SlowingoГраматика
B2 7 / 30

Need, needn't have и be supposed to: обврска и потреба на англиски

Need, Needn't Have, Be Supposed To: Obligation in Depth

На оваа страница
  1. Цел
  2. Главна идеја
  3. Македонски и англиски
  4. Форма
  5. Употреба
  6. Чести грешки
  7. Замки за говорителите на македонски
  8. Не мешајте
  9. Правопис и изговор
  10. Златно правило
  11. Вежби

Цел

По оваа лекција ќе знаете да кажете дека нешто е или не е потребно (need to, don't need to, needn't), да ги разликувате needn't have done и didn't need to do, да зборувате за очекувања и правила со be supposed to и да ги користите формалните be required to и be obliged to.

Главна идеја

Во лекцијата A2-20 ги научивте must, have to, mustn't и don't have to. Но вистинските обврски имаат многу нијанси. Затоа поставете си две прашања:

  1. Колку е силно? Совет, потреба или правило со последици?
  2. Од каде доаѓа? Од вас самите, од правило или закон, или едноставно од тоа што луѓето очекуваат?

Замислете термометар. Најдолу е should – препорака. Повисоко е need to – потребно за да се постигне резултат. Потоа have to и must – вистинска обврска. Најгоре се be required to и be obliged to – правила, закони и договори.

До термометарот стои посебна ознака: be supposed to. Таа кажува што се очекува – и често наговестува дека луѓето тоа не го прават.

И на крај, need има еден трик во минатото. I needn't have taken a taxi значи дека зедов такси и парите отидоа залудно. I didn't need to take a taxi обично значи дека не зедов.

Македонски и англиски

Добра вест: во одречните реченици македонскиот ја прави истата разлика како англискиот. „Не мора да дојдеш“ е you don't have to / don't need to come, а „не смееш да дојдеш“ е you mustn't come. „Не треба да“ во смисла „не е потребно“ е исто така don't need to.

Тешкотиите почнуваат со „треба“. Кај нас „треба да“ значи и совет (should) и потреба (need to): „Треба да пиеш повеќе вода“ може да биде и едното и другото. Англискиот ги разделува. Во минатото е уште потешко. „Требаше да се видам со Сем во шест, но заборавив“ е план што не се остварил – тоа е was supposed to, а не had to, кое значи обврска. „Не требаше да готвам толку“ значи и „тоа беше погрешно“ (shouldn't have) и „тоа не беше потребно“ (needn't have). За непотребна постапка англискиот користи needn't have – кај нас попрецизно „немаше потреба да…“.

Правилата кај нас често ги кажуваме безлично, со „се“: „Се плаќа на каса“, „Се бара искуство“, „Мора да се покаже билет“. Англиската изјавна реченица мора да има подмет: You have to pay at the counter, Passengers are required to show a ticket.

МакедонскиАнглискиШто е различно?
Треба да го завршам извештајот до петок.I need to finish the report by Friday.„треба да“ како потреба → need to
Не мора да ги вадиш чевлите.You don't need to take your shoes off.„не мора“ → don't need to; тука е исто
Не смееш да ги допираш жиците.You mustn't touch the wires.„не смее“ → mustn't; тука е исто
Немаше потреба да готвам толку многу.I needn't have cooked so much.готвев, но залудно → needn't have
Немаше потреба да резервираме.We didn't need to book.не беше потребно (и не резервиравме)
Требаше да се видам со Сем во шест.I was supposed to meet Sam at six.план што не се остварил → was supposed to
Морав да носам одело на работа.I had to wear a suit at work.обврска → had to
Тука не се паркира.You're not supposed to park here.правило; на англиски подмет you
Патниците се должни да покажат важечки билет.Passengers are required to show a valid ticket.„се должни“ → are required to

Накратко: „не мора“ и „не смее“ работат како don't need to и mustn't. „Требаше да…, но…“ е was supposed to; „немаше потреба“ е needn't have; безличното „се плаќа“, „се бара“ на англиски добива подмет.

Форма

Need (сегашност)

ФормаВидПример
need to + основна формаобичен глагол (сите времиња)You need to renew your passport.
don't / doesn't need to + основна формаобичен глагол, одречноYou don't need to bring anything.
needn't + основна форма (без to и без -s)модален глагол; главно UK, малку формалноYou needn't bring anything.
Do I need to…?прашањеDo I need to book?

Непотребни постапки во минатото: два обрасца

ОбразецДали се случило?Пример
needn't have + минат партиципДа – но не беше потребно.I needn't have taken a taxi. (Зедов.)
didn't need to + основна формаОбично не – не беше потребно, па не го направив.I didn't need to take a taxi. (Обично: не зедов.)

Needn't have е главно британска форма. Во американскиот англиски за двата случаја обично се вели didn't need to или didn't have to, а значењето го покажува контекстот. Didn't need to може да опише и постапка што се случила, ако контекстот јасно го покажува тоа.

Be supposed to

Пример
сегашно +We're supposed to check in by three.
сегашно −You're not supposed to park here.
сегашно ?What are we supposed to do with these forms?
минато +He was supposed to call me. (Не се јави.)
минато −You weren't supposed to open it! (Го отвори.)

Формална обврска

ФормаПример
be required to + основна формаStaff are required to wear ID badges.
be obliged to + основна формаLandlords are obliged to carry out repairs.

Скала на јачина

Слабо → силноЗначењеПример
should / ought toсовет, правилна постапкаYou should back up your files.
need toпотребно за резултатотYou need to back up your files before the update.
have toнадворешно правило или ситуацијаWe have to back up all files on Fridays — it's company policy.
mustсилно; чувство на говорникот или пишано правилоAll files must be backed up daily.
be required to / be obliged toформалноEmployees are required to back up all files.

Употреба

1Need to, don't need to, needn't

Need to изразува потреба – што е потребно за да се постигне нешто. Don't need to и needn't значат дека постапката не е потребна (можете да ја направите ако сакате). Needn't е модален глагол: без to и без -s. Главно е британски и малку формален; don't need to е обичен насекаде. Нашите „не мора“, „не треба“ и „нема потреба“ се don't need to.

I need to finish this report before Friday.
Треба да го завршам овој извештај пред петок.
„треба да“ како потреба → need to
You don't need to take your shoes off.
Не треба да ги вадиш чевлите.
„не треба“ во смисла „не е потребно“ → don't need to, не mustn't
You needn't worry — everything's under control.
Нема потреба да се грижиш, сè е под контрола.
главно UK, малку формално
Does she need to bring her passport?
Дали треба да го носи пасошот?
We'll need to leave early to avoid the traffic.
Ќе треба да тргнеме рано за да ја избегнеме гужвата.
need to оди во сите времиња

2Needn't have и didn't need to – непотребни постапки во минатото

Needn't have + минат партицип: сте направиле нешто, а потоа сте дознале дека не било потребно – залуден труд. Кај нас „немаше потреба да…“ или „залудно…“. Didn't need to + основна форма: не било потребно и обично не сте го направиле – „немаше потреба, па не…“.

I needn't have cooked so much — half the guests didn't come.
Залудно готвев толку многу, половина од гостите не дојдоа.
готвев, но немаше потреба
You needn't have bought me a present!
Немаше потреба да ми купуваш подарок!
но благодарам
We didn't need to book; the restaurant was almost empty.
Немаше потреба да резервираме, ресторанот беше речиси празен.
не резервиравме
I didn't need to wake up early, so I slept until ten.
Не морав да станам рано, па спиев до десет.
I didn't need to take the exam again, but I took it anyway to improve my grade.
Не морав повторно да го полагам испитот, но сепак го полагав за да ја подобрам оценката.
контекстот покажува дека го полагав

3Be supposed to – очекувања и правила (што често се прекршуваат)

Be supposed to кажува што се очекува од некого според правило, договор или вообичаен ред. Често наговестува дека очекувањето не се исполнува. Not supposed to = против правилата, не е дозволено. Во минатото was / were supposed to опишува план или очекување што не се остварило – нашето „требаше да…, но…“.

I'm supposed to be on a diet, but I couldn't say no to cake.
Би требало да сум на диета, ама не можев да одбијам торта.
очекување што не го исполнувам
You're not supposed to use your phone during the exam.
За време на испитот не смее да се користи телефон.
правило; кај нас безлично, на англиски подмет you
You're supposed to take this medicine with food.
Овој лек се пие со храна.
правилна употреба; кај нас „се пие“, на англиски подмет you
The parcel was supposed to arrive yesterday.
Пакетот требаше да стигне вчера.
но не стигна; „требаше“ како план → was supposed to
I was supposed to meet Sam at six, but I forgot.
Требаше да се видам со Сем во шест, но заборавив.
„требаше“ тука не е had to
The new system was supposed to save time, but it's made everything slower.
Новиот систем требаше да заштеди време, а наместо тоа сè забави.

Be supposed to може да значи и „се вели дека“: This café is supposed to be very good. Ова значење го учите во лекцијата B2-12.

4Be required to / be obliged to – формална обврска

Be required to и be obliged to се користат во правила, закони, договори и службени документи. Be obliged to често укажува на обврска од која нема бегање – законска или морална. Not required to = не е потребно (формално). Нашите „се бара“, „задолжително е“, „се должни“ на англиски добиваат подмет.

Passengers are required to show a valid ticket.
Патниците се должни да покажат важечки билет.
„се должни“ → are required to
Applicants are required to have at least two years' experience.
Од кандидатите се бара најмалку две години работно искуство.
безличното „се бара“ → подмет + are required to
Companies are legally obliged to protect customer data.
Компаниите се законски обврзани да ги заштитуваат податоците на клиентите.
„обврзани“ → obliged
I felt obliged to help, even though I was exhausted.
Се чувствував должен да помогнам, иако бев сосема исцрпен.
морална обврска
You are not required to answer every question.
Не сте должни да одговорите на секое прашање.
не е потребно (формално)

5Should, need to, have to, must – избор на скалата

Бирајте според јачината и изворот. Should = совет. Need to = потребно за целта. Have to = обврска однадвор (правила, други луѓе, околности). Must = силна обврска, често чувство на говорникот, или во пишани правила и знаци. Кај нас „треба“ може да биде и should и need to, а „мора“ и have to и must.

You should drink more water.
Треба да пиеш повеќе вода.
совет
You need to drink more water — you're dehydrated.
Мора да пиеш повеќе вода, дехидриран си.
потребно; кај нас и тука може „треба“
I have to wear a suit at work.
На работа морам да носам одело.
правило на фирмата
I must call my mum — it's her birthday.
Морам да ѝ се јавам на мајка ми, роденден ѝ е.
чувство на говорникот; mum (UK) = mom (US)
Seatbelts must be worn at all times.
Појасот мора да биде врзан цело време.
пишано правило

Чести грешки

❌You needn't to come.
✅You needn't come. или You don't need to come.
По модалниот needn't нема to.
❌She needs not come.
✅She needn't come. или She doesn't need to come.
Изберете една форма; не ги мешајте.
❌You needn't have to bring anything.
✅You needn't have brought anything.
needn't + have + минат партицип.
❌I'm suppose to be at work.
✅I'm supposed to be at work.
Секогаш supposed, со -d на крајот.
❌We supposed to leave at six.
✅We were supposed to leave at six.
Потребен е глаголот be.
❌Employees are required wearing a badge.
✅Employees are required to wear a badge.
be required to + основна форма.
⚠️I needn't have gone, so I stayed at home.
✅I didn't need to go, so I stayed at home.
Граматички е точно, но реченицата си противречи: needn't have gone значи дека сте отишле.
⚠️You mustn't bring food — there's plenty here.
✅You don't need to bring food — there's plenty here.
Граматички е точно, но mustn't значи „забрането е“; „нема потреба“ е don't need to / needn't.

Замки за говорителите на македонски

1. „Не требаше да печатам…“ → shouldn't have. Кај нас „не требаше да“ значи и „тоа беше погрешно“ и „тоа не беше потребно“. Англиското shouldn't have го значи само првото: постапката била грешка. Ако постапката била само непотребна, кажете needn't have или didn't need to – кај нас попрецизно „немаше потреба“ или „залудно“.

⚠️I shouldn't have printed all forty pages of the contract for the meeting — everyone read it on their laptops anyway.
✅I needn't have printed all forty pages of the contract for the meeting — everyone read it on their laptops anyway. или I didn't need to print all forty pages of the contract for the meeting — everyone read it on their laptops anyway.
Граматички е точно, но shouldn't have значи дека постапката била погрешна; „немаше потреба“ → needn't have.

2. „Бојан требаше да ги полева доматите, но…“ → had to. Кај нас „требаше да“ многу често е план или договор што не се остварил. Ако го преведете со had to, излегува обврска што обично била и исполнета, па реченицата станува збунувачка. Неостварен план или очекување е was / were supposed to.

⚠️According to the builders' plan, the renovation of our kitchen in Kochani had to be finished by the end of May, yet the new tiles are still sitting in a warehouse.
✅According to the builders' plan, the renovation of our kitchen in Kochani was supposed to be finished by the end of May, yet the new tiles are still sitting in a warehouse.
Граматички е точно, но had to значи обврска; „требаше да заврши“ (неостварен план) → was supposed to.
⚠️While Grandma was at the spa, Bojan had to water her tomatoes in the village every evening, but half of the plants dried up because he spent the week at a gaming tournament in Skopje.
✅While Grandma was at the spa, Bojan was supposed to water her tomatoes in the village every evening, but half of the plants dried up because he spent the week at a gaming tournament in Skopje.
Граматички е точно, но звучи како обврска; „требаше да ги полева“, а не ги полеваше → was supposed to.

3. „Не треба да плаќаш депозит…“ → needn't to. Кај нас по „треба“ доаѓа „да“ + глагол, а англискиот глагол го учиме со to. Така по needn't лесно се појавува вишок to. Needn't е модален глагол: по него доаѓа само основната форма, како по must и should. (Со обичниот глагол don't need to мора да стои.)

❌Ivana's new landlord in Strumica told her that she needn't to pay the deposit until the end of the month.
✅Ivana's new landlord in Strumica told her that she needn't pay the deposit until the end of the month. или Ivana's new landlord in Strumica told her that she didn't need to pay the deposit until the end of the month.
по needn't нема to

4. „Пред прегледот мора да се донесат…“ → реченица без подмет. Правилата кај нас често се безлични, со „се“: „Пред прегледот мора да се донесат старите снимки“, „Во зградата задолжително се одвојува пластиката“. Ако ги преведете збор по збор, англиската реченица останува без подмет. Англиската изјавна реченица мора да има подмет: you have to…, she has to…, tenants are required to…

❌Elena phoned the clinic in Tetovo to ask whether before the check-up must bring the old X-ray images from her previous doctor.
✅Elena phoned the clinic in Tetovo to ask whether before the check-up she has to bring the old X-ray images from her previous doctor. или Elena phoned the clinic in Tetovo to ask whether before the check-up she needs to bring the old X-ray images from her previous doctor.
„мора да се донесат“ → she has to / she needs to
❌Our landlady explained that in this building is required to separate the plastic from the other rubbish and leave it by the garage on Wednesdays.
✅Our landlady explained that in this building tenants are required to separate the plastic from the other rubbish and leave it by the garage on Wednesdays. или Our landlady explained that in this building you have to separate the plastic from the other rubbish and leave it by the garage on Wednesdays.
„задолжително се одвојува“ → tenants are required to / you have to

Не мешајте

mustn't и don't need to / needn't – Mustn't значи не прави го тоа. Don't need to значи нема потреба (можете ако сакате). Видете A2-20. Нашите „не смее“ и „не мора“ ја прават истата разлика.

You mustn't touch the wires.
Не смееш да ги допираш жиците.
забрането
You don't need to wear a tie.
Не мора да носиш вратоврска.
по избор

needn't have done и didn't need to do – направив или (обично) не направив.

I needn't have hurried.
Залудно брзав.
брзав, а немаше потреба
I didn't need to hurry.
Немаше потреба да брзам.
па не брзав

be supposed to и should – Should е совет на говорникот. Be supposed to пренесува што очекуваат другите или што велат правилата.

You should try the new café.
Треба да го пробаш новото кафуле.
мој совет
You're supposed to pay at the counter.
Тука се плаќа на каса.
тукашниот ред; кај нас „се плаќа“, на англиски подмет you

needn't have и shouldn't have – needn't have = не беше потребно; shouldn't have = беше погрешно. Видете B1-09. Нашето „не требаше“ ги покрива двете.

You needn't have paid for me.
Немаше потреба да платиш за мене.
љубезно, но не беше потребно
You shouldn't have paid for me.
Не требаше да платиш за мене.
учтив протест: направи нешто што не требаше

Need + -ing со пасивно значење (The car needs washing) е во лекцијата B2-13. Формалното be to (You are to report at nine) е во лекцијата C1-16.

Правопис и изговор

  • supposed to се изговара /səˈpəʊstə/ (UK), /səˈpoʊstə/ (US). Нагласокот е на вториот слог, а првиот слог е слабото /ə/ – стандардниот македонски нема таков глас, изговорете го кратко и опуштено. -d не се слуша пред to, но мора да се напише.
  • needn't /ˈniːdnt/: /iː/ е долго. Кај нас должината на самогласките не менува значење, па свесно издолжете го. t на крајот често е многу слабо, затоа слушајте го одречното значење. needn't have /ˈniːdntəv/.
  • have to = /ˈhæftə/ и has to = /ˈhæstə/: со f и s, не со v и z. /æ/ е нов глас: меѓу нашите „е“ и „а“, со широко отворена уста.
  • obliged /əˈblaɪdʒd/ има два слога. /dʒ/ е нашето „џ“ – тука имате предност. Крајот /dʒd/ е звучен: не го обезвучувајте во [чт].

Златно правило

Прашајте се колку е силно и кој одлучува: should (совет) → need to (потребно) → have to / must (обврска) → be required to / be obliged to (формални правила). Be supposed to = она што се очекува, но често не се прави; нашето „требаше да…, но…“ е was supposed to. Во минатото needn't have done = направивте, но немаше потреба; didn't need to do = немаше потреба (и обично не направивте).

Вежби

A. Форма

Дополнете ги речениците со точната форма.

  1. Дополнете со needn't + have: We took sandwiches, but there was free food. We (bring) sandwiches.
  2. Дополнете со be supposed to (минато): The train arrive at six, but it was an hour late.
  3. Дополнете: Drivers are required (carry) their licence.
  4. Напишете ја реченицата повторно со needn't: It isn't necessary for you to wait for me.
  5. Напишете ја реченицата повторно со be obliged to: The law says landlords must return the deposit.
  6. Направете ја реченицата одречна: You need to print the tickets.

B. Значење

Изберете го точниот одговор.

  1. Изберете го точниот одговор: You … pay — the museum is free on Sundays.
  2. Изберете го точниот одговор: It was a holiday, so I to work. I stayed in bed.
  3. Изберете го точниот одговор: I — the exam was easy, but I was nervous all week.
  4. Изберете го точниот одговор: You're not … to eat in the library — it's against the rules.
  5. Изберете го советот, а не правилото: … see a dentist once a year.

C. Најдете ја грешката

Во секоја реченица има една грешка или реченицата е точна. Напишете ја поправената реченица или напишете correct.

  1. You needn't to call me back.
  2. I'm suppose to start work at eight.
  3. She needs not worry about the exam.
  4. We didn't need to queue because we had booked online.

D. Во контекст

Дополнете ги зборовите што недостасуваат во разговорот. Користете needn't have, didn't need to или be supposed to во точната форма.

The wedding
Lena: How was the wedding?
Max: Lovely, but I made a few mistakes. First, I took a taxi from the station — and then I saw the hotel was right next to it. I 16 (take) a taxi at all!
Lena: Oh no. What about the dress code?
Max: The invitation said guests 17 (supposed / wear) something blue. I forgot.
Lena: Did you need to bring a gift?
Max: No, we 18 (not / need / bring) anything — they asked for donations to a charity instead, so I just gave money.
Lena: And the speech?
Max: I 19 (supposed / give) a short speech, but I was too nervous, so my brother did it.
Lena: Well, at least you were there!

E. Ваш ред е

Напишете на англиски за свои искуства.

  1. Напишете за нешто што сте го направиле, а се покажало непотребно, со needn't have.
  2. Напишете едно правило од вашето училиште или работно место што луѓето често го прекршуваат, со be supposed to.

F. Мешано повторување

Повторете ги темите од претходните лекции.

  1. A2-20 Must, have to, mustn't и don't have to: мора, не мора и не смее на англиски
    You ___ … smoke here — it's a hospital.
  2. B1-09 Should have, could have, might have: требаше да, можеше да на англиски
    I'm so tired. I (not stay) up so late last night.
  3. B2-06 Must have, can't have, might have: претпоставки за минатото на англиски
    The ground is wet. It (must rain) in the night.
  4. B2-05 Would rather, had better и prefer: „попрво“, „подобро“ и „повеќе сакам“ на англиски
    It's late. We'd better (go) home.
Одговори

A. Форма

  1. needn't have brought
  2. was supposed to
  3. to carry
  4. You needn't wait for me.
  5. Landlords are obliged to return the deposit. / Landlords are legally obliged to return the deposit.
  6. You don't need to print the tickets. / You needn't print the tickets.

B. Значење

  1. don't need to
  2. didn't need to go
  3. needn't have worried / didn't need to worry
  4. supposed
  5. You should

C. Најдете ја грешката

  1. You needn't call me back. / You don't need to call me back.
  2. I'm supposed to start work at eight.
  3. She needn't worry about the exam. / She doesn't need to worry about the exam.
  4. ✓ We didn't need to queue because we had booked online.

D. Во контекст

  1. needn't have taken / didn't need to take
  2. were supposed to wear
  3. didn't need to bring
  4. was supposed to give

E. Ваш ред е

  1. I needn't have taken an umbrella yesterday — it didn't rain at all.
  2. We're supposed to turn off our computers every evening, but most people forget.

F. Мешано повторување

  1. mustn't
  2. shouldn't have stayed
  3. must have rained
  4. go
Апликација за AndroidУчете во движење Google Play