek kelimede birleştirir: "gelmeni". İngilizcede kişi ayrı söylenir ve arkasından mutlaka to gelir. "That" ile yan cümle de kurulmaz.
3. "Bana söyledi" yapısını "told to me" diye çevirmek. Türkçede "bana" (-e hali) dediğimiz için to me demek doğal gelir. Ama tell kişiyi doğrudan alır: told me. Ayrıca "söyledi" fiili akla said getirir; say bu kalıpta kullanılmaz.
4. "Ara vermemizi önerdi" cümlesini "suggest + kişi + to" ile kurmak. "Bize … önerdi" yapısı suggested us to… gibi bir kalıbı akla getirir. Ama suggest bu kalıbı almaz; -ing biçimiyle kullanılır.
Karıştırılmasın
like + -ing ve would like + to — Like = genel olarak ("severim"); would like = şu an, kibarca istiyorum ("isterim"). Bkz. A1-25.
stop + -ing — Bu derste stop + -ing "artık o etkinliği yapmamak" demektir. Stop + to'nun anlamı farklıdır: bkz. B2-15.
try + to — Burada try to "çabalamak, …-meye çalışmak" demektir. Try + -ing'in anlamı farklıdır: bkz. B2-15. Daha uzun fiil listeleri B1-17'de, nesne + to alan diğer fiiller (advise, remind, persuade) B1-18'de.
-ing biçimindeki start / begin — Start ya da begin kendisi -ing biçimindeyse to daha iyidir: iki -ing yan yana kulağa hoş gelmez.
Yazım ve Telaffuz
- -ing biçiminin yazımı: okunmayan e düşer (make → making, practise → practising); vurgulu tek kısa sesli harften sonra son ünsüz ikilenir (stop → stopping, begin → beginning); -ie → -ying (lie → lying). Bkz. A1-22.
- to fiilden önce zayıf okunur: /tə/ — I need to go "ay niid tı go" gibi duyulur.
- İngiliz İngilizcesinde practise fiil, practice isimdir. Amerikan İngilizcesinde practice ikisi için de kullanılır.
- Hızlı ve gündelik konuşmada want to çoğu zaman "wanna" gibi duyulur: /ˈwɒnə/ (UK) "wona", /ˈwɑːnə/ (US) "waana". Normal yazıda wanna yazmayın.
- Bu sesletim ipuçlarında İngilizcedeki w harfini koruyoruz: dudaklarınızı "u" der gibi yuvarlayıp hemen açın. Türkçedeki "v" sesi değildir; alt dudak dişlere değmez.
Altın Kural
Her fiili ortağıyla birlikte öğrenin: want / decide / hope + to, enjoy / finish / avoid + -ing. Like, love, hate, start, begin ve continue ikisini de alabilir. Başka biri hakkında konuşurken: want / ask / tell + kişi + to. Türkçedeki "-meyi / -meye" eki size yol göstermez.
Alıştırmalar
A. Yapı
Parantezdeki fiili to-infinitive ya da -ing biçiminde yazın.
-
I've decided (take) a cooking class.
-
Do you enjoy (live) in the city?
-
She promised (not / tell) anyone.
-
We need (leave) at seven.
-
Please stop (make) that noise!
-
Imagine (have) a house by the sea!
B. Anlam
Doğru biçimi seçin ya da cümleyi tamamlayın.
-
Doğru olanı seçin: He kept … the same question.
-
Doğru olanı seçin: They agreed … the cost.
-
Doğru olanı seçin: I'd like … the fish, please.
-
Doğru olanı seçin: It started … at six.
-
Aktarın: "Wait here," the teacher said to us. The teacher told us .
C. Hatayı Bul
Hatalı cümleyi düzeltin. Cümle doğruysa "correct" yazın.
-
I want that you help me.
-
He suggested to go to the beach.suggest + that'li yan cümle: bkz. B2-14
-
Would you like coming with us?
-
I love cooking for my friends.
D. Bağlam İçinde
Parantezdeki fiilleri doğru biçimde kullanarak metni tamamlayın.
This year I've decided 16 (get) fit. I want 17 (run) a 10K race in the autumn. I don't enjoy 18 (go) to the gym, so I've started 19 (cycle) to work. My sister keeps 20 (send) me healthy recipes, and she asked me 21 (join) her yoga class too.
E. Sıra Sende
Kendi hayatınızdan cümleler yazın.
-
Bu yıl yapmaya karar verdiğiniz bir şeyi ve bırakmak istediğiniz bir şeyi yazın.
-
Hafta sonları yapmaktan keyif aldığınız iki şeyi ve yapmaktan kaçındığınız bir şeyi yazın.
F. Karışık Tekrar
Önceki derslerden karışık sorular.
-
A1-25 İngilizce Like, Want ve Would Like Kullanımı: Sevmek, İstemek, Kibarca Rica Etmek … to come to dinner on Friday?
-
A2-23 İngilizce Rica, Teklif ve İzin İsteme: Can You, Could I, Shall I, Would You Mind Would you mind (open) the window?
-
A2-21 İngilizce Should ve Ought To Kullanımı: Tavsiye Verme You should (try) the new café.
Cevap anahtarı
A. Yapı
- to take
- living
- not to tell
- to leave
- making
- having
B. Anlam
- asking
- to share
- to try
- both are correct
- to wait here / to wait
C. Hatayı Bul
- I want you to help me.
- He suggested going to the beach. / He suggested that we go to the beach. / He suggested we go to the beach.
- Would you like to come with us?
- ✓ I love cooking for my friends.
D. Bağlam İçinde
- to get
- to run
- going
- cycling / to cycle
- sending
- to join
E. Sıra Sende
- I've decided to learn Spanish. I want to stop eating so much sugar.
- I enjoy cooking and walking in the park. I avoid shopping on Saturdays.
F. Karışık Tekrar
- Would you like
- opening
- try
