Whereas, Nevertheless, Much As oʻzbekcha: ingliz tilida qarama-qarshilik va «-sa ham»
Whereas, Nevertheless, Much As: Advanced Contrast
Bu sahifada
Maqsad
Bu darsdan keyin siz ikki narsani whereas / while bilan taqqoslay olasiz, kutilmagan fikrni nevertheless, nonetheless, even so, all the same va that said bilan qoʻsha olasiz hamda much as, no matter how / what, however + sifat, still va yet yordamida «…boʻlsa ham» maʼnosini ifodalay olasiz.
Asosiy gʻoya
B1 darajasida siz although, despite va however ni oʻrgangansiz B1-26. Endi bu soʻzlar bajaradigan ikki xil vazifani ajratish vaqti keldi.
Qarama-qarshilik (contrast) ikki faktni yonma-yon qoʻyib, ular boshqa-boshqa ekanini koʻrsatadi: My sister loves the city, whereas I prefer the countryside. Bu yerda ajablanarli narsa yoʻq, faktlar shunchaki har xil.
Yon berish (concession) bitta faktni qabul qiladi va keyin unga qaramay kutilmagan narsani aytadi: It was expensive. Nevertheless, we bought it. Siz bir fikrga «yon berasiz», yaʼni uni tan olasiz, keyin baribir oʻz yoʻlingizdan davom etasiz.
Tarozini tasavvur qiling. Qarama-qarshilik tarozining ikki pallasiga ikkita yuk qoʻyib, ularni solishtiradi. Yon berish esa bitta yukni qoʻyadi va aytadi: «Shunday boʻlsa ham, ikkinchi palla baribir ogʻirroq.»
Bu darsdagi vositalar ikkala vazifani aniqroq bajaradi: rasmiy yozma bogʻlovchilardan tortib Much as I love him… kabi iliq ogʻzaki iboralargacha.
Oʻzbek va ingliz tillari
Oʻzbek tilida bu vazifalar uchun tayyor vositalar bor. Qarama-qarshilik uchun esa («men esa…») ishlatiladi: bu inglizchadagi whereas / while ga juda yaqin. Yon berish uchun -sa ham («qimmat boʻlsa ham»), ikki gap orasida esa shunga qaramay, baribir, shunday boʻlsa ham keladi. No matter what / how ga «nima demasin», «qanchalik harakat qilmay» kabi shakllar mos keladi: oʻzbekchada feʼl inkor shaklda, lekin maʼno darak, shuning uchun inglizchada not qoʻyilmaydi. Asosiy farq: oʻzbekchada «Garchi qimmat boʻlsa ham, lekin…» kabi ikkita bogʻlovchi birga kelishi mumkin; ingliz tilida although / much as / while dan keyin but qoʻyilmaydi.
| Oʻzbekcha | Vazifasi | Inglizcha |
|---|---|---|
| Akam sportni yaxshi koʻradi, men esa kitob oʻqishni afzal koʻraman. | qarama-qarshilik | My brother is very sporty, whereas I'd rather read a book. |
| Fikringizni tushunsam ham, unga qoʻshila olmayman. | yon berish | While I understand your point, I can't agree with it. |
| Imtihon juda qiyin edi. Shunga qaramay, koʻpchilik oʻtdi. | yon berish (rasmiy) | The exam was extremely difficult. Nevertheless, most students passed. |
| Ishimni juda yaxshi koʻrsam ham, dam olishim kerak. | his-tuygʻu bilan yon berish | Much as I love my job, I need a break. |
| Odamlar nima demasin, orzuim ortidan boraveraman. | natija oʻzgarmaydi | No matter what people say, I'm going to follow my dream. |
| Qanchalik charchagan boʻlsangiz ham, … | qay darajada boʻlmasin | However tired you are, … |
| Chiptalar qimmat edi. Baribir ajoyib vaqt oʻtkazdik. | yon berish (gap ichida) | The tickets were expensive. We still had a great time. |
Tuzilish
| Vosita | Nimani bogʻlaydi | Oʻrni / tinish belgisi | Misol |
|---|---|---|---|
| whereas / while | ikki ergash gap (qarama-qarshilik) | boshida yoki oʻrtada; whereas dan oldin odatda vergul | I'm an early bird, whereas my partner works best at night. |
| while (= although) | ikki ergash gap (yon berish) | odatda gap boshida | While I agree with you, I think we should wait. |
| nevertheless / nonetheless | ikki gap (yon berish) | ikkinchi gap boshida + vergul yoki nuqtali verguldan keyin; gap oʻrtasida yoki oxirida ham | It was risky. Nevertheless, they went ahead. |
| even so / all the same / that said | ikki gap (yon berish, koʻproq ogʻzaki) | ikkinchi gap boshida + vergul (all the same oxirida ham) | The hotel was basic. Even so, we loved it. |
| much as + ergash gap | ergash gap + bosh gap | boshida; ergash gapdan keyin vergul | Much as I like him, I don't trust him. |
| no matter how / what / who / where + ergash gap | ergash gap + bosh gap | boshida yoki oxirida | No matter what you do, don't press that button. |
| however + sifat / ravish + ega + feʼl | ergash gap + bosh gap | boshida yoki oxirida | However hard I try, I can't remember her name. |
| still | bosh gap ichida | oʻrtada: asosiy feʼldan oldin, be dan keyin | It was raining. We still went for a walk. |
| yet | ikki ergash gap yoki ikki gap | but kabi, biroz rasmiy va kutilmaganroq | The plan was simple, yet it worked. |
Qoʻllanish
1Whereas / while: toʻgʻridan-toʻgʻri taqqoslash
Ikki har xil faktni solishtirish uchun whereas yoki while ishlating. Whereas biroz rasmiyroq va faqat shu vazifada ishlatiladi. While esa «…ayotganda» yoki «…boʻlsa ham» maʼnosida ham keladi, shuning uchun kontekstga qarang. Oʻzbekchadagi esa bu yerda eng yaxshi yordamchingiz.
2Yon berish maʼnosidagi while
Gap boshida while koʻpincha although maʼnosida keladi: u bir fikrni tan oladi, keyin boshqasini aytadi. Bu muhokamalarda va muloyim norozilikda keng tarqalgan. Oʻzbekchadagi «-sa ham» ga oʻxshaydi.
3Nevertheless, nonetheless, even so, all the same, that said
Bular ikki gapni (yoki nuqtali vergul bilan ajratilgan ikki qismni) bogʻlaydi. Ikkinchi gap birinchisini hisobga olganda kutilmagan narsani aytadi. Nevertheless / nonetheless rasmiy («shunga qaramay»). Even so va all the same neytral yoki norasmiy («baribir», «shunday boʻlsa ham»). That said hozirgina aytganingizga qarama-qarshi fikrni boshlaydi («shunday boʻlsa-da»). Conversely va admittedly kabi rasmiyroq soʻzlar C1-12 va C1-13 da.
4Much as: tuygʻu bilan yon berish
Much as + ergash gap «…ni juda (yaxshi koʻrsam / xohlasam) ham» degani. U like, love, want, admire, enjoy, respect kabi tuygʻu feʼllari bilan ishlatiladi. Bu ibora nafis eshitiladi va koʻpincha yoqimsiz qarordan oldin keladi.
5No matter how / what / who; however + sifat
No matter + soʻroq soʻzi «qanday / nima / kim boʻlishidan qatʼi nazar» degani. However + sifat / ravish + ega + feʼl «qanchalik … boʻlmasin» degani. Bosh gap natija oʻzgarmasligini koʻrsatadi. Ikkalasidan keyin ham darak gapdagi soʻz tartibi ishlatiladi. Oʻzbekchadagi «-masin / -may» inkor shaklga oʻxshasa ham, inglizchada not yoʻq.
6Still va yet qarama-qarshilik belgisi sifatida
Still aytilgan narsaga qaramay biror narsa toʻgʻri ekanini koʻrsatadi («baribir», «haliyam»); u gap oʻrtasida turadi (asosiy feʼldan oldin, be yoki birinchi yordamchi feʼldan keyin B1-33). Yet but kabi ishlaydi, lekin kutilmaganroq va biroz rasmiyroq eshitiladi.
Keng tarqalgan xatolar
Oʻzbek tilida soʻzlashuvchilar uchun tuzoqlar
1. «Garchi… -sa ham, lekin…» → although… but. Oʻzbek tilida, ayniqsa yozma nutqda, «Garchi charchagan boʻlsam ham, lekin uy vazifamni tugatdim» kabi gaplar keng tarqalgan. Ingliz tilida although, while, much as bilan boshlangan ergash gapdan keyin but qoʻyilmaydi: bitta bogʻlovchi yetarli.
2. «Ham» → even. «Sovuq boʻlsa ham, suzdik» gapidagi «ham» koʻpincha even deb tarjima qilinadi. Lekin even yolgʻiz oʻzi ergash gapni boshlay olmaydi. Even though (yoki although) deng, yoki ikki gapni Even so bilan bogʻlang.
3. «Biroq» va «shunga qaramay» dan oldin vergul. Oʻzbek imlosida «Reys kechikdi, biroq biz oʻz vaqtida yetib keldik» deb vergul qoʻyish odatiy. Ingliz tilida however va nevertheless bogʻlovchi sifatida ikkita toʻliq gapni faqat vergul bilan ulay olmaydi: nuqta yoki nuqtali vergul qoʻying, bogʻlovchidan keyin esa vergul.
4. «Baribir» gap oxirida → still gap oxirida. «Baribir» oʻzbekchada gapning istalgan joyida turishi mumkin, shuning uchun still ham oxiriga qoʻyib yuboriladi. Bu maʼnoda still gap oʻrtasida, asosiy feʼldan oldin keladi. Gap oxirida «baribir» demoqchi boʻlsangiz, anyway ishlating.
Adashtirmang
whereas va although — Whereas ikki har xil faktni solishtiradi (qarama-qarshilik, «esa»). Although boshqa faktni kutilmagan qiladigan faktni kiritadi (yon berish, «-sa ham»). Kutilmagan natija uchun whereas ishlatish notoʻgʻri eshitiladi: Although the weather was bad, we enjoyed the trip deng. B1-26 ga qarang.
however (bogʻlovchi) va however + sifat — Bogʻlovchi sifatida however dan keyin vergul keladi («biroq»). Yon berish soʻzi sifatida esa undan keyin darhol sifat yoki ravish keladi («qanchalik… boʻlmasin»).
while (vaqt) va while (qarama-qarshilik)
Sifat + as + ergash gap — Tired as she was, she finished the report oʻxshash taʼkidli andoza; u C1-06 da oʻrgatiladi.
Imlo va talaffuz
- nevertheless va nonetheless bitta soʻz qilib yoziladi. Urgʻu oxirgi boʻgʻinda: /ˌnevəðəˈles/ (UK), /ˌnevərðəˈles/ (US); /ˌnʌnðəˈles/. Oxirgi boʻgʻinga urgʻu berish odati bu yerda sizga yordam beradi. Oʻrtadagi /ð/ ni /z/ yoki /d/ ga aylantirmang: til uchi tishlar orasiga chiqadi va ovoz bilan nafas chiqariladi. Oʻrtadagi unlilar kuchsiz /ə/: ularni toʻliq «e» qilib aytmang.
- whereas /weərˈæz/ (UK), /werˈæz/ (US): bitta soʻz, urgʻu ikkinchi boʻgʻinda. Boshidagi /w/ da lablar yumaloqlanadi, pastki lab tishga tegmaydi.
- Nevertheless, / Even so, / That said, dan keyin biroz toʻxtang: yozuvdagi vergul nutqda pauza boʻladi.
- Much as I like him gapida much va like ga urgʻu bering.
Oltin qoida
Ikki narsa boshqa-boshqa ekanini koʻrsatish uchun whereas / while ishlating («esa»). Biror narsa hozirgina aytganingizga qaramay toʻgʻri boʻlsa, nevertheless, even so, that said, much as, no matter how, however + sifat, still va yet ishlating. Esda tuting: although / much as dan keyin but yoʻq.
Mashqlar
A. Tuzilish
Gaplarni koʻrsatilgan soʻz bilan qayta yozing yoki bogʻlang.
-
much as bilan qayta yozing: Although I really love chocolate, I'm trying to eat less of it.
-
however bilan qayta yozing: It doesn't matter how hard I try — I can't remember her name.
-
no matter bilan qayta yozing: It doesn't matter what people say — I'm going to follow my dream.
-
whereas bilan bogʻlang: My brother loves football. I can't stand it.
-
still bilan qayta yozing: It was expensive, but we bought it anyway.
-
nevertheless bilan bogʻlang: The test was hard. Most students passed.
B. Maʼno
Vaziyatga mos javobni tanlang.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: My dad loves jazz, … my mum prefers pop.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: The test was hard. …, I think I passed.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: No matter … you choose, I'll support you.
-
Toʻgʻri javobni tanlang: The hotel was cheap; …, it was very clean.
-
"While I understand your point, I can't agree" gapida while qaysi maʼnoda keladi: …
C. Xatoni toping
Har bir gapda bitta xato bor yoki gap toʻgʻri. Toʻgʻrilangan gapni yozing yoki correct deb yozing.
-
Much as I enjoy parties, but I'm staying home tonight.
-
No matter how I am busy, I always call my mum on Sundays.mum (UK), mom (US)
-
However I try hard, I can't understand this.
-
She's a millionaire, yet she lives in a tiny flat.
D. Kontekstda
Sharhni toʻldiring. Soʻzlar: whereas, that said, much as, however, still (har bir soʻzni bir marta ishlating).
The rooms at the Harbour Inn are small, 16 the views are spectacular. The restaurant is overpriced. 17, the desserts are amazing. 18 we loved the staff, we found the noise from the bar hard to bear. 19 early you go to bed, you'll hear the music until midnight. The noise was bad, but we 20 had a great time.
E. Sizning navbatingiz
Ingliz tilida yozing.
-
whereas yoki while yordamida oʻzingizni tanishlaringizdan biri bilan solishtiring.
-
Oʻzingiz qabul qilgan bir qaror haqida much as yoki no matter how bilan gap yozing.
F. Aralash takrorlash
Oldingi darslarni takrorlang.
-
B1-26 Although, Despite va However oʻzbekcha: «-sa ham», «-ga qaramay», «biroq» … the rain, the match went ahead.
-
B1-26 Although, Despite va However oʻzbekcha: «-sa ham», «-ga qaramay», «biroq» She went to work … she felt ill.
-
B2-22 Subject-verb agreement oʻzbekcha: news is, police are, everyone has va boshqa qiyin otlar Neither the manager nor the staff … happy.
-
B2-21 As if, as though, suppose va it's time oʻzbekcha: «xuddi … -dek» va xayoliy maʼno It's high time we (leave).
Javoblar
A. Tuzilish
- Much as I love chocolate, I'm trying to eat less of it.
- However hard I try, I can't remember her name. / I can't remember her name, however hard I try.
- No matter what people say, I'm going to follow my dream. / I'm going to follow my dream, no matter what people say.
- My brother loves football, whereas I can't stand it. / Whereas my brother loves football, I can't stand it.
- It was expensive, but we still bought it. / It was expensive. We still bought it.
- The test was hard. Nevertheless, most students passed. / The test was hard; nevertheless, most students passed. / The test was hard. Most students nevertheless passed. / The test was hard. Most students passed nevertheless.
B. Maʼno
- whereas
- Even so
- what
- nevertheless
- although
C. Xatoni toping
- Much as I enjoy parties, I'm staying home tonight.
- No matter how busy I am, I always call my mum on Sundays.
- However hard I try, I can't understand this.
- ✓ She's a millionaire, yet she lives in a tiny flat.
D. Kontekstda
- whereas
- That said
- Much as
- However
- still
E. Sizning navbatingiz
- My sister is very organised, whereas I'm always losing things.
- Much as I loved my old job, I needed a change.
F. Aralash takrorlash
- Despite
- although
- were
- left
