Be Going To ინგლისურად: გეგმები და პროგნოზები ქართულად ახსნილი
Be Going To: Plans and Evidence
ამ გვერდზე
მიზანი
ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ ილაპარაკოთ თქვენს გეგმებსა და განზრახვებზე და იწინასწარმეტყველოთ ის, რისი ნიშნებიც ახლა ჩანს. ამისთვის დაგჭირდებათ am / is / are going to + საწყისი ფორმა (base form).
მთავარი იდეა
Going to მომავალზე ლაპარაკის ისეთი გზაა, რომელიც ფეხებით აწმყოში დგას. შეხედეთ გრამატიკას: I am going to… – ზმნა be აწმყოშია. ეს რაღაცას გვეუბნება: მომავალი მოქმედება უკვე ახლანდელ მომენტს უკავშირდება.
მომავალი შეიძლება ორი გზით იყოს უკვე „გზაში“. პირველი: ის თქვენს თავშია – უკვე გადაწყვიტეთ, ამიტომ გეგმა ახლა არსებობს: I'm going to learn to drive. მეორე: ის თქვენს თვალწინაა – ახლა ხედავთ ნიშნებს: შავი ღრუბლები, მაგიდის კიდეზე მდგარი ჭიქა – It's going to rain. That glass is going to fall.
წარმოიდგინეთ ბურთი, რომელიც უკვე მიგორავს კარისკენ. ვიღაცამ ის დაარტყა; ახლა ის მოძრაობს და ხედავთ, სად გაჩერდება. Going to არის გზაში მყოფი ბურთი.
ქართული და ინგლისური
ქართულს აქვს სიტყვა, რომელიც going to-ს ძალიან ჰგავს: ვაპირებ („ამ წელს მანქანის ტარების სწავლას ვაპირებ“). „ვაპირებ“ აწმყოშია, მაგრამ მომავალზე ლაპარაკობს – ზუსტად ისე, როგორც I'm going to. ამინდზეც ვამბობთ „წვიმას აპირებს“ – ესეც თვალსაჩინო ნიშნებით პროგნოზია, it's going to rain.
მაგრამ ყოველდღიურ მეტყველებაში გეგმებზე ხშირად უბრალოდ მყოფადს ვიყენებთ: „ამ შაბათ-კვირას სამზარეულოს შევღებავთ“, „ხვალ ბანკში დავრეკავ“. ქართულ მყოფადს ინგლისურში ორი ფორმა შეესაბამება: going to და will A2-04. ამიტომ ქართული ფორმა არ გეუბნებათ, რომელი აირჩიოთ – იფიქრეთ აზრზე: უკვე გადაწყვეტილი გეგმაა ან ახლა ჩანს ნიშნები? → going to. კიდევ ერთი განსხვავება: „წვიმას აპირებს“, „ბნელდება“ ქართულად ქვემდებარის გარეშე ითქმის, ინგლისურს კი it სჭირდება.
| ქართული | ინგლისური | რაშია განსხვავება? |
|---|---|---|
| ამ წელს მანქანის ტარების სწავლას ვაპირებ. | I'm going to learn to drive this year. | აქ ერთნაირია: „ვაპირებ“ ≈ going to (გეგმა) |
| შაბათ-კვირას სამზარეულოს შევღებავთ. | We're going to paint the kitchen at the weekend. | ქართულად მყოფადი; გადაწყვეტილი გეგმა → going to |
| წვიმას აპირებს. | It's going to rain. | ქართულად ქვემდებარე არ არის; ინგლისურში it |
| ფრთხილად! ჭიქა ჩამოვარდება. | Careful! That glass is going to fall. | ქართულად მყოფადი; ნიშნები ახლა ჩანს → going to |
| ამაღამ რას მოამზადებ? | What are you going to cook tonight? | ქართულში დამხმარე ზმნა არ არის; ინგლისურში are ქვემდებარის წინ |
| დარეკვას ვაპირებდი, მაგრამ დამავიწყდა. | I was going to call you, but I forgot. | აქაც ერთნაირია: „ვაპირებდი“ = was going to |
მოკლედ: „ვაპირებ“ და „აპირებს“ = going to; ქართული მყოფადი გეგმაზე ან თვალსაჩინო ნიშნებზე → going to, და არა ავტომატურად will.
ფორმა
დადებითი
| ქვემდებარე | be | going to | საწყისი ფორმა |
|---|---|---|---|
| I | am ('m) | going to | call her. |
| he / she / it | is ('s) | going to | rain. |
| you / we / they | are ('re) | going to | move house. |
უარყოფითი
| ქვემდებარე | be + not | going to | საწყისი ფორმა |
|---|---|---|---|
| I | 'm not | going to | buy it. |
| she | isn't / 's not | going to | come. |
| we | aren't / 're not | going to | stay long. |
კითხვები და მოკლე პასუხები
| კითხვა | მოკლე პასუხები |
|---|---|
| Are you going to apply? | Yes, I am. / No, I'm not. |
| Is it going to snow? | Yes, it is. / No, it isn't. |
| What are you going to do? | I'm going to take a break. |
| When is she going to start? | Next Monday. |
going to-ს შემდეგ გამოიყენეთ საწყისი ფორმა: -s-ის, -ing-ისა და -ed-ის გარეშე.
გამოყენება
1ლაპარაკამდე გადაწყვეტილი გეგმები და განზრახვები
Going to გამოიყენეთ იმისთვის, რისი გაკეთებაც უკვე გადაწყვიტეთ. გადაწყვეტილება ლაპარაკის მომენტამდე იყო მიღებული. ქართულად: „ვაპირებ“ ან მყოფადი.
2პროგნოზი ახლანდელი ნიშნებით
Going to გამოიყენეთ, როცა ახლა ხედავთ, გესმით ან გრძნობთ რაღაცას, რაც გეუბნებათ, რა მოხდება მალე.
3კითხვები სხვების გეგმებზე
Going to-იანი კითხვებით სხვების განზრახვებს ეკითხებით. ქართულად ხშირად „აპირებ?“ ან უბრალოდ მყოფადი.
4Was going to – გეგმა წარსულში (წინასწარ)
Was / were going to ნიშნავს, რომ წარსულში გეგმა გქონდათ. ხშირად გეგმა არ შესრულდა. ეს სრულად B2-18-შია. ქართულად ზუსტი შესატყვისია „ვაპირებდი“.
ხშირი შეცდომები
მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
1. მყოფადი → ყოველთვის will. ქართული მყოფადი („ვიყიდი“, „წავალთ“) გადაწყვეტილ გეგმასაც გამოხატავს, ამიტომ ქართველები გეგმაზე ხშირად will-ს ამბობენ. ეს გრამატიკულად შეცდომა არ არის, მაგრამ როცა უკვე გადაწყვიტეთ და მზადებაც დაიწყეთ, ინგლისურად ბუნებრივი არჩევანი going to-ა.
2. „ნახე ანგარიში, წავაგებთ!“ → will ნიშნების დანახვისას. როცა ნიშნები თვალწინაა, ქართულად ისევ მყოფადს ვამბობთ: „ნახე ანგარიში – ჩვენი გუნდი წააგებს!“. ინგლისურში ასეთ პროგნოზს ჩვეულებრივ going to გადმოსცემს.
3. „წვიმას აპირებს“, „მალე დაბნელდება“ → it-ის გარეშე. ქართულად ასეთ წინადადებებს ქვემდებარე არ აქვს. ინგლისურ წინადადებას ქვემდებარე სჭირდება; ამინდსა და დროზე ეს it-ია.
4. „როდის აპირებენ…?“ → When they are going to…? ქართულ კითხვაში დამხმარე ზმნა არ გვაქვს: „როდის ბრუნდებიან შენი მშობლები ბათუმიდან?“. ინგლისურში am / is / are ქვემდებარის წინ გადადის.
არ აგერიოთ
going to + ზმნა თუ going to + ადგილი – going to + ზმნა მომავალზე ლაპარაკობს. Going to + ადგილი არის go-ს Present Continuous (განგრძობითი აწმყო): ახლანდელი მოძრაობა. ორივე სწორია, მაგრამ სხვადასხვა მნიშვნელობით. ქართულადაც განსხვავებულად ითქმის: „ვაპირებ“ თუ „მივდივარ“.
going to თუ will – Going to = ლაპარაკამდე გადაწყვეტილი, ან ნიშნებზე დაყრდნობილი პროგნოზი. Will – ლაპარაკის მომენტში მიღებული გადაწყვეტილება, შეთავაზება, დაპირება და აზრზე დაყრდნობილი პროგნოზი: იხ. A2-04. სრული შედარება A2-05-შია. ქართულად ორივე ხშირად მყოფადია.
მართლწერა და გამოთქმა
- არაფორმალურ მეტყველებაში going to ზმნის წინ ხშირად ჟღერს როგორც gonna: /ˈɡʌnə/ (UK და US), ასევე /ˈɡɒnə/ (UK). I'm gonna call her. Gonna მხოლოდ ლაპარაკში ან ძალიან არაფორმალურ შეტყობინებებში გამოიყენეთ, ჩვეულებრივ წერილობით ტექსტში – არასოდეს. იხ. T-01.
- Gonna მხოლოდ მომავლის მნიშვნელობისთვისაა, მოძრაობისთვის – არასოდეს: I'm going to the shop (და არა gonna the shop).
- to თანხმოვნის წინ სუსტია: /tə/ – going to rain. ნეიტრალური /ə/ ქართულში არ არის: მოკლე და მოდუნებული ბგერაა. ქართველები to-ს ხშირად სრული „უ“-თი ამბობენ – აქ ის თითქმის არ ისმის.
- /ʌ/ (gonna-ში) ქართულში ზუსტად ასეთი არ არის: ქართულ ა-ს ჰგავს, ოღონდ უფრო მოკლეა, პირი ნაკლებად იღება და ტუჩები მოდუნებულია. ო-ს ნუ იტყვით.
- going-ის ბოლოს /ŋ/ ისმის: ენის უკანა ნაწილი რბილ სასას ეხება. ცალკე გ-ს ნუ დაამატებთ.
- შემოკლებული ფორმები ლაპარაკში ჩვეულებრივია: I'm, she's, we're, isn't, aren't.
ოქროს წესი
be + going to + საწყისი ფორმა. გამოიყენეთ, როცა მომავალი უკვე „გზაშია“: ლაპარაკამდე გადაწყვიტეთ, ან ახლა ხედავთ ნიშნებს. „ვაპირებ“ = going to; ქართული მყოფადი გეგმაზე → ისევ going to.
სავარჯიშოები
A. ფორმა
ფრჩხილებში მოცემული ზმნა ჩასვით სწორი ფორმით. გამოიყენეთ be going to.
-
I (start) a new course in May.
-
Look at the sky! It (snow).
-
They (not / move) to the city.
-
you (watch) the match tonight?
-
What she (wear) to the wedding?
-
შეადგინეთ კითხვა: you / tell / your boss
B. მნიშვნელობა
7–8: გეგმაა (plan) თუ ნიშნებზე დაყრდნობილი პროგნოზი (evidence)? 10: მომავლის გეგმაა (future plan) თუ ახლანდელი მოძრაობა (movement now)? უპასუხეთ ინგლისური სიტყვით.
-
plan თუ evidence? "I'm going to visit my grandma on Sunday."
-
plan თუ evidence? "Look at that man on the ladder! He's going to fall."
-
მოკლე პასუხი: Is he going to apply for the job? (Yes)
-
future plan თუ movement now? "I'm going to the station."
C. იპოვეთ შეცდომა
ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.
-
We going to have a party.
-
She's going to travelling to Peru.
-
Do you going to help me?
-
I was going to call you, but I forgot.
D. კონტექსტში
შეავსეთ დიალოგში გამოტოვებული სიტყვები. გამოიყენეთ be going to; სადაც ფრჩხილებში ზმნაა, ის ჩასვით სწორი ფორმით.
Kim: So, what 15 you going to do this year?
Raj: I'm 16 to learn Spanish. I bought a book yesterday!
Kim: Great! I'm 17 (not / buy) any new clothes. I want to save money.
Raj: Really? Look at all those bags! You 18 (need) a bigger cupboard.
Kim: Ha! 19 your sister going to visit you this summer?
Raj: Yes, she 20. She's going to stay for two weeks.
E. თქვენი ჯერი
დაწერეთ ინგლისურად.
-
დაწერეთ სამი გეგმა მომავალი შაბათ-კვირისთვის.
-
მიმოიხედეთ. დაწერეთ ერთი პროგნოზი იმის მიხედვით, რასაც ახლა ხედავთ ან გრძნობთ.
F. შერეული გამეორება
გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.
-
A1-22 Present Continuous ქართულად: I'm working – რა ხდება ახლა აირჩიეთ სწორი პასუხი: Listen! The baby ….
-
A2-01 Past Continuous ინგლისურად: was / were + -ing ქართულად ახსნილი შეავსეთ: At 9 pm yesterday I (watch) TV, so I didn't hear the phone.
-
A1-25 Like, want, would like ქართულად: I like თუ I'd like? აირჩიეთ სწორი პასუხი: I'd like … to the cinema tonight.
პასუხები
A. ფორმა
- am going to start / 'm going to start
- is going to snow / 's going to snow
- aren't going to move / 're not going to move / are not going to move
- Are … going to watch
- is … going to wear
- Are you going to tell your boss?
B. მნიშვნელობა
- plan
- evidence
- Yes, he is.
- movement now
C. იპოვეთ შეცდომა
- We're going to have a party. / We are going to have a party.
- She's going to travel to Peru.
- Are you going to help me?
- ✓ I was going to call you, but I forgot.
D. კონტექსტში
- are
- going
- not going to buy
- 're going to need / are going to need
- Is
- is
E. თქვენი ჯერი
- I'm going to visit my parents. I'm going to clean my car. I'm not going to work.
- I'm tired. I'm going to fall asleep soon.
F. შერეული გამეორება
- is crying
- was watching
- to go
