Be Going To në anglisht: planet dhe parashikimet, të shpjeguara në shqip
Be Going To: Plans and Evidence
Në këtë faqe
Qëllimi
Pas këtij mësimi do të dini të flisni për planet dhe qëllimet tuaja dhe të parashikoni diçka nga ajo që shihni tani. Për këtë përdorim am / is / are going to + forma bazë e foljes.
Ideja kryesore
Going to është një mënyrë për të folur për të ardhmen, por me këmbët në të tashmen. Shikoni gramatikën: I am going to… – folja be është në të tashmen. Kjo ju tregon diçka: veprimi i ardhshëm është tashmë i lidhur me tani.
E ardhmja mund të jetë «në rrugë» në dy mënyra. E para, është në kokën tuaj: e keni vendosur tashmë, plani ekziston që tani – I'm going to learn to drive. E dyta, është para syve tuaj: shihni provat tani – re të zeza, një gotë në buzë të tavolinës – It's going to rain. That glass is going to fall.
Përfytyroni një top që po rrotullohet tashmë drejt portës. Dikush e goditi; tani po lëviz dhe e shihni ku do të përfundojë. Going to është topi që është nisur.
Shqipja dhe anglishtja
Në shqip për të ardhmen kemi zakonisht një formë: do të + lidhore. «Do të mësoj të ngas makinën», «Do të bjerë shi», «Do të të ndihmoj». Anglishtja këtu ka dy forma kryesore: going to dhe will A2-04. Going to përdoret kur e ardhmja është tashmë e lidhur me tani: një vendim i marrë më parë ose diçka që e shihni se po vjen. Prandaj forma shqipe nuk ju tregon cilën të zgjidhni – vendos situata.
Shqipja ka edhe mënyra që i afrohen më shumë going to: «kam ndër mend të…», «kam vendosur të…», «kam në plan të…». Nëse në shqip mund të thoni njërën prej tyre, në anglisht zakonisht duhet going to. Dhe kujdes: fjala «po shkoj» në shqip është lëvizje (I'm going to the library), jo e ardhme.
| Shqip | Anglisht | Çfarë ndryshon |
|---|---|---|
| Këtë vit do të mësoj të ngas makinën. | I'm going to learn to drive this year. | vendim i marrë më parë: going to |
| Kam vendosur të studioj mjekësi. | I'm going to study medicine. | «kam vendosur të» = going to |
| Shiko ato re, do të bjerë shi. | Look at those clouds — it's going to rain. | prova që shihni tani: going to |
| Do të të ndihmoj unë! | I'll help you! | vendim në çast: will, shih A2-04 |
| Po shkoj në bibliotekë. | I'm going to the library. | lëvizje tani: këtu është njësoj si «po shkoj» |
| Do të bëjë ftohtë sonte. | It's going to be cold tonight. | anglishtja do kryefjalën it |
| Do të të telefonoja, por harrova. | I was going to call you, but I forgot. | plan i së kaluarës që nuk u bë |
Shkurt: «do të» nuk zgjedh vetë; nëse plani është vendosur më parë ose provat janë para syve, përdorni be going to + forma bazë.
Forma
Pohore
| Kryefjala | be | going to | forma bazë |
|---|---|---|---|
| I | am ('m) | going to | call her. |
| he / she / it | is ('s) | going to | rain. |
| you / we / they | are ('re) | going to | move house. |
Mohore
| Kryefjala | be + not | going to | forma bazë |
|---|---|---|---|
| I | 'm not | going to | buy it. |
| she | isn't / 's not | going to | come. |
| we | aren't / 're not | going to | stay long. |
Pyetje dhe përgjigje të shkurtra
| Pyetja | Përgjigje të shkurtra |
|---|---|
| Are you going to apply? | Yes, I am. / No, I'm not. |
| Is it going to snow? | Yes, it is. / No, it isn't. |
| What are you going to do? | I'm going to take a break. |
| When is she going to start? | Next Monday. |
Pas going to përdorni formën bazë: pa -s, pa -ing, pa -ed.
Përdorimi
1Plane dhe qëllime të vendosura para se të flisni
Përdorni going to për diçka që e keni vendosur tashmë. Vendimi është marrë para momentit kur flisni. Në shqip shpesh «do të», por edhe «kam ndër mend të», «kam vendosur të».
2Parashikime nga provat që shihni tani
Përdorni going to kur shihni, dëgjoni ose ndjeni tani diçka që ju tregon çfarë do të ndodhë së shpejti.
3Pyetje për planet e të tjerëve
Me pyetje me going to pyesim për qëllimet e dikujt.
4Was going to: një plan në të kaluarën (parapamje)
Was / were going to do të thotë që kishit një plan në të kaluarën. Shpesh plani nuk u realizua. Në shqip këtu themi «do të + e pakryera» («do të të telefonoja») ose «kisha ndër mend». Kjo trajtohet plotësisht te B2-18.
Gabime të shpeshta
Kurthe për shqipfolësit
1. «Do të» për një plan të vendosur → will. Në shqip themi «Kam vendosur: pas maturës do të studioj për infermieri në Tiranë». Meqë «do të» zakonisht përkthehet will, del will. Por kur vendimi është marrë më parë, anglishtja e natyrshme përdor going to.
2. «Do të» kur provat janë para syve → will. «Shiko macen në tavolinë! Do ta rrëzojë vazon». Ju e shihni që tani se çfarë do të ndodhë. Për parashikim nga provat anglishtja zgjedh going to.
3. «Do të bëjë vapë» → fjali pa it. «Merr shumë ujë me vete, nesër në plazh do të bëjë shumë vapë». Fjalia «do të bëjë vapë» nuk ka kryefjalë. Anglishtja e do: it.
4. Pyetja pa ndryshim të rendit. «Ku do të flini në Berat, në hotel apo te të afërmit?» Në shqip rendi nuk ndryshon. Në anglisht are / is del para kryefjalës.
Mos i ngatërroni
going to + folje apo going to + vend – Going to + folje flet për të ardhmen. Going to + vend është Present Continuous (e tashmja e vazhdueshme) e foljes go: lëvizje tani, si «po shkoj». Të dyja janë të sakta, me kuptime të ndryshme.
going to apo will – Going to = e vendosur para se të flisni, ose parashikim nga prova që i shihni. Will është për vendime në momentin kur flisni, oferta, premtime dhe parashikime sipas mendimit: shih A2-04. Krahasimi i plotë është te A2-05. Në shqip të dyja janë shpesh «do të».
Drejtshkrimi dhe shqiptimi
- Në të folur jozyrtar going to para një foljeje shpesh tingëllon si gonna: /ˈɡʌnə/ (UK dhe US), edhe /ˈɡɒnə/ (UK). I'm gonna call her. Përdoreni gonna vetëm në të folur ose në mesazhe shumë jozyrtare, kurrë në shkrim të zakonshëm. Shih T-01.
- Gonna është vetëm për kuptimin e së ardhmes, kurrë për lëvizje: I'm going to the shop (jo gonna the shop).
- to është i dobët /tə/ para një bashkëtingëlloreje: going to rain /ˈɡəʊɪŋ tə reɪn/. Zanorja /ə/ është shumë afër «ë»-së shqipe, prandaj kjo formë ju vjen lehtë.
- Te going mbaresa është /ɪŋ/: /ŋ/ bëhet me pjesën e pasme të gjuhës, ajri del nga hunda dhe nuk shtohet asnjë «g» e veçantë.
- Format e shkurtra janë normale në të folur: I'm, she's, we're, isn't, aren't.
Rregulli i artë
be + going to + forma bazë. Përdoreni kur e ardhmja është tashmë «në rrugë»: e keni vendosur para se të flisni, ose shihni provat tani. «Do të» e shqipes nuk zgjedh vetë – vendos situata.
Ushtrime
A. Forma
Përdorni be going to.
-
I (start) a new course in May.
-
Look at the sky! It (snow).
-
They (not / move) to the city.
-
you (watch) the match tonight?
-
What she (wear) to the wedding?
-
Formoni një pyetje: you / tell / your boss
B. Kuptimi
Lexoni fjalinë dhe përgjigjuni.
-
Plan apo provë (plan / evidence)? "I'm going to visit my grandma on Sunday."
-
Plan apo provë (plan / evidence)? "Look at that man on the ladder! He's going to fall."
-
Përgjigje e shkurtër: Is he going to apply for the job? (Yes)
-
Plan për të ardhmen apo lëvizje tani (future plan / movement now)? "I'm going to the station."
C. Gjeni gabimin
Çdo fjali ka një gabim ose është e saktë. Shkruani fjalinë e korrigjuar ose shkruani correct.
-
We going to have a party.
-
She's going to travelling to Peru.
-
Do you going to help me?
-
I was going to call you, but I forgot.
D. Në kontekst
Lexoni dialogun dhe plotësoni fjalët që mungojnë. Përdorni be going to dhe foljet në kllapa.
Kim: So, what 15 you going to do this year?
Raj: I'm 16 to learn Spanish. I bought a book yesterday!
Kim: Great! I'm 17 (not / buy) any new clothes. I want to save money.
Raj: Really? Look at all those bags! You 18 (need) a bigger cupboard.
Kim: Ha! 19 your sister going to visit you this summer?
Raj: Yes, she 20. She's going to stay for two weeks.
E. Radha juaj
Shkruani në anglisht.
-
Shkruani tri plane për fundjavën e ardhshme.
-
Shikoni përreth. Shkruani një parashikim nga ajo që shihni ose ndjeni tani.
F. Përsëritje e përzier
Përsëritni mësimet e mëparshme.
-
A1-22 Present Continuous në shqip: I'm working, shpjegim dhe ushtrime Zgjidhni përgjigjen e saktë: Listen! The baby ….
-
A2-01 Past Continuous në anglisht: was / were + -ing, e shpjeguar në shqip Plotësoni: At 9 pm yesterday I (watch) TV, so I didn't hear the phone.
-
A1-25 Like, want, would like në anglisht: si të thoni çfarë ju pëlqen dhe çfarë dëshironi Zgjidhni përgjigjen e saktë: I'd like … to the cinema tonight.
Përgjigjet
A. Forma
- am going to start / 'm going to start
- is going to snow / 's going to snow
- aren't going to move / 're not going to move / are not going to move
- Are … going to watch
- is … going to wear
- Are you going to tell your boss?
B. Kuptimi
- plan
- evidence
- Yes, he is.
- movement now
C. Gjeni gabimin
- We're going to have a party. / We are going to have a party.
- She's going to travel to Peru.
- Are you going to help me?
- ✓ I was going to call you, but I forgot.
D. Në kontekst
- are
- going
- not going to buy
- 're going to need / are going to need
- Is
- is
E. Radha juaj
- I'm going to visit my parents. I'm going to clean my car. I'm not going to work.
- I'm tired. I'm going to fall asleep soon.
F. Përsëritje e përzier
- is crying
- was watching
- to go
