Remember, Forget, Stop, Try. -ing, թե to, և ինչպես է փոխվում իմաստը, հայերենով
Remember, Forget, Stop, Try
Այս էջում
Նպատակ
Այս դասից հետո կկարողանաք remember, forget, stop և try բայերից հետո ընտրել -ing ձևը կամ to-ն և բացատրել, թե ինչպես է այդ ընտրությունը փոխում իմաստը։
Հիմնական գաղափար
Բայերի մեծ մասի համար -ing-ի և to-ի ընտրությունը պարզապես փաստ է, որը պետք է սովորել B1-17։ Բայց մի քանի շատ տարածված բայերի դեպքում ընտրությունը փոխում է իմաստը, և դրա ետևում տրամաբանություն կա։
Հիշեք սլաքը A1-25 և A2-25 դասերից. to-ով անորոշ դերբայը ցույց է տալիս առաջ՝ դեպի գործողություն, որը գալիս է գլխավոր բայից հետո՝ պարտականություն, նպատակ, մտադրություն։ -ing ձևը նայում է հենց գործողությանը, և հաճախ այդ գործողությունն արդեն իրական է. այն եղել է ավելի վաղ կամ արդեն ընթանում է։
I remember locking the door. նախ կողպելը, հետո հիշողությունը։ Remember to lock the door. նախ հիշել, հետո կողպել։
She stopped smoking. ծխելն իրական էր, և այն ավարտվեց։ She stopped to smoke. նա կանգ առավ (դադարեց քայլել), և հետո ծխեց։
Պահեք այս պատկերը մտքում՝ -ing-ը նայում է հենց գործողությանը, to-ն ցույց է տալիս առաջ, և այս չորս բայերը տրամաբանական կդառնան։
Հայերեն և անգլերեն
Հայերենում այս բայերից հետո սովորաբար գալիս է անորոշ դերբայը («դադարեց ծխել», «փորձեցի բացել», «մոռացա զանգել»), իսկ շատ սովորողներ հայերեն անորոշ դերբայը մտքում հավասարեցնում են to-ին։ Երբեմն դա աշխատում է (forgot to call, tried to open), բայց հաճախ՝ ոչ։ «Դադարել + անորոշ դերբայ» = stop + -ing, իսկ «կանգ առնել ինչ-որ բան անելու համար» = stop + to։ «Փորձել» բայը հայերենում մեկն է, իսկ անգլերենում ջանքը (try to) և փորձարկումը (try -ing) տարբեր են։ Հիշողության համար հայերենն ասում է «հիշում եմ, որ…» կամ «հիշում եմ …-ելը», իսկ անգլերենում՝ remember + -ing։
| Հայերեն | Անգլերեն | Ինչն է տարբեր |
|---|---|---|
| Հստակ հիշում եմ, որ մուտքի դուռը կողպել եմ։ | I clearly remember locking the front door. | հիշողություն → -ing |
| Գնալիս չմոռանաք լույսերն անջատել։ | Remember to switch off the lights when you leave. | անելիք → to. այստեղ նույնն է |
| Հայրս տասը տարի առաջ դադարեց ծխել։ | My dad stopped smoking ten years ago. | «դադարեց + անորոշ դերբայ» → -ing |
| Ճանապարհին կանգ առանք ջուր գնելու համար։ | We stopped to buy some water on the way. | նպատակ → to |
| Փորձեցի բացել տարան, բայց կափարիչը շատ ամուր էր։ | I tried to open the jar, but the lid was too tight. | ջանք → to. այստեղ նույնն է |
| Եթե նոութբուքը դանդաղ է, փորձեք վերագործարկել։ | If your laptop is slow, try restarting it. | փորձարկում → -ing |
Կարճ ասած՝ հայերեն անորոշ դերբայը միշտ to չէ. հարցրեք՝ գործողությունն արդեն եղե՞լ է, թե՞ գալու է։ Արդեն եղածը կամ ընթացողը -ing է, գալիքը՝ to։
Կառուցվածք
| Բայ | + -ing | + to-ով անորոշ դերբայ |
|---|---|---|
| remember | ավելի վաղ գործողության հիշողություն | հիշել անելիքը, հետո անել |
| forget | ավելի վաղ գործողության հիշողություն (հիմնականում I'll never forget + -ing) | չանել անելիքը |
| stop | ավարտել գործողությունը | դադարեցնել մի գործողություն, որպեսզի մեկ ուրիշն անես |
| try | անել որպես փորձարկում՝ տեսնելու, արդյոք օգնում է | ջանք գործադրել դժվար բան անելու համար |
Գործողությունների հերթականությունը
| Նախադասություն | Նախ | Հետո |
|---|---|---|
| I remember posting the letter. | posting | remembering |
| Remember to post the letter. | remembering | posting |
| We stopped talking. | talking | stopping |
| We stopped to talk. | stopping | talking |
Գործածություն
1Remember + -ing կամ to
Remember + -ing = հիշողություն ունենալ մի բանի մասին, որ եղել է առաջ։ Remember + to = չմոռանալ անելիքը և հետո անել այն։ -ing ձևից առաջ կարող եք դնել նաև մարդուն. I remember my dad singing։
2Forget + to կամ -ing
Forget + to = չանել անելիքը, որովհետև չես հիշել։ Սա շատ ավելի տարածված կաղապարն է։ Forget + -ing-ը հիմնականում օգտագործվում է I'll never forget… (ուժեղ հիշողություն) և I'd forgotten all about… արտահայտություններում։
3Stop + -ing կամ to
Stop + -ing = ավարտել գործողությունը կամ թողնել սովորությունը։ Stop + to = դադարեցնել այն, ինչ անում ես, որպեսզի մեկ ուրիշ բան անես. այս to-ն նպատակ է ցույց տալիս A2-26։ Հայերենում առաջինը սովորաբար «դադարել / թողնել», երկրորդը՝ «կանգ առնել, որ…» կամ «…-ու համար»։
4Try + to կամ -ing
Try + to = ջանք գործադրել դժվար բան անելու համար. կարող է և չստացվել։ Try + -ing = ինչ-որ բան անել որպես փորձարկում՝ տեսնելու, արդյոք դա լուծում է խնդիրը։ Try + -ing-ը հաճախ օգտագործում ենք խորհուրդ տալու համար։ Հայերենում երկուսն էլ «փորձել + անորոշ դերբայ» են։
Հաճախակի սխալներ
Թակարդներ հայախոսների համար
1. «Դադարել է … խաղալ» → stopped to play. Հայերենում «դադարել» բայից հետո անորոշ դերբայ է. «Քննությունները սկսվելուց հետո Անին դադարել է առցանց խաղեր խաղալ»։ Եթե անորոշ դերբայը թարգմանեք to-ով, իմաստը կփոխվի. stopped to play = կանգ առավ, որպեսզի խաղա։
2. «Հիշում է … լողալը» → remembers to. Հայերենում հիշողությունը հաճախ ասում ենք անորոշ դերբայից կազմված գոյականով. «Պապիկը հաճախ է հիշում, թե ինչպես էր մանուկ ժամանակ Սևանում լողում» կամ «…Սևանում լողալը»։ «Լողալ»-ը մտքում to swim է դառնում, բայց անցյալի հիշողության համար անգլերենում -ing է։
3. «Փորձեք … իջեցնել» → try to. Հայերենում «փորձել»-ը մեկ բայ է՝ և՛ ջանքի, և՛ փորձարկման համար. «Եթե աշխատանքից հետո աչքերը ցավում են, փորձեք էկրանի պայծառությունն իջեցնել»։ Երբ խորհուրդ եք տալիս փորձարկել մի միջոց, անգլերենում բնականը try + -ing է։
4. «Խմելու համար կանգ առնենք» → stop for having. Հայերեն «-ելու համար» ձևը շատերը թարգմանում են for + -ing. «Գուցե կանգ առնենք սուրճ խմելու համար, հետո շարունակենք դեպի Դիլիջա՞ն»։ Նպատակի համար stop-ից հետո անգլերենում to + բայի հիմնական ձև է։
Մի՛ շփոթեք
try to do, թե try doing – ջանք, թե փորձարկում։
stop to do, թե stop doing – նպատակ, թե ավարտ։
remember doing, թե remember to do – հիշողություն, թե անելիք։
Իմաստը փոխող այլ բայեր – regret, mean, go on, like և need բայերը B2-16 դասում են։ Enjoy-ի կամ decide-ի նման բայերն ունեն միայն մեկ կաղապար, և իմաստը չի փոխվում B1-17։
Ուղղագրություն և արտասանություն
- -ing ձևի ուղղագրությունը. stop → stopping (բաղաձայնը կրկնապատկվում է), forget → forgetting (շեշտը վերջին վանկի վրա է, ուստի t-ն կրկնապատկվում է), try → trying (y-ը մնում է)։
- to-ն բաղաձայնից առաջ թույլ է՝ /tə/. to call /tə ˈkɔːl/։ Թույլ /ə/-ն մոտ է հայերեն «ը»-ին։
- stopped to-ի մեջ երկու t-ն միանում են մեկ հնչյունի. /stɒpt tə/ (UK), /stɑːpt tə/ (US)։ stopped-ի մեջ ձայնավոր մի՛ ավելացրեք. սա մեկ վանկ է։ Լսեք՝ բայից հետո to է, թե -ing։
- remember /rɪˈmembə/ (UK), /rɪˈmembər/ (US). շեշտը երկրորդ վանկի վրա է, ոչ թե վերջինի, ինչպես հայերենում։ Ասեք re-MEM-ber։
Ոսկե կանոն
Remember, forget, stop և try բայերից հետո -ing-ը նայում է հենց գործողությանը կամ արդեն եղած բանին, իսկ to-ն ցույց է տալիս առաջ՝ դեպի հաջորդ գործողությունը՝ անելիք, նպատակ կամ ջանք։ Հայերեն անորոշ դերբայը ինքնաբերաբար մի՛ թարգմանեք to-ով. «դադարեց ծխել» = stopped smoking։
Վարժություններ
A. Կառուցվածք
Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
-
I clearly remember (put) my keys in my bag.
-
Please remember (water) the plants while I'm away.
-
My grandfather stopped (drive) when he turned 85.
-
On the way home, we stopped (buy) some coffee.
-
I'll never forget (see) the sea for the first time.
-
Did you remember (lock) the back door, or is it still open?
B. Իմաստ
Ընտրեք փակագծերում տրված իմաստին համապատասխան տարբերակը։
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I tried … the box, but it was too heavy. (= I made an effort, but failed)
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: If the soup is too salty, try … a potato. (= do it as an experiment and see if it helps)
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: We stopped … at the view. (= we stopped walking so that we could look)
-
Ընտրեք ճիշտ պատասխանը: I'll never forget … my hero. (= a memory)
-
Ո՞ր նախադասությունն է նշանակում "she quit":
C. Գտեք սխալը
Յուրաքանչյուր նախադասության մեջ կա մեկ սխալ, կամ նախադասությունը ճիշտ է։ Գրեք ուղղված նախադասությունը կամ գրեք correct։
-
I remember to go to that beach when I was a child.
-
Don't forget calling your grandmother tonight.
-
Can you stop to tap your pen? It's driving me crazy.
-
I tried to call you three times, but you didn't answer.
D. Համատեքստում
Կարդացեք երկխոսությունը և լրացրեք բաց թողնված բառերը։ Փակագծերում տրված բայը դրեք ճիշտ ձևով։
Mia: Did you remember 16 (pack) the charger?
Dan: Yes. I remember 17 (put) it in the side pocket.
Mia: Good. Can we stop 18 (get) a coffee soon? I'm falling asleep.
Dan: Sure. And please stop 19 (check) your phone — look at the view!
Mia: I'm trying 20 (find) the hotel's address. It isn't in my emails.
Dan: Try 21 (search) for the word "booking". That sometimes works.
E. Ձեր հերթն է
Գրեք անգլերենով։
-
Գրեք երկու նախադասություն. մի բան, որ հիշում եք մանկությունից, և մի բան, որ այս շաբաթ պետք է չմոռանաք անել։
-
Ընկերը չի կարողանում քնել։ Տվեք երկու խորհուրդ try + -ing կաղապարով։
F. Խառը կրկնություն
Կրկնեք նախորդ դասերը։
-
B1-17 Verb + -ing, թե Verb + To. բայերի ամբողջական ցանկերը հայերենով I've decided (look) for a new job.
-
B1-17 Verb + -ing, թե Verb + To. բայերի ամբողջական ցանկերը հայերենով Do you mind (wait) a few minutes?
-
B1-18 Want Him To, Make Him Do, Let Him Do. բայ + խնդիր + to հայերենով My parents made me (practise) the piano every day.
-
B1-19 Gerund. -ing ձևը որպես գոյական և նախդիրներից հետո հայերենով I'm looking forward to (see) you.
Պատասխաններ
A. Կառուցվածք
- putting
- to water
- driving
- to buy
- seeing
- to lock
B. Իմաստ
- to lift
- adding
- to look
- meeting
- She stopped smoking.
C. Գտեք սխալը
- I remember going to that beach when I was a child.
- Don't forget to call your grandmother tonight.
- Can you stop tapping your pen? It's driving me crazy.
- ✓ I tried to call you three times, but you didn't answer.
D. Համատեքստում
- to pack
- putting / having put
- to get
- checking
- to find
- searching
E. Ձեր հերթն է
- I remember riding my bike to school. I must remember to renew my passport.
- Try turning off your phone an hour before bed. Try reading something boring.
F. Խառը կրկնություն
- to look
- waiting
- practise
- seeing
