SlowingoΓραμματική
B2 12 / 30

Have Something Done: Το causative στα αγγλικά («κουρεύτηκα», «μου έκλεψαν το κινητό»)

Have Something Done: Causatives

Σε αυτή τη σελίδα
  1. Στόχος
  2. Η βασική ιδέα
  3. Ελληνικά και αγγλικά
  4. Δομή
  5. Χρήση
  6. Συχνά λάθη
  7. Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά
  8. Μην τα μπερδεύετε
  9. Ορθογραφία και προφορά
  10. Χρυσός κανόνας
  11. Ασκήσεις

Στόχος

Μετά από αυτό το μάθημα θα μπορείτε να λέτε ότι κανονίσατε να κάνει κάποιος άλλος κάτι για εσάς (I had my hair cut), να χρησιμοποιείτε το have και το get σε κάθε χρόνο, να μιλάτε για άσχημες εμπειρίες (I had my phone stolen) και να λέτε ότι ζητάτε από κάποιον ή τον πείθετε να κάνει κάτι (have someone do / get someone to do).

Η βασική ιδέα

Συγκρίνετε το I cut my hair με το I had my hair cut. Στο πρώτο, κρατάτε εσείς το ψαλίδι. Στο δεύτερο, κάθεστε στην καρέκλα του κουρέα και τη δουλειά την κάνει άλλος. Το αποτέλεσμα είναι το ίδιο (κοντύτερα μαλλιά), αλλά αυτός που κάνει την πράξη είναι διαφορετικός.

Το causative είναι για πράξεις που κάνει κάποιος άλλος για εσάς, συνήθως επειδή το κανονίσατε ή πληρώσατε: επισκευές, υπηρεσίες, παραδόσεις. Η δομή βάζει στο κέντρο το πράγμα και μετά την πράξη: have + το πράγμα + τι του έγινε. Όπως η παθητική φωνή (B1-11), συνήθως δεν λέει ποιος έκανε τη δουλειά: είναι προφανές (ένας μηχανικός, ένας οδοντίατρος) ή δεν έχει σημασία.

Η ίδια δομή μπορεί να περιγράφει και πράγματα που σας συμβαίνουν χωρίς να το θέλετε: I had my bike stolen. Εδώ το have δεν σημαίνει ότι το κανονίσατε. Σημαίνει ότι το ζήσατε.

Ελληνικά και αγγλικά

Τα ελληνικά δεν έχουν ειδική δομή για αυτό. Για υπηρεσίες λέμε συνήθως απλώς το ρήμα στην ενεργητική («Έφτιαξα το αυτοκίνητο», «Έβαψα το σπίτι»), ακόμα κι αν τη δουλειά την έκανε μάστορας, ή ρήμα σε -ομαι («Κουρεύτηκα»). Για άσχημες εμπειρίες λέμε «Μου έκλεψαν το κινητό», με τρίτο πληθυντικό. Τα αγγλικά θέλουν να είναι σαφές ποιος έκανε τη δουλειά: αν την έκανε άλλος, have / get + αντικείμενο + past participle. Και το ελληνικό «βάζω κάποιον να…» γίνεται have someone do ή get someone to do, όχι put.

ΕλληνικάΤι δείχνειΑγγλικά
Κουρεύτηκα χθες.υπηρεσία από επαγγελματίαI had my hair cut yesterday.
Έφτιαξα το αυτοκίνητο στο συνεργείο.ενεργητικό ρήμα, αλλά το έκανε άλλοςI had my car fixed at the garage.
Μου έκλεψαν το κινητό στο τρένο.άσχημη εμπειρίαI had my phone stolen on the train.
Θα πω στη βοηθό μου να σας στείλει τις λεπτομέρειες.οδηγία σε κάποιονI'll have my assistant send you the details.
Έβαλα τον γιο μου να συγυρίσει το δωμάτιό του.πείθω ή κανονίζωI got my son to tidy his room.
Έβαψα μόνος μου το υπνοδωμάτιο.το έκανα εγώI painted the bedroom myself.

Δομή

have / get + αντικείμενο + past participle

Υποκείμενοhave / getΑντικείμενοPast participle
Ihadmy haircutyesterday.
Sheis gettingher carrepaired.
We're going to havethe kitchenpainted.

Σε διάφορους χρόνους: αλλάζει μόνο το have / get

ΧρόνοςΠαράδειγμα
Present SimpleI have my teeth checked every six months.
Present ContinuousWe're having the windows cleaned today.
Past SimpleShe had her bag repaired.
Present PerfectHave you had your eyes tested recently?
μέλλοντας (will)I'll get it fixed tomorrow.
going toThey're going to have solar panels installed.
modalYou should get that tooth looked at.
μορφή σε -ingI hate having my photo taken.

Άρνηση και ερώτηση: το have εδώ είναι κύριο ρήμα, άρα do / does / did:

  • I didn't have my hair cut. I cut it myself.
  • Where do you have your car serviced?

have someone do / get someone to do

ΣχήμαΣημασίαΠαράδειγμα
have + πρόσωπο + base formζητάω ή δίνω οδηγία σε κάποιον (συχνά είναι η δουλειά του)I'll have the receptionist call you a taxi.
get + πρόσωπο + to-infinitiveπείθω ή κανονίζωI finally got my son to tidy his room.

Χρήση

1Have something done: υπηρεσίες

Πείτε have + αντικείμενο + past participle όταν κανονίζετε να κάνει κάτι για εσάς ένας επαγγελματίας.

I'm having my hair cut on Friday.
Την Παρασκευή θα πάω να κουρευτώ.
κανονισμένο ραντεβού
We had the boiler serviced before the winter.
Κάναμε σέρβις στον λέβητα πριν από τον χειμώνα.
το έκανε τεχνικός
How often do you have your car washed?
Κάθε πόσο πηγαίνετε το αυτοκίνητό σας για πλύσιμο;
She's just had her nails done for the wedding.
Μόλις έκανε τα νύχια της για τον γάμο.
στο ινστιτούτο
You should have that mole checked by a doctor.
Καλό θα ήταν να δείξετε αυτή την ελιά σε γιατρό.
by + πρόσωπο: μόνο όταν προσθέτει πληροφορία

2Get something done: ανεπίσημο, και με προσπάθεια

Το get + αντικείμενο + past participle σημαίνει το ίδιο, αλλά είναι πιο ανεπίσημο και πολύ συνηθισμένο στον προφορικό λόγο. Μπορεί να δείχνει προσπάθεια ή ότι επιτέλους τα καταφέρατε. Λέγεται και όταν τη δουλειά την κάνετε εσείς: τότε σημαίνει «ολοκληρώνω».

I need to get my phone screen replaced.
Πρέπει να αλλάξω την οθόνη του κινητού μου.
θα την αλλάξει τεχνικός
Where did you get your glasses made?
Πού έφτιαξες τα γυαλιά σου;
We finally got the washing machine fixed after three weeks.
Επιτέλους μας έφτιαξαν το πλυντήριο ύστερα από τρεις εβδομάδες.
I'll get the report finished by Monday.
Θα έχω τελειώσει την αναφορά ως τη Δευτέρα.
το κάνω εγώ: get = ολοκληρώνω

3Σε όλους τους χρόνους και τις μορφές

Το causative λειτουργεί σε κάθε χρόνο, μετά από modals και σε μορφές σε -ing. Αλλάζει μόνο το have / get· το past participle μένει ίδιο.

They're having a new kitchen fitted at the moment.
Αυτή την περίοδο τους βάζουν καινούργια κουζίνα.
I've never had my ears pierced.
Δεν έχω τρυπήσει ποτέ τα αυτιά μου.
We're going to get the house painted next spring.
Την άλλη άνοιξη θα βάψουμε το σπίτι.
θα το βάψει μπογιατζής
She was having her portrait painted when the fire alarm went off.
Της ζωγράφιζαν το πορτρέτο όταν χτύπησε ο συναγερμός πυρκαγιάς.
I can't stand having my blood taken.
Δεν αντέχω να μου παίρνουν αίμα.

4Άσχημες εμπειρίες: πράγματα που σας έκαναν

Η ίδια δομή περιγράφει κάτι δυσάρεστο που σας συνέβη και που δεν το κανονίσατε. Πείτε have· στον ανεπίσημο λόγο γίνεται και με get. Στα ελληνικά, «μου έκλεψαν», «μας ακύρωσαν».

I had my phone stolen on the train.
Μου έκλεψαν το κινητό στο τρένο.
He had his licence taken away for speeding.
Του αφαίρεσαν το δίπλωμα για υπερβολική ταχύτητα.
We had our flight cancelled at the last minute.
Μας ακύρωσαν την πτήση την τελευταία στιγμή.
She got her bag snatched outside the station.
Της άρπαξαν την τσάντα έξω από τον σταθμό.
ανεπίσημο

5Have someone do / get someone to do

Για να πείτε ποιος κάνει την πράξη, πείτε have + πρόσωπο + base form (οδηγία, συχνά σε κάποιον που αυτή είναι η δουλειά του) ή get + πρόσωπο + to-infinitive (πείθω ή κανονίζω). Το have someone do είναι ιδιαίτερα συνηθισμένο στα αμερικανικά αγγλικά.

I'll have my assistant send you the details.
Θα πω στη βοηθό μου να σας στείλει τις λεπτομέρειες.
The teacher had the students rewrite their essays.
Ο καθηγητής έβαλε τους μαθητές να ξαναγράψουν τις εκθέσεις τους.
Can you get someone to look at my laptop?
Μπορείτε να βρείτε κάποιον να μου κοιτάξει το λάπτοπ;
I couldn't get the kids to eat their vegetables.
Δεν μπόρεσα να πείσω τα παιδιά να φάνε τα λαχανικά τους.
We got a friend to drive us to the airport.
Ζητήσαμε από έναν φίλο να μας πάει στο αεροδρόμιο.

Συχνά λάθη

❌I had my car repair.
✅I had my car repaired.
Βάλτε past participle.
❌I'm having cut my hair tomorrow.
✅I'm having my hair cut tomorrow.
Σειρά λέξεων: have + αντικείμενο + past participle.
❌I got my brother fix my bike.
✅I got my brother to fix my bike.
get + πρόσωπο + to-infinitive.
❌I had the mechanic to check the brakes.
✅I had the mechanic check the brakes.
have + πρόσωπο + base form (χωρίς to).
❌Have you your eyes tested?
✅Have you had your eyes tested? ή Do you have your eyes tested?
Το have είναι κύριο ρήμα: βάλτε βοηθητικό ρήμα στις ερωτήσεις.
⚠️I had stolen my wallet.
✅I had my wallet stolen.
Γραμματικά σωστό, αλλά είναι Past Perfect: σημαίνει ότι ο κλέφτης ήσασταν εσείς!
⚠️I cut my hair at the hairdresser's.
✅I had my hair cut at the hairdresser's.
Ακούγεται στον χαλαρό προφορικό λόγο, αλλά κανονικά σημαίνει ότι το κάνατε μόνοι σας.

Παγίδες για όσους μιλούν ελληνικά

1. «Έφτιαξα το αυτοκίνητο» για κάτι που έκανε άλλος. Στα ελληνικά λέμε άνετα «Έβαψα το σπίτι» ή «Άλλαξα λάστιχα», ακόμα κι αν δεν πιάσαμε πινέλο ή κλειδί. Στα αγγλικά το ενεργητικό ρήμα σημαίνει ότι το κάνατε εσείς. Αν το έκανε επαγγελματίας, have / get + αντικείμενο + past participle.

⚠️I changed my tyres at the garage this morning.
✅I had my tyres changed at the garage this morning.
Γραμματικά στέκει, αλλά λέει ότι τα αλλάξατε μόνοι σας.

2. «Κουρεύτηκα» → I was cut. Το ελληνικό ρήμα σε -ομαι («κουρεύτηκα», «ξυρίστηκα στον κουρέα») μοιάζει με παθητική φωνή. Το I was cut όμως σημαίνει ότι τραυματιστήκατε! Για υπηρεσία, I had my hair cut (ή I had a haircut).

⚠️I was cut at the barber's on Saturday.
✅I had my hair cut at the barber's on Saturday.
Γραμματικά στέκει, αλλά σημαίνει ότι σας έκοψαν, δηλαδή ότι χτυπήσατε.

3. «Βάζω κάποιον να…» → put someone to. Το «Έβαλα τον μάστορα να βάψει την κουζίνα» δεν μεταφράζεται με put. Πείτε have + πρόσωπο + base form (οδηγία) ή get + πρόσωπο + to-infinitive (πείθω, κανονίζω). Και μετά το have δεν μπαίνει to, όσο κι αν το ελληνικό «να» το ζητάει.

❌I put the painter to paint the kitchen yellow.
✅I had the painter paint the kitchen yellow.
ή: I got the painter to paint…

4. Ελεύθερη σειρά λέξεων. Στα ελληνικά η σειρά των λέξεων αλλάζει εύκολα χωρίς να αλλάξει η σημασία. Στα αγγλικά, had my car repaired (causative) και had repaired my car (Past Perfect) λένε εντελώς άλλα πράγματα. Το αντικείμενο μπαίνει πριν από το past participle, ακόμα κι αν στα ελληνικά λέμε «θα βάψουμε όλο το διαμέρισμα».

❌Next week we're having painted the whole flat.
✅Next week we're having the whole flat painted.
Πρώτα το αντικείμενο, μετά το past participle.

Μην τα μπερδεύετε

Το έκανα ή το έκανε άλλος για μένα — ποιος έκανε τη δουλειά;

I painted the bedroom.
Έβαψα το υπνοδωμάτιο.
μόνος μου
I had the bedroom painted.
Έβαλα μπογιατζή και έβαψε το υπνοδωμάτιο.
το έκανε μπογιατζής

had something done (causative) και had done (Past Perfect) — η σειρά των λέξεων αλλάζει τα πάντα. Δείτε B1-03.

I had my car washed.
Έπλυνα το αυτοκίνητο στο πλυντήριο.
μου το έπλυνε κάποιος
I had washed my car.
Είχα πλύνει το αυτοκίνητό μου.
Past Perfect: το έπλυνα εγώ, πριν συμβεί κάτι άλλο

get someone to do και make / let someone do — get = πείθω, make = αναγκάζω, let = αφήνω. Δείτε B1-18.

I got him to help me.
Τον έπεισα να με βοηθήσει.
I made him help me.
Τον ανάγκασα να με βοηθήσει.
δεν είχε επιλογή
I let him help me.
Τον άφησα να με βοηθήσει.

had something stolen και got stolen — I had my car stolen (causative: η έμφαση είναι σε μένα) και My car got stolen (get-passive: η έμφαση είναι στο αυτοκίνητο). Το get-passive το μαθαίνουμε στο B2-13.

Ορθογραφία και προφορά

  • Ο τόνος πέφτει συνήθως στο αντικείμενο και στο past participle, όχι στο have: I had my HAIR CUT.
  • Το have εδώ είναι κύριο ρήμα, άρα δεν συντομεύεται: το I've had my car repaired είναι σωστό (το πρώτο have είναι βοηθητικό), αλλά όχι το I've my car repaired.
  • Η κατάληξη -ed: /t/ μετά από άηχους ήχους (fixed /fɪkst/, washed /wɒʃt/ (UK), /wɑːʃt/ (US)), /ɪd/ μετά από t ή d (painted, mended: μία συλλαβή παραπάνω) και /d/ μετά από άλλους ηχηρούς ήχους (repaired, cleaned). Μην προσθέτετε φωνήεν στο τέλος: το fixed είναι μία συλλαβή.
  • Πολλά ρήματα στο causative έχουν ανώμαλα participles: cut, done, made, taken, stolen, sewn. Προσέξτε την ορθογραφία του dyed (βάφω) και του died (πεθαίνω): ακούγονται ίδια, /daɪd/.

Χρυσός κανόνας

Το κάνει κάποιος άλλος για εσάς ή σας συμβαίνει: have / get + αντικείμενο + past participle, ακόμα κι αν στα ελληνικά λέτε απλώς «έφτιαξα» ή «κουρεύτηκα». Για να πείτε ποιος το κάνει: have someone do, get someone to do.

Ασκήσεις

A. Δομή

Φτιάξτε το causative με τις λέξεις της παρένθεσης ή ξαναγράψτε την πρόταση όπως λέει η οδηγία.

  1. My laptop is broken. I need to (have / it / repair).
  2. She (have / her hair / dye) red last week.
  3. We (get / the roof / fix) at the moment.
  4. I (have / my passport / steal) while I was on holiday.
  5. Ξαναγράψτε με causative: A mechanic is servicing my car.
  6. Ξαναγράψτε με get: A photographer will take our wedding photos.

B. Σημασία

Διαλέξτε ή απαντήστε όπως λέει η οδηγία.

  1. Διαλέξτε: I'll get my sister … me move.
  2. Διαλέξτε: The manager had his assistant … the flights.
  3. "I had my suit cleaned." Ποιος έκανε τη δουλειά; …
  4. "I had cleaned my suit." Ποιος έκανε τη δουλειά; …
  5. Ποια πρόταση περιγράφει μια άσχημη εμπειρία;

C. Βρείτε το λάθος

Κάθε πρόταση έχει ένα λάθος ή είναι σωστή. Γράψτε τη διορθωμένη πρόταση ή γράψτε correct.

  1. When did you last have your eyes test?
  2. I got the plumber come on Sunday.
  3. We're having our garden redesigned this summer.
  4. I had stolen my bike last week, so now I walk to work.

D. Μέσα σε κείμενο

Συμπληρώστε τον διάλογο. Όπου υπάρχει ρήμα στην παρένθεση, βάλτε το στη σωστή μορφή· στις άλλες θέσεις γράψτε μία λέξη.

Getting ready to sell the flat
Kim: Are you still selling your flat?
Raj: Yes, but first I'm 16 the walls 17 (paint). They're in a terrible state.
Kim: Are you doing it yourself?
Raj: No way! I'm having a professional 18 (do) it. And I've already 19 the windows replaced.
Kim: What about the photos for the website?
Raj: I'm going to get my cousin 20 (take) them — she's a photographer.
Kim: Good idea. When I sold my last flat, I 21 my car broken into on the day of the viewing. Terrible luck!

E. Σειρά σας

Γράψτε στα αγγλικά.

  1. Γράψτε για δύο πράγματα που σας κάνει τακτικά ένας επαγγελματίας.
  2. Γράψτε για κάτι που θέλετε να κάνει κάποιος για εσάς, με get someone to do.

F. Μικτή επανάληψη

Επαναλάβετε προηγούμενα μαθήματα.

  1. B1-18 Want someone to, make someone do, let someone do: «Θέλω να…», «Με έβαλε να…» στα αγγλικά
    My parents never let me (stay) out after ten.
  2. B1-11 Παθητική φωνή σε όλους τους χρόνους και με modals (is being done, has been done, must be done)
    The bridge (repair) at the moment, so it's closed.
  3. B2-10 Participle Clauses: Μετοχικές προτάσεις στα αγγλικά (Feeling tired, After leaving, Having finished)
    (finish) his homework, he went out to play.
  4. B2-07 Need, Needn't Have και Be Supposed To: Υποχρέωση και ανάγκη στα αγγλικά («δεν χρειαζόταν», «υποτίθεται ότι»)
    We (need / not / buy) any bread — there was plenty in the cupboard, so we didn't.
Λύσεις

A. Δομή

  1. have it repaired
  2. had her hair dyed
  3. are getting the roof fixed / 're getting the roof fixed
  4. had my passport stolen
  5. I'm having my car serviced. / I'm getting my car serviced.
  6. We'll get our wedding photos taken. / We're going to get our wedding photos taken.

B. Σημασία

  1. to help
  2. book
  3. someone else
  4. I did
  5. We had our windows broken.

C. Βρείτε το λάθος

  1. When did you last have your eyes tested?
  2. I got the plumber to come on Sunday. / I had the plumber come on Sunday.
  3. ✓ We're having our garden redesigned this summer.
  4. I had my bike stolen last week, so now I walk to work. / My bike was stolen last week, so now I walk to work.

D. Μέσα σε κείμενο

  1. having / getting
  2. painted
  3. do
  4. had / got / gotten
  5. to take
  6. had / got

E. Σειρά σας

  1. I have my hair cut every two months, and I get my car serviced once a year.
  2. I want to get my brother to help me paint my room this weekend.

F. Μικτή επανάληψη

  1. stay
  2. is being repaired
  3. Having finished / After finishing
  4. didn't need to buy / did not need to buy
Εφαρμογή AndroidΜάθετε εν κινήσει Google Play