Remember၊ Forget၊ Stop၊ Try + -ing လား to လား — အဓိပ္ပာယ် ပြောင်းတဲ့ ကြိယာများကို မြန်မာလို ရှင်းပြချက်
Remember, Forget, Stop, Try
ဤစာမျက်နှာတွင်
ရည်မှန်းချက်
ဒီသင်ခန်းစာ ပြီးရင် remember, forget, stop နဲ့ try ရဲ့ နောက်မှာ -ing နဲ့ to ထဲက တစ်ခုကို ရွေးတတ်လာပါလိမ့်မယ်။ ရွေးချယ်မှုက အဓိပ္ပာယ်ကို ဘယ်လို ပြောင်းလဲ ဆိုတာကိုလည်း ရှင်းပြတတ်လာပါလိမ့်မယ်။
အဓိကအယူအဆ
ကြိယာ အများစု အတွက် -ing နဲ့ to ကြား ရွေးချယ်မှုက ကျက်ထားရမယ့် အချက် တစ်ခု သက်သက်ပါ B1-17။ ဒါပေမဲ့ အရမ်း အသုံးများတဲ့ ကြိယာ အနည်းငယ်မှာ ရွေးချယ်မှုက အဓိပ္ပာယ် ကို ပြောင်းစေပြီး အဲဒီ နောက်ကွယ်မှာ ယုတ္တိ ရှိပါတယ်။
A1-25 နဲ့ A2-25 က မြှား ကို မှတ်မိပါသလား: to-infinitive က ရှေ့ကို ညွှန်ပါတယ်၊ ပင်မ ကြိယာရဲ့ နောက်မှ လာမယ့် လုပ်ရပ် — တာဝန်၊ ပန်းတိုင်၊ ရည်ရွယ်ချက် — ကို ညွှန်ပါတယ်။ -ing form ကတော့ လုပ်ရပ် ကိုယ်တိုင် ကို ကြည့်ပါတယ်၊ ပြီးတော့ အဲဒီ လုပ်ရပ်က မကြာခဏ တကယ် ဖြစ်ပြီးသား ပါ: အရင်က ဖြစ်ခဲ့တာ ဒါမှမဟုတ် ဖြစ်နေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
I remember locking the door: သော့ခတ်တာ အရင်၊ မှတ်မိတာ နောက်မှ။ Remember to lock the door: မှတ်မိတာ အရင်၊ သော့ခတ်တာ နောက်မှ။
She stopped smoking: ဆေးလိပ် သောက်တာ တကယ် ရှိခဲ့ပြီး ရပ်သွားတယ်။ She stopped to smoke: လမ်းလျှောက်နေတာကို ရပ်လိုက်ပြီး နောက်မှ ဆေးလိပ် သောက်တယ်။
ဒီ ပုံကို စိတ်ထဲ ထားပါ — -ing က လုပ်ရပ် ကိုယ်တိုင်ကို ကြည့်တယ်၊ to က ရှေ့ကို ညွှန်တယ် — ဒါဆိုရင် ဒီ ကြိယာ လေးလုံးက နားလည်ရ လွယ်သွားပါလိမ့်မယ်။
မြန်မာနှင့် အင်္ဂလိပ်
ဒီ သင်ခန်းစာမှာ မြန်မာ က အထောက်အကူ ဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာလို လုပ်ရပ် ကိုယ်တိုင် ကို -တာ နဲ့ ပြောပြီး (သော့ခတ်ခဲ့တာ မှတ်မိတယ်)၊ နောက်မှ လုပ်မယ့် တာဝန် ဒါမှမဟုတ် ရည်ရွယ်ချက်ကို -ဖို့ နဲ့ ပြောပါတယ် (မီးပိတ်ဖို့ မမေ့နဲ့၊ ရေ ဝယ်ဖို့ ရပ်တယ်)။ ဒါက English -ing နဲ့ to နဲ့ အတော် ညီပါတယ်။ try အတွက် မြန်မာလို ကြိယာ နှစ်မျိုး ရှိပါတယ်: အားထုတ်တာ = ကြိုးစား (try to)၊ စမ်းကြည့်တာ = -ကြည့် (try + -ing)။ ဒါပေမဲ့ ဂရုစိုက်ရမှာက မြန်မာ ကြိယာ က ပုံစံ မပြောင်းလို့ English မှာ -ing ကို ချန်ပြီး base form ထားမိတာ နဲ့ "-ဖို့" ကို for လို့ ပြန်မိတာပါ။
| မြန်မာ | English | ကွာခြားချက် |
|---|---|---|
| ရှေ့တံခါးကို သော့ခတ်ခဲ့တာ သေချာ မှတ်မိတယ် | I clearly remember locking the front door. | -တာ → -ing (မှတ်ဉာဏ်) |
| ထွက်သွားရင် မီးပိတ်ဖို့ မမေ့နဲ့ | Remember to switch off the lights when you leave. | -ဖို့ → to (တာဝန်) |
| အဖေ ဆယ်နှစ်လောက်က ဆေးလိပ် ဖြတ်လိုက်တယ် | My dad stopped smoking ten years ago. | ဖြတ် → stop + -ing |
| လမ်းမှာ ရေ ဝယ်ဖို့ ရပ်ခဲ့တယ် | We stopped to buy some water on the way. | -ဖို့ → to (ရည်ရွယ်ချက်)၊ for မဟုတ် |
| ပုလင်းကို ဖွင့်ဖို့ ကြိုးစားတယ် | I tried to open the jar. | ကြိုးစား → try to |
| ပြန်ပိတ်ပြီး ဖွင့်ကြည့် | Try restarting it. | -ကြည့် → try + -ing |
အတိုချုပ်ပြောရရင်: မြန်မာ "-တာ" ≈ -ing၊ "-ဖို့" ≈ to၊ "-ကြည့်" ≈ try + -ing၊ "ကြိုးစား" ≈ try to — ဒါပေမဲ့ English မှာ ကြိယာ ပုံစံ (-ing) ကို အမြဲ ပြရပါတယ်။
ပုံစံ
| ကြိယာ | + -ing | + to-infinitive |
|---|---|---|
| remember | အရင်က လုပ်ရပ် တစ်ခုကို မှတ်မိတာ | တာဝန် တစ်ခုကို သတိရပြီး လုပ်တာ |
| forget | အရင်က လုပ်ရပ် တစ်ခုရဲ့ မှတ်ဉာဏ် (အဓိကအားဖြင့် I'll never forget + -ing) | တာဝန် တစ်ခုကို မလုပ်မိတာ |
| stop | လုပ်နေတာကို ရပ်တာ | တခြား တစ်ခု လုပ်ဖို့ လုပ်နေတာကို ရပ်တာ |
| try | အထောက်အကူ ဖြစ်မလား သိရအောင် စမ်းကြည့် တာ | ခက်တဲ့ အရာ တစ်ခုကို လုပ်ဖို့ အားထုတ် တာ |
ဖြစ်ရပ်တွေရဲ့ အစီအစဉ်
| ဝါကျ | အရင် | နောက်မှ |
|---|---|---|
| I remember posting the letter. | posting | remembering |
| Remember to post the letter. | remembering | posting |
| We stopped talking. | talking | stopping |
| We stopped to talk. | stopping | talking |
အသုံးပြုပုံ
1Remember + -ing ဒါမှမဟုတ် to
Remember + -ing = အရင်က ဖြစ်ခဲ့တာ တစ်ခုကို မှတ်မိတာ ("-ခဲ့တာ မှတ်မိတယ်")။ Remember + to = တာဝန် တစ်ခုကို မမေ့ဘဲ လုပ်တာ ("-ဖို့ မမေ့နဲ့")။ -ing form ရဲ့ ရှေ့မှာ လူ ကိုလည်း ထည့်နိုင်ပါတယ်: I remember my dad singing။
2Forget + to ဒါမှမဟုတ် -ing
Forget + to = မှတ်မိဖို့ မေ့သွားလို့ တာဝန် တစ်ခုကို မလုပ်ခဲ့တာ။ ဒါက အများဆုံး သုံးတဲ့ ပုံစံ ပါ။ Forget + -ing ကို အဓိကအားဖြင့် I'll never forget… (ပြင်းထန်တဲ့ မှတ်ဉာဏ်) နဲ့ I'd forgotten all about… မှာ သုံးပါတယ်။
3Stop + -ing ဒါမှမဟုတ် to
Stop + -ing = လုပ်နေတာကို ရပ်တာ ဒါမှမဟုတ် အကျင့် ဖြတ်တာ။ Stop + to = တခြား တစ်ခု လုပ်ဖို့ လုပ်နေတာကို ရပ်တာ၊ ဒီ to က ရည်ရွယ်ချက် ကို ပြပါတယ် A2-26။ မြန်မာ "-ဖို့ ရပ်တယ်" ကို stop for + base form လို့ မပြန်ပါနဲ့။
4Try + to ဒါမှမဟုတ် -ing
Try + to = ခက်တဲ့ အရာ တစ်ခုကို အားထုတ် တာ၊ အောင်မြင်ချင်မှ အောင်မြင်ပါမယ် ("-ဖို့ ကြိုးစားတယ်")။ Try + -ing = ပြဿနာ ပြေလည်မလား သိရအောင် စမ်းကြည့် တာ ("-ကြည့်")။ အကြံပေးတဲ့ အခါ try + -ing ကို မကြာခဏ သုံးပါတယ်။
အဖြစ်များသော အမှားများ
မြန်မာစကားပြောသူများအတွက် ထောင်ချောက်များ
1. "-ကြည့်" ကို try + base form နဲ့ ပြန်ခြင်း မြန်မာလို ဖုန်း ခဏခဏ ဟန်းနေရင် ပိတ်ပြီး ပြန်ဖွင့်ကြည့် မှာ ကြိယာ က ပုံစံ မပြောင်းလို့ English မှာလည်း try ရဲ့ နောက်မှာ base form တန်း ထားမိတတ်ပါတယ်။ စမ်းကြည့်တာ ဆိုရင် try + -ing ပါ။ အကြံပေးတဲ့ အခါ "ကြိုးစား" ကို တွေးပြီး try to ကို သုံးရင်လည်း အဓိပ္ပာယ် နည်းနည်း ကွဲသွားပါတယ်။
2. "-ဖို့ ရပ်" ကို stop for + base form နဲ့ ပြန်ခြင်း မြန်မာလို ရှေ့က လက်ဖက်ရည်ဆိုင်မှာ မနက်စာ စားဖို့ ရပ်ကြရအောင် မှာ "-ဖို့" ကို for လို့ ပြန်မိတတ်ပါတယ်။ ကြိယာ နဲ့ ရည်ရွယ်ချက် ပြရင် to + base form၊ for ကိုတော့ နာမ် ရဲ့ ရှေ့မှာပဲ သုံးပါ (for breakfast)။
3. မှတ်ဉာဏ် အတွက် remember + to ကျောင်းမှာ Remember to… ကို အရင် သင်ခဲ့လို့ အတိတ်က မှတ်ဉာဏ် အတွက်လည်း to ကို သုံးမိတတ်ပါတယ်။ မြန်မာလို ကျောင်းဆင်းရင် ဒီကွင်းမှာ ဘောလုံး ကန်ခဲ့တာ မှတ်မိလား မှာ "-ခဲ့တာ" ပါလို့ အဲဒါ မှတ်ဉာဏ် ပါ: remember + -ing။
မရောထွေးပါနှင့်
try to do နှင့် try doing — အားထုတ်တာ နဲ့ စမ်းကြည့်တာ။
stop to do နှင့် stop doing — ရည်ရွယ်ချက် နဲ့ ရပ်ဆိုင်းတာ။
remember doing နှင့် remember to do — မှတ်ဉာဏ် နဲ့ တာဝန်။
အဓိပ္ပာယ် ပြောင်းတဲ့ တခြား ကြိယာများ — regret, mean, go on, like နဲ့ need ကို B2-16 မှာ လေ့လာပါမယ်။ enjoy ဒါမှမဟုတ် decide လို ကြိယာတွေမှာ ပုံစံ တစ်မျိုးပဲ ရှိပြီး အဓိပ္ပာယ် မပြောင်းပါ B1-17။
စာလုံးပေါင်းနှင့် အသံထွက်
- -ing form ရဲ့ စာလုံးပေါင်း: stop → stopping (ဗျည်း နှစ်ခါ)၊ forget → forgetting (နောက်ဆုံး ဝဏ္ဏ ကို ဖိလို့ t နှစ်လုံး)၊ try → trying (y ကို ထားပါ)။
- ဗျည်း တစ်လုံးရဲ့ ရှေ့မှာ to ကို ပျော့ပျော့ ထွက်ပါတယ်: /tə/ — to call /tə ˈkɔːl/။
- stopped to မှာ t သံ နှစ်ခု ပေါင်းပြီး တစ်ခုတည်း ဖြစ်သွားပါတယ်: /stɒpt tə/ (UK)၊ /stɑːpt tə/ (US)။ ကြိယာရဲ့ နောက်မှာ to လား -ing လား သေချာ နားထောင်ပါ။ မြန်မာ ဝဏ္ဏ တွေက ဗျည်း နှစ်လုံး နဲ့ မဆုံးလို့ /pt/ ကို အသံတိုး (glottal stop) တစ်ခုတည်း လုပ်ပြီး stop လို ပြောမိတတ်ပါတယ် — နှုတ်ခမ်း ပိတ်ပြီးမှ /t/ ကို ထွက်ပါ။
- -ing ရဲ့ /ŋ/ ကို n နဲ့ မလဲပါနဲ့: လျှာရင်းကို အာခေါင်ပျော့ ဆီ မြှင့်ပြီး stopping, trying လို့ ပြောပါ။
- remember /rɪˈmembə/ (UK)၊ /rɪˈmembər/ (US) — ဒုတိယ ဝဏ္ဏ ကို ဖိပါ။ ရှေ့က r အတွက် လျှာဖျားကို နောက်ကို ကွေးပြီး ဘယ်နေရာမှ မထိပါနဲ့ — မြန်မာ "ရ" လို "y" သံ မဖြစ်ပါစေနဲ့။
ရွှေစည်းမျဉ်း
remember, forget, stop နဲ့ try ရဲ့ နောက်မှာ -ing က လုပ်ရပ် ကိုယ်တိုင် ဒါမှမဟုတ် ဖြစ်ပြီးသား အရာကို ကြည့်ပြီး to က နောက်မှ လာမယ့် လုပ်ရပ် — တာဝန်၊ ရည်ရွယ်ချက် ဒါမှမဟုတ် အားထုတ်ချက် — ကို ရှေ့ကို ညွှန်ပါတယ်။
လေ့ကျင့်ခန်း
A. ပုံစံ
ကွင်းထဲက ကြိယာကို မှန်ကန်တဲ့ ပုံစံနဲ့ ဖြည့်ပါ။
-
I clearly remember (put) my keys in my bag.
-
Please remember (water) the plants while I'm away.
-
My grandfather stopped (drive) when he turned 85.
-
On the way home, we stopped (buy) some coffee.
-
I'll never forget (see) the sea for the first time.
-
Did you remember (lock) the back door, or is it still open?
B. အဓိပ္ပာယ်
အဓိပ္ပာယ်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ အဖြေကို ရွေးပါ။
-
မှန်ကန်သော အဖြေကို ရွေးပါ: I tried … the box, but it was too heavy. (= I made an effort, but failed)
-
မှန်ကန်သော အဖြေကို ရွေးပါ: If the soup is too salty, try … a potato. (= do it as an experiment and see if it helps)
-
မှန်ကန်သော အဖြေကို ရွေးပါ: We stopped … at the view. (= we stopped walking so that we could look)
-
မှန်ကန်သော အဖြေကို ရွေးပါ: I'll never forget … my hero. (= a memory)
-
"she quit" ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ် ရှိတာ ဘယ်ဝါကျလဲ။
C. အမှားရှာပါ
ဝါကျတိုင်းမှာ အမှားတစ်ခု ရှိပါတယ်၊ ဒါမှမဟုတ် ဝါကျက မှန်ပါတယ်။ ပြင်ထားတဲ့ ဝါကျကို ရေးပါ၊ ဒါမှမဟုတ် correct လို့ ရေးပါ။
-
I remember to go to that beach when I was a child.
-
Don't forget calling your grandmother tonight.
-
Can you stop to tap your pen? It's driving me crazy.
-
I tried to call you three times, but you didn't answer.
D. အကြောင်းအရာထဲတွင်
စကားပြောထဲက ပျောက်နေတဲ့ စကားလုံးတွေကို ဖြည့်ပါ။ ကွင်းထဲက ကြိယာကို မှန်ကန်တဲ့ ပုံစံနဲ့ သုံးပါ။
Mia: Did you remember 16 (pack) the charger?
Dan: Yes. I remember 17 (put) it in the side pocket.
Mia: Good. Can we stop 18 (get) a coffee soon? I'm falling asleep.
Dan: Sure. And please stop 19 (check) your phone — look at the view!
Mia: I'm trying 20 (find) the hotel's address. It isn't in my emails.
Dan: Try 21 (search) for the word "booking". That sometimes works.
E. သင့်အလှည့်
သင့် ကိုယ်ပိုင် ဘဝ အကြောင်း English လို ရေးပါ။
-
ဝါကျ နှစ်ကြောင်း ရေးပါ: ငယ်ငယ်က လုပ်ခဲ့တာ မှတ်မိတဲ့ အရာ တစ်ခု နဲ့ ဒီအပတ် မမေ့ဘဲ လုပ်ရမယ့် အရာ တစ်ခု။
-
သူငယ်ချင်း တစ်ယောက် အိပ်မပျော်ဘူး။ try + -ing နဲ့ အကြံ နှစ်ခု ပေးပါ။
F. ပေါင်းစပ် ပြန်လှန်လေ့ကျင့်ခန်း
အရင် သင်ခန်းစာတွေကို ပြန်လေ့ကျင့်ပါ။
-
B1-17 Verb + -ing လား Verb + to လား — enjoy doing၊ decide to do စာရင်း အပြည့်ကို မြန်မာလို ရှင်းပြချက် I've decided (look) for a new job.
-
B1-17 Verb + -ing လား Verb + to လား — enjoy doing၊ decide to do စာရင်း အပြည့်ကို မြန်မာလို ရှင်းပြချက် Do you mind (wait) a few minutes?
-
B1-18 Want him to၊ Make him do၊ Let him do — ကြိယာ + ကံ + to ကို မြန်မာလို ရှင်းပြချက် My parents made me (practise) the piano every day.
-
B1-19 Gerund (-ing နာမ်) — ကတ္တား အဖြစ် နဲ့ preposition နောက်က -ing ကို မြန်မာလို ရှင်းပြချက် I'm looking forward to (see) you.
အဖြေများ
A. ပုံစံ
- putting
- to water
- driving
- to buy
- seeing
- to lock
B. အဓိပ္ပာယ်
- to lift
- adding
- to look
- meeting
- She stopped smoking.
C. အမှားရှာပါ
- I remember going to that beach when I was a child.
- Don't forget to call your grandmother tonight.
- Can you stop tapping your pen? It's driving me crazy.
- ✓ I tried to call you three times, but you didn't answer.
D. အကြောင်းအရာထဲတွင်
- to pack
- putting / having put
- to get
- checking
- to find
- searching
E. သင့်အလှည့်
- I remember riding my bike to school. I must remember to renew my passport.
- Try turning off your phone an hour before bed. Try reading something boring.
F. ပေါင်းစပ် ပြန်လှန်လေ့ကျင့်ခန်း
- to look
- waiting
- practise
- seeing
