Slowingoგრამატიკა
B1 18 / 39

Verb + -ing თუ verb + to? enjoy cooking, decide to wait – სრული სიები ქართულად

Verb + -ing or Verb + To: The Full Lists

ამ გვერდზე
  1. მიზანი
  2. მთავარი იდეა
  3. ქართული და ინგლისური
  4. ფორმა
  5. გამოყენება
  6. ხშირი შეცდომები
  7. მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის
  8. არ აგერიოთ
  9. მართლწერა და გამოთქმა
  10. ოქროს წესი
  11. სავარჯიშოები

მიზანი

ამ გაკვეთილის შემდეგ შეძლებთ სწორად აირჩიოთ ზმნა + -ing (I enjoy cooking) ან ზმნა + ინფინიტივი (to + ზმნა) (We decided to wait) დაახლოებით ოცდაათი ხშირი ზმნის შემდეგ, და გამოიყენოთ ზედსართავი სახელი + to (easy to use).

მთავარი იდეა

როცა ერთ ზმნას მეორე მოსდევს, მეორე ზმნა დროს ვერ ატარებს. მას ორიდან ერთი ფორმა აქვს: -ing ფორმა (swimming) ან ინფინიტივი (to swim). ფორმას პირველი ზმნა ირჩევს.

გახსოვთ ისარი A2-25-დან? ინფინიტივი ხშირად წინ მიუთითებს, როგორც ისარი – ჯერ არშემდგარი მოქმედებისკენ: I hope to see you. She decided to leave. -ing ფორმა კი მოქმედებას ხშირად „საგნად“ აქცევს – რაღაცად, რასაც განიცდით, ერიდებით, ამთავრებთ ან რაზეც ლაპარაკობთ: I enjoy cooking. He denied taking it.

ეს ლოგიკა ძლიერი ტენდენციაა და არა კანონი. ზოგი ზმნა უბრალოდ უნდა ისწავლოთ: imagine + -ing, fail + to. ამიტომ ეს გაკვეთილი ორ სიას გაძლევთ, პატარა მნიშვნელობით ჯგუფებად დალაგებულს. ისწავლეთ ჯგუფები თითო მაგალითით და არჩევანის უმეტესობა ავტომატური გახდება.

ქართული და ინგლისური

ქართულს ინფინიტივი არ აქვს. ორი ზმნის შეერთებისას ქართული ან საწყისს (სახელზმნას) იყენებს – „მიყვარს ცურვა“, „მანქანის გაყიდვა გადავწყვიტეთ“ – ან „რომ“ + კავშირებითს: „შემომთავაზა, რომ წამიყვანდა“. და რაც მთავარია, ქართულად ეს არჩევანი პირველ ზმნაზე არ არის დამოკიდებული: საწყისი შეიძლება enjoy-საც მოსდევდეს და decide-საც. ამიტომ ქართული აქ ვერ დაგეხმარებათ – ინგლისურში ფორმას პირველი ზმნა წყვეტს.

ქართული საწყისი სახელს ჰგავს, ამიტომ ქართველები ხშირად ყველგან -ing-ს ამბობენ (decided going), „რომ“-იანი წინადადება კი that-ად ითარგმნება იქ, სადაც ინგლისურს to სჭირდება (refused that…). ზოგჯერ კი ქართული და ინგლისური ემთხვევა: „საცობში ჯდომას ვერ იტანს“ – can't stand sitting – აქ ერთნაირია, საწყისი = -ing.

ქართულიინგლისურირაშია განსხვავება?
სახლიდან მუშაობა მსიამოვნებს.I enjoy working from home.აქ ერთნაირია: საწყისი → -ing
მანქანის გაყიდვა გადავწყვიტეთ.We decided to sell the car.ქართულად ისევ საწყისი; ინგლისურში decide → to
შემომთავაზა, რომ აეროპორტში წამიყვანდა.She offered to drive me to the airport.„რომ“ + ზმნა → offer to, არა offered that
ტომმა ტაქსით წასვლა შემოგვთავაზა.Tom suggested taking a taxi.suggest → -ing, არასოდეს to
ეს რეცეპტი ადვილი შესასრულებელია.This recipe is easy to follow.ქართული მიმღეობა → ზედსართავი + to

მოკლედ: ქართულად საწყისი ან „რომ“ ყველა ზმნას მოსდევს; ინგლისურში პირველი ზმნა ირჩევს: enjoy / avoid / suggest + -ing, decide / hope / refuse + to.

ფორმა

ორი სქემა

სქემააგებულებამაგალითი
Aზმნა + -ingI enjoy reading.
Bზმნა + to + საწყისი ფორმაWe decided to wait.

სია A: ზმნა + -ing

მნიშვნელობითი ჯგუფიზმნები
გრძნობები და გემოვნებაenjoy, mind, miss, can't stand, can't help
თავის არიდება, გადადება, დასრულება, რისკიavoid, postpone, finish, risk
ფიქრი და თქმაadmit, deny, consider, imagine, suggest
რას მოიცავს სამსახური ან საქმიანობაinvolve, practise (UK) / practice (US)

სია B: ზმნა + ინფინიტივი

მნიშვნელობითი ჯგუფიზმნები
გეგმები და მოლოდინიarrange, decide, expect, hope, plan
დაპირება, შეთავაზება, უარიagree, offer, promise, refuse, threaten
წარმატება, წარუმატებლობა, უნარიmanage, fail, afford (ჩვეულებრივ can / can't-ით), learn
როგორ ჩანს ან როგორ ხდება ჩვეულებრივseem, tend, pretend

უარყოფა: not პირდაპირ -ing ფორმის ან to-ს წინ დასვით.

სქემამაგალითი
not + -ingImagine not having a car.
not + toShe pretended not to hear me.

ზედსართავი სახელი + to

აგებულებამაგალითი
It's + ზედსართავი + to…It's easy to forget passwords.
ქვემდებარე + be + ზედსართავი + to…This app is easy to use.
გრძნობის ზედსართავი + to…I was surprised to see him.

გამოყენება

1ზმნა + -ing – გრძნობები და გემოვნება

enjoy, mind, miss, can't stand და can't help-ის შემდეგ -ing ფორმა გამოიყენეთ. Can't stand = „ვერ ვიტან“; can't help = „ვერ ვიკავებ თავს“.

I really enjoy working from home.
სახლიდან მუშაობა ძალიან მსიამოვნებს.
ქართულად საწყისი „მუშაობა“; ინგლისურში enjoy + -ing
Do you mind waiting a few minutes?
წინააღმდეგი ხომ არ ხართ, რამდენიმე წუთი რომ დაიცადოთ?
= პრობლემა ხომ არ არის?
I miss having lunch with my old colleagues.
ძველ კოლეგებთან ერთად სადილობა მენატრება.
She can't stand sitting in traffic.
საცობში ჯდომას ვერ იტანს.
US-ში can't stand to…-იც
I couldn't help laughing when he fell asleep in the meeting.
შეხვედრაზე რომ ჩაეძინა, სიცილი ვერ შევიკავე.

2ზმნა + -ing – თავის არიდება, გადადება, დასრულება, რისკი

ეს ზმნები მოქმედებას „საგნად“ აქცევს, რომელსაც მართავთ: შორს იჭერთ, გადადებთ, ამთავრებთ ან საფრთხეში აგდებთ.

Have you finished packing yet?
ბარგი უკვე ჩაალაგე?
Try to avoid eating late at night.
ეცადე, გვიან ღამით არ ჭამო.
They've postponed opening the new store until March.
ახალი მაღაზიის გახსნა მარტამდე გადადეს.
If you don't back up your files, you risk losing everything.
ფაილების სარეზერვო ასლს თუ არ გააკეთებ, ყველაფრის დაკარგვის რისკი გაქვს.

3ზმნა + -ing – ფიქრი და თქმა

admit, deny, consider, imagine და suggest-ის შემდეგ -ing გამოიყენეთ. Suggest-ს that-იანი სქემაც აქვს (She suggested that we leave) – იხ. B2-14. Suggest-ს ინფინიტივი არასოდეს მოსდევს. ქართულად აქ ხშირად „რომ“-ია – ინგლისურში -ing.

He admitted making a mistake with the figures.
აღიარა, რომ ციფრებში შეცდომა დაუშვა.
ქართულად „რომ“; ინგლისურში admit + -ing
She denied reading my messages.
უარყო, რომ ჩემს შეტყობინებებს კითხულობდა.
We're considering moving to a smaller flat.
ვფიქრობთ, უფრო პატარა ბინაში გადავიდეთ.
flat (UK) = apartment (US)
Imagine living without a phone for a week!
წარმოიდგინე, ერთი კვირა ტელეფონის გარეშე ცხოვრება!
Tom suggested taking a taxi.
ტომმა ტაქსით წასვლა შემოგვთავაზა.
suggest + -ing, არასოდეს to

4ზმნა + -ing – involve და practise

Involve = „აუცილებელ ნაწილად მოიცავს“; practise = „ბევრჯერ აკეთებს, რომ გაუმჯობესდეს“.

The job involves travelling abroad twice a month.
ეს სამსახური თვეში ორჯერ საზღვარგარეთ მგზავრობას გულისხმობს.
You need to practise speaking every day.
ყოველდღე ლაპარაკში უნდა ივარჯიშო.
US მართლწერა: practice
Does the course involve doing a final exam?
კურსის ბოლოს გამოცდის ჩაბარება საჭიროა?

5ზმნა + to – გეგმები და მოლოდინი

ეს ზმნები ჯერ არშემდგარ მოქმედებას „უყურებს“: ისარი წინ მიუთითებს. ქართულად აქაც ხშირად საწყისია („გაყიდვა გადავწყვიტეთ“) – ინგლისურში მაინც to.

We've decided to sell the car.
მანქანის გაყიდვა გადავწყვიტეთ.
ქართულად საწყისი; ინგლისურში decide + to
I'm hoping to finish the report by Friday.
იმედი მაქვს, ანგარიშს პარასკევამდე დავამთავრებ.
They've arranged to meet at the station.
სადგურთან შეხვედრაზე შეთანხმდნენ.
We're planning to visit my aunt in May.
მაისში დეიდასთან სტუმრობას ვგეგმავთ.
I expect to be home by seven.
ვფიქრობ, შვიდისთვის სახლში ვიქნები.

6ზმნა + to – დაპირება, შეთავაზება, უარი და მუქარა

როცა თანხმდებით, პირდებით, სთავაზობთ, უარს ამბობთ ან ემუქრებით, მომავალ მოქმედებაზე ლაპარაკობთ – ამიტომ to მოსდევს. ქართული „რომ“ აქ that არ არის.

She offered to drive me to the airport.
შემომთავაზა, რომ აეროპორტში წამიყვანდა.
ქართულად „რომ“; ინგლისურში offer + to
He promised to call, but he never did.
დარეკვა დამპირდა, მაგრამ არ დაურეკავს.
The bank refused to give us a loan.
ბანკმა სესხის მოცემაზე უარი გვითხრა.
My neighbour threatened to call the police.
მეზობელი პოლიციის გამოძახებით დაგვემუქრა.
They agreed to share the costs.
ხარჯების გაყოფაზე შეთანხმდნენ.

7ზმნა + to – წარმატება, წარუმატებლობა და სწავლა

Manage to – სირთულის შემდეგ წარმატება; fail to – წარუმატებლობა (ხშირად ოფიციალური); can't afford to – ფული ან დრო არ გყოფნით; learn to – ახალი უნარი.

Did you manage to get tickets?
ბილეთების შოვნა მოახერხე?
The company failed to meet its targets this year.
კომპანიამ წელს მიზნებს ვერ მიაღწია.
We can't afford to go on holiday this summer.
ამ ზაფხულს დასასვენებლად წასვლის საშუალება არ გვაქვს.
go on holiday (UK) = go on vacation (US)
My grandmother learned to swim at sixty.
ბებიამ ცურვა სამოცი წლისამ ისწავლა.
UK-ში learnt-იც

8ზმნა + to – seem, tend, pretend

Seem to – შთაბეჭდილება; tend to – რაც ჩვეულებრივ ხდება; pretend to – თავის მოჩვენება.

The printer seems to be broken again.
პრინტერი, როგორც ჩანს, ისევ გაფუჭდა.
People tend to spend more in December.
დეკემბერში ხალხი ჩვეულებრივ მეტს ხარჯავს.
The kids pretended to be asleep.
ბავშვებმა თავი მოიმძინარეს.

9ზედსართავი სახელი + to

ბევრ ზედსართავს to + საწყისი ფორმა მოსდევს: easy, hard, difficult, nice, ready, happy, sorry, surprised, pleased. როცა ქვემდებარე თავად ის საგანია, რასაც იყენებენ ან იგებენ, მეორე დამატება აღარ დაამატოთ.

Nice to meet you.
სასიამოვნოა თქვენი გაცნობა.
This recipe is really easy to follow.
ეს რეცეპტი ძალიან ადვილი შესასრულებელია.
არა: easy to follow it
It's hard to say no to my sister.
ჩემი დისთვის უარის თქმა ძნელია.
We were sorry to hear about your accident.
ძალიან ვწუხდით, როცა თქვენი ავარიის ამბავი გავიგეთ.
Are you ready to order?
შეკვეთისთვის მზად ხართ?

ხშირი შეცდომები

❌I enjoy to cook.
✅I enjoy cooking.
enjoy + -ing
❌We decided going by train.
✅We decided to go by train.
decide + to
❌I'm considering to change jobs.
✅I'm considering changing jobs.
consider + -ing
❌I can't afford buying a new laptop.
✅I can't afford to buy a new laptop.
afford + to
❌He suggested to take the bus.
✅He suggested taking the bus.
suggest + -ing (ან that-იანი წინადადება), არასოდეს ინფინიტივი
❌She avoided to answer my question.
✅She avoided answering my question.
avoid + -ing
❌I hope seeing you soon.
✅I hope to see you soon.
hope + to
❌This book is easy to understand it.
✅This book is easy to understand.
ქვემდებარე უკვე ის საგანია, რასაც იგებენ
⚠️He pretended to not hear me.
✅He pretended not to hear me.
to not არაოფიციალურ მეტყველებაში ისმის; not to სტანდარტული, უფრო უსაფრთხო რიგია

მახეები ქართულად მოლაპარაკეებისთვის

1. „ვიზის აღება მოახერხა“ → managed getting. ქართული საწყისი („აღება“, „ყიდვა“, „წასვლა“) სახელს ჰგავს და თითქმის ყველა ზმნას მოსდევს, ამიტომ ქართველები ინგლისურშიც ყველგან -ing-ს სვამენ. Manage (და decide, hope, afford) to-ს ითხოვს.

❌In the end, Irakli managed getting a visa in two weeks.
✅In the end, Irakli managed to get a visa in two weeks.
manage + to

2. „უარი თქვეს, რომ ფული დაებრუნებინათ“ → refused that. ქართულად „რომ“-იანი წინადადება ჩვეულებრივია, ინგლისურად კი that-ად ითარგმნება. Refuse, offer, agree-ის შემდეგ that-იანი წინადადება არ დგას – საჭიროა to + ზმნა.

❌The hotel refused that they give us our money back.
✅The hotel refused to give us our money back.
refuse + to

3. „ვინ შემოგვთავაზა წვეულების ეზოში გამართვა?“ → suggested us to. „შემოგვთავაზა“ ერთ სიტყვაში ადამიანსაც („ჩვენ“) შეიცავს, ამიტომ ქართველები suggest-ის შემდეგ us-ს და to-ს სვამენ. Suggest-ს არც ადამიანი მოსდევს პირდაპირ და არც ინფინიტივი: suggest + -ing ან suggest that we…

❌Who suggested us to have the party in the garden?
✅Who suggested having the party in the garden? ან Who suggested that we have the party in the garden?
suggest + -ing ან that

4. „ეს აპლიკაცია ადვილი გამოსაყენებელია?“ → easy for using. ქართული მიმღეობა („გამოსაყენებელი“, „გასაგები“) ან „გამოსაყენებლად“ ინგლისურად ხშირად for + -ing-ად გადადის. ზედსართავის შემდეგ ინგლისური to + ზმნას იყენებს.

❌Is this banking app easy for using?
✅Is this banking app easy to use?
easy + to + ზმნა

არ აგერიოთ

ზმნა + to თუ ზმნა + დამატება + to – ამ გაკვეთილში ორივე მოქმედებას ერთი ადამიანი აკეთებს. როცა მეორე მოქმედებას სხვა ადამიანი აკეთებს, ბევრ ზმნას დამატება ემატება: იხ. B1-18.

I expect to win.
ვფიქრობ, მოვიგებ.
მე მოვიგებ
I expect them to win.
ვფიქრობ, ისინი მოიგებენ.
ისინი მოიგებენ: იხ. B1-18

მნიშვნელობის შემცვლელი ზმნები – remember, forget, stop, try (იხ. B2-15) და regret, mean, go on, need (იხ. B2-16) ორივე სქემას იღებს სხვადასხვა მნიშვნელობით. ისინი ამ სიებში არ შედის.

I stopped eating.
ჭამა შევწყვიტე.
აღარ ვჭამე: იხ. B2-15

ზმნები, რომლებიც ორივეს იღებს თითქმის განსხვავების გარეშე – like, love, hate, start, begin, continue ორივე სქემით შეიძლება A2-25.

It started raining.
წვიმა დაიწყო.
It started to rain-იც

ინფინიტივის to თუ წინდებული to – look forward to-სა და be used to-ში to წინდებულია, ამიტომ -ing მოსდევს: იხ. B1-19.

I look forward to seeing you.
მოუთმენლად ველი თქვენს ნახვას.
to = წინდებული: იხ. B1-19

მართლწერა და გამოთქმა

  • -ing-ის მართლწერა: ბოლო უხმო -e იკარგება (make → making), ერთი მახვილიანი ხმოვნის შემდეგ ბოლო თანხმოვანი ორმაგდება (stop → stopping, plan → planning), -ie → -y (lie → lying).
  • -ing /ɪŋ/: /ŋ/ ქართულში არ არის. ენის უკანა ნაწილი სასას მიადეთ და ხმა ცხვირით გაუშვით; ბოლოს გ-ს ნუ დაამატებთ.
  • practise ბრიტანული ზმნაა, practice – ბრიტანული არსებითი სახელი; ამერიკულ მართლწერაში ორივე practice-ია.
  • to მეტყველებაში სუსტია: თანხმოვნის წინ /tə/ (want to go სწრაფ მეტყველებაში „wanna go“-ს ჰგავს), ხმოვნის წინ /tu/ (to eat). ქართველები ყველა ხმოვანს სრულად ამბობენ – აქ to მოკლე და მსუბუქია. წერით ყოველთვის want to.
  • მახვილი ზმნებზეა და არა to-ზე: I decided to wait – to მსუბუქია.

ოქროს წესი

მეორე ზმნის ფორმას პირველი ზმნა ირჩევს – და არა ქართული თარგმანი. -ing მოქმედებას ხშირად „საგნად“ აქცევს (enjoy, avoid, deny); to ხშირად წინ მიუთითებს (decide, hope, promise). სადაც ლოგიკა არ გეხმარებათ, ზმნა მაგალითით ისწავლეთ.

სავარჯიშოები

A. ფორმა

ფრჩხილებში მოცემული ზმნა ჩასვით სწორი ფორმით.

  1. I don't mind (wait).
  2. They agreed (share) the costs.
  3. Have you finished (pack)?
  4. We managed (find) a parking space.
  5. He denied (break) the window.
  6. The printer seems (be) broken.
  7. გადააკეთეთ უარყოფითად: She pretended to hear me.
  8. გადააკეთეთ უარყოფითად: Imagine having a car.

B. მნიშვნელობა

აირჩიეთ სწორი პასუხი.

  1. აირჩიეთ: Have you considered … abroad?
  2. აირჩიეთ: We can't afford … a house yet.
  3. აირჩიეთ ზმნა, რომელიც მნიშვნელობას შეესაბამება: People … to eat more in winter — it's normal.
  4. აირჩიეთ: If you drive so fast, you … losing your licence.
  5. "I'm not going to help you!" he said. აირჩიეთ: He … to help.

C. იპოვეთ შეცდომა

ყოველ წინადადებაში ერთი შეცდომაა, ან წინადადება სწორია. დაწერეთ გასწორებული წინადადება ან დაწერეთ correct.

  1. I hope seeing you soon.
  2. He suggested to take the bus.
  3. Did you manage finishing the report?
  4. This password is hard to remember it.
  5. My job involves meeting new people.

D. კონტექსტში

ფრჩხილებში მოცემული ზმნები ჩასვით წერილში სწორი ფორმით.

An email to a friend
Hi Sam! Good news: I've finally decided 19 (leave) my job. I'd been considering 20 (do) it for months. My boss offered 21 (give) me more money, but I refused 22 (stay). I'll really miss 23 (work) with the team, though. Now I'm hoping 24 (find) something closer to home. It's nice 25 (have) a fresh start!

E. თქვენი ჯერი

დაწერეთ ინგლისურად.

  1. დაწერეთ ორი წინადადება თქვენს ჩვევებზე: ერთი იმაზე, რისი კეთებაც გსიამოვნებთ, და ერთი იმაზე, რასაც ერიდებით.
  2. დაწერეთ ორი წინადადება თქვენს გეგმებზე: ერთი hope-ით და ერთი can't afford-ით.

F. შერეული გამეორება

გაიმეორეთ წინა გაკვეთილები.

  1. A2-25 Verb + -ing თუ Verb + To? want to, enjoy -ing და want someone to ქართულად
    I'd like (go) home now.
  2. B1-16 Must be, can't be, might be ქართულად: დასკვნა და ვარაუდი აწმყოზე
    Everyone's laughing. The film be funny. (დარწმუნებული ვარ.)
  3. A2-30 Bored თუ Boring? -ed და -ing ზედსართავი სახელები ინგლისურად
    The lesson was so ___ … that I fell asleep.
პასუხები

A. ფორმა

  1. waiting
  2. to share
  3. packing
  4. to find
  5. breaking / having broken
  6. to be
  7. She pretended not to hear me.
  8. Imagine not having a car.

B. მნიშვნელობა

  1. moving
  2. to buy
  3. tend
  4. risk
  5. refused

C. იპოვეთ შეცდომა

  1. I hope to see you soon.
  2. He suggested taking the bus. / He suggested that we take the bus. / He suggested we take the bus. / He suggested that we should take the bus. / He suggested we should take the bus.
  3. Did you manage to finish the report?
  4. This password is hard to remember.
  5. ✓ My job involves meeting new people.

D. კონტექსტში

  1. to leave
  2. doing
  3. to give
  4. to stay
  5. working
  6. to find
  7. to have

E. თქვენი ჯერი

  1. I enjoy cooking for friends. I avoid driving in the city centre.
  2. I'm hoping to visit Japan next year. I can't afford to buy a new car right now.

F. შერეული გამეორება

  1. to go
  2. must
  3. boring
Android აპლიკაციაისწავლეთ ყველგან Google Play