SlowingoDilbilgisi
B2 14 / 30

İngilizce İleri Passive: Being Done, To Be Done ve Get Done Kullanımı

More Passives: Being Done, To Be Done, Get Done

Bu sayfada
  1. Hedef
  2. Temel Fikir
  3. Türkçe ve İngilizce Yan Yana
  4. Yapı
  5. Kullanımlar
  6. Sık Yapılan Hatalar
  7. Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar
  8. Karıştırılmasın
  9. Yazım ve Telaffuz
  10. Altın Kural
  11. Alıştırmalar

Hedef

Bu dersin sonunda to-infinitive ya da -ing hali alan fiillerden sonra passive (edilgen) yapıyı kullanabilecek (want to be promoted, hate being told), iki nesneli fiillerden ve edatlı fiillerden passive kurabilecek, günlük dildeki get-passive yapısını kullanabilecek ve needs cleaning yapısını anlayabileceksiniz.

Temel Fikir

Passive yapıyı her zamanda zaten biliyorsunuz: is done, was done, has been done (B1-11). Ama İngilizce dilbilgisinin büyük kısmı başka fiillerden sonra gerçekleşir: I want to…, I hate …ing. Peki istediğiniz ya da nefret ettiğiniz şey sizin yaptığınız değil de size yapılan bir şeyse?

O zaman passive yapı bu boşluklara yerleşir. Kural değişmez: be + past participle. Sadece be bulunduğu yere göre biçim değiştirir: to-infinitive alan fiillerden sonra to be + past participle; -ing hali alan fiillerden ve edatlardan sonra being + past participle.

B1-11'deki seyahat adaptörünü hatırlıyor musunuz? Past participle şarj aletidir: hiç değişmez. Şimdi adaptör — be — sadece yeni zamanlara değil, yeni prizlere de uyum sağlıyor. I want to promote → I want to be promoted. I hate telling → I hate being told.

İngilizcede ikinci, daha günlük bir passive yardımcı fiili de vardır: get. She got promoted, She was promoted'a göre daha çok bir olay — genellikle ani ya da beklenmedik bir değişim — gibi duyulur.

Türkçe ve İngilizce Yan Yana

Türkçede edilgenlik fiilin içine giren bir ekle yapılır: -ıl / -il / -ın. Sonra bu fiil diğer eklerle istenen yere yerleşir: "davet edil-mek istiyorum", "söylen-mesinden nefret ediyor". İngilizcede aynı iş to be ya da being + past participle ile yapılır. Mantık aynıdır: önce edilgen yap, sonra yerine yerleştir.

Türkçeİngilizce
Düğüne davet edil-mek isterim.I'd love to be invited to the wedding.
Ne yapacağının söylen-mesinden nefret ediyor.She hates being told what to do.
İlk günümde bana bir dizüstü bilgisayar veril-di.I was given a laptop on my first day.
Bebeğe anneannesi tarafından bak-ılıyor.The baby is being looked after by her grandmother.
Camların silin-mesi lazım.The windows need cleaning.

İki fark var: Türkçede "bana verildi" deriz ve kişi "-e" ekiyle kalır; İngilizcede ise kişi genellikle cümlenin öznesi olur (I was given). Ayrıca Türkçede "bakmak" fiili edat almaz; İngilizcede look after gibi fiillerin edatı passive cümlede de kalır.

Yapı

Passive to-infinitive ve passive -ing hali

YerEtkenEdilgen
fiil + to-infinitiveI want to invite them.I want to be invited.
need + to-infinitiveWe need to check the data.The data needs to be checked.
fiil + -ingI hate telling people what to do.I hate being told what to do.
edat + -ingShe's afraid of forgetting them.She's afraid of being forgotten.
olumsuz—I'd prefer not to be disturbed. / He's used to not being noticed.

Perfect biçimler de vardır: to have been done (The painting is thought to have been stolen) B2-12'de; having been done (Having been warned, we…) C1-07'de işlenir.

İki nesneli fiiller (give, send, offer, show, tell, teach, lend, pay, promise, award) — etken kalıp A2-15'te

EtkenEdilgen — kişi özne (daha yaygın)Edilgen — şey özne
They gave me a present.I was given a present.A present was given to me.
The bank offered her a loan.She was offered a loan.A loan was offered to her.

Edatlı fiiller — edat fiilin hemen arkasında kalır

EtkenEdilgen
Someone is looking after the baby.The baby is being looked after.
Nobody has dealt with the complaint.The complaint hasn't been dealt with.
People laughed at him.He was laughed at.

Get-passive

ZamanÖrnek
past simpleShe got hired last week.
present perfectOur flight has got cancelled. (UK) / Our flight has gotten cancelled. (US)
gelecekYou'll get hurt.
to-infinitive'den sonraI don't want to get caught in the rain.
soru / olumsuzDid he get paid? He didn't get invited.

Need + -ing (edilgen anlam)

BiçimAnlam
The car needs washing.= The car needs to be washed.

Kullanımlar

1Passive to-infinitive — to be + past participle

To-infinitive alan fiil, sıfat ve isimlerden sonra, özne eylemi alıyorsa to be done kullanın.

Everyone wants to be listened to.
Herkes dinlenilmek, yani sözüne kulak verilmesini ister.
"dinlenmek" burada "istirahat etmek" değil
These forms need to be signed by Friday.
Bu formların cumaya kadar imzalanması gerekiyor.
I'm hoping to be chosen for the team.
Takıma seçilmeyi umuyorum.
The new library is expected to be finished next spring.
Yeni kütüphanenin gelecek bahar bitirilmesi bekleniyor.
There's a lot of work to be done before the launch.
Lansmandan önce yapılması gereken çok iş var.
isim + passive infinitive

2Passive -ing hali — being + past participle

-ing hali alan fiillerden (B1-17) ve edatlardan (B1-19) sonra being done kullanın.

Nobody likes being kept waiting.
Kimse bekletilmekten hoşlanmaz.
She hates being told what to do.
Ne yapacağının söylenmesinden nefret ediyor.
I'm tired of being treated like a child.
Çocuk muamelesi görmekten bıktım.
He left the meeting without being noticed.
Kimse fark etmeden toplantıdan çıktı.
kelimesi kelimesine: fark edilmeden
Being invited to the final interview was a nice surprise.
Son görüşmeye çağrılmak güzel bir sürprizdi.
özne olarak passive -ing hali

Like, love, hate ve can't stand gibi bazı fiiller iki kalıpla da kullanılır: She can't stand being interrupted / She can't stand to be interrupted.

3İki nesneli fiiller

Give, send, offer, show, tell ve pay gibi fiillerin bir kişi nesnesi, bir de şey nesnesi vardır. İkisi de özne olabilir, ama İngilizce genellikle kişiyi tercih eder, çünkü konu çoğu zaman insanlardır. Şey özne olursa to + kişi kullanın.

I was given a laptop on my first day.
İlk günümde bana bir dizüstü bilgisayar verildi.
We were shown the new equipment by the manager.
Müdür bize yeni ekipmanı gösterdi.
kelimesi kelimesine: bize müdür tarafından gösterildi
She's been offered a place at university.
Üniversiteden kabul aldı.
kelimesi kelimesine: ona yer teklif edildi
Were you told about the change of plan?
Plan değişikliği size söylendi mi?
The award was given to a young designer from Lagos.
Ödül Lagoslu genç bir tasarımcıya verildi.
şey özne: to + kişi

4Edatlı fiillerin passive hali

Fiil bir edat gerektiriyorsa (look after, deal with, talk about, rely on), edatı past participle'ın hemen arkasında tutun — cümlenin sonunda bile.

The baby is being looked after by her grandmother.
Bebeğe anneannesi bakıyor.
kelimesi kelimesine: bebeğe anneannesi tarafından bakılıyor
Your request will be dealt with as soon as possible.
Talebiniz en kısa sürede ele alınacaktır.
This problem has been talked about for years.
Bu sorun yıllardır konuşuluyor.
I hate being laughed at.
Bana gülünmesinden nefret ederim.

5Get-passive

Get + past participle yapısını günlük konuşma ve yazıda kullanın; özellikle değişimler ve beklenmedik ya da istenmeyen olaylar (get hurt, get stuck, get lost, get fired) için ve birinin kendi eylemleri sonucunda başına gelenler (get promoted, get paid) için. Odak bir durumda değil, olaydadır. Resmî yazıda be tercih edin.

My brother got hired by a tech start-up.
Erkek kardeşim bir teknoloji girişiminde işe alındı.
We got stuck in traffic for two hours.
İki saat trafikte sıkışıp kaldık.
Three people got injured in the accident.
Kazada üç kişi yaralandı.
Be careful with that knife — you'll get hurt.
O bıçağa dikkat et, yaralanırsın.
Did you get paid for the extra hours?
Fazla mesai için para aldın mı?

6Edilgen anlamlı need + -ing

Need'den sonra -ing hali edilgen bir anlam taşıyabilir: needs cleaning = needs to be cleaned. Bu kullanım hem İngiliz hem Amerikan İngilizcesinde vardır; Amerikalılar needs to be cleaned yapısını da çok sık kullanır. Bazı bölgelerde (örneğin İskoçya'da ve ABD'nin bazı yerlerinde) needs cleaned denir, ama bu standart değildir. Aynı anlamdaki want + -ing (The car wants washing) günlük dile aittir ve sadece İngiliz İngilizcesinde kullanılır. Need + -ing ve need + to farkı B2-16'da tekrar edilir.

The windows need cleaning.
Camların silinmesi lazım.
Your hair needs cutting.
Saçının kesilmesi lazım.
This shirt needs ironing before tomorrow.
Bu gömleğin yarına kadar ütülenmesi gerekiyor.
The tyres need to be checked.
Lastiklerin kontrol edilmesi gerekiyor.
aynı anlam, daha tarafsız

Sık Yapılan Hatalar

❌I want to be promote.
✅I want to be promoted.
be'den sonra past participle kullanın.
❌I hate be told what to do.
✅I hate being told what to do.
hate + -ing'den sonra being + past participle.
❌The baby is being looked.
✅The baby is being looked after.
Passive cümlede edatı koruyun.
❌To me was given a present by my aunt.
✅I was given a present by my aunt. ya da A present was given to me by my aunt.
Özne ya kişi (I) ya da şey olmalıdır.
❌He was got fired.
✅He got fired. ya da He was fired.
get, be'nin yerini alır; ikisini birlikte kullanmayın.
❌The car needs to wash.
✅The car needs washing. ya da The car needs to be washed.
Araba bir şey yıkamaz; eylemi alan odur.
❌I was explained the problem.
✅The problem was explained to me.
explain, describe ve suggest ile kişi passive cümlenin öznesi olamaz (A2-15).

Türkçe Konuşanlar İçin Tuzaklar

1. "Bize gösterildi" cümlesini kelime kelime çevirmek. Türkçede kişi "-e" ekiyle kalır ve özne şeydir: "Bize kısa bir film gösterildi." Bunu birebir çevirmek To us was shown… gibi bir cümle doğurur. İngilizcede give, offer, send, show, tell gibi fiillerle en doğal seçim kişiyi özne yapmaktır.

❌To us was shown a short film.
✅We were shown a short film.

2. Edatı düşürmek. Türkçede "yeni öğretmene gülündü", "toplantı ertelendi" derken fiilden ayrı bir edat kalmaz. İngilizcede laugh at, put off, look after gibi fiillerin edatı passive cümlede de fiilin hemen arkasında kalır.

❌The new teacher was laughed by the class.
✅The new teacher was laughed at by the class.
❌The meeting was put until Friday.
✅The meeting was put off until Friday.

3. "Sulanması lazım" cümlesinde edilgenliği kaybetmek. Türkçede "Bu bitkilerin her gün sulanması lazım" dediğimizde edilgenlik eki (-n) kolayca gözden kaçar ve need to water ortaya çıkar. Bu, bitkilerin bir şeyi sulaması gerektiği anlamına gelir! Edilgen anlam için needs + -ing ya da needs to be + past participle kullanın.

❌These plants need to water every day.
✅These plants need watering every day. ya da These plants need to be watered every day.

4. "Explain", "describe" ile kişiyi özne yapmak. 1. tuzağı öğrendikten sonra her fiile uygulamak da bir hatadır. Explain, describe, suggest fiilleriyle kişi passive cümlenin öznesi olamaz. Burada Türkçe sıra ("Yeni sistem bize anlatıldı") doğrudur.

❌We were described the new system.
✅The new system was described to us.

Karıştırılmasın

get-passive ve get something done — Causative yapıda get ile past participle arasına bir nesne girer: başka biri sizin şeyinize bir şey yapar (B2-11). Get-passive'de arada nesne yoktur: eylemi öznenin kendisi alır.

I got my car repaired.
Arabamı tamir ettirdim.
causative: bir tamirci benim için tamir etti
My car got damaged in the storm.
Arabam fırtınada hasar gördü.
get-passive: eylemi araba aldı

being done ve been done — being -ing halidir (süren bir eylem, ya da fiil ve edatlardan sonra); been ise be'nin past participle halidir ve have'den sonra kullanılır. Bkz. B1-11.

The road is being repaired.
Yol şu an onarılıyor.
şu an sürüyor
The road has been repaired.
Yol onarıldı.
bitti

needs doing ve needs to do — Needs + -ing yapısında özne eylemi alır. Needs to do yapısında ise eylemi özne yapar.

The report needs checking.
Raporun kontrol edilmesi gerekiyor.
birinin kontrol etmesi lazım
The manager needs to check the report.
Müdürün raporu kontrol etmesi gerekiyor.
müdür kontrol edecek

Yazım ve Telaffuz

  • Konuşmada to be genellikle zayıf okunur: /tə bi/ — "tı-bi". Hızlı günlük konuşmada want to be çoğu zaman "wanna bi" gibi duyulur, ama standart yazıda asla böyle yazılmaz.
  • being iki hecelidir: /ˈbiːɪŋ/ — "Bİİ-ing". Tek heceye indirmeyin.
  • been /biːn/ ya da zayıf /bɪn/ (UK), genellikle /bɪn/ (US) okunur — "biin" ya da "bin".
  • Present perfect'te got ve gotten: has got cancelled (UK), has gotten cancelled (US).
  • -ed eki bir ünsüzden önce kolayca kaybolur: to be asked for /tə bi ˈɑːskt fə/ (UK), /tə bi ˈæskt fər/ (US). Dikkatli konuşurken t sesini açıkça söyleyin.
  • Bu sesletim ipuçlarında İngilizcedeki w harfini koruyoruz: dudaklarınızı "u" der gibi yuvarlayıp hemen açın. Türkçedeki "v" sesi değildir; alt dudak dişlere değmez.

Altın Kural

Passive her yerde be + past participle'dır — sadece be'yi bulunduğu yere uydurun: to-infinitive alan fiillerden sonra to be done, -ing hali alan fiillerden ve edatlardan sonra being done. Günlük dildeki olaylar ve değişimler için get done kullanın.

Alıştırmalar

A. Yapı

Parantez içindeki fiilin passive biçimini yazın ya da cümleyi dönüştürün.

  1. I'd love (invite) to the wedding.
  2. She can't stand (interrupt).
  3. Dönüştürün ("He" ile başlayın): They offered him a new contract.
  4. Dönüştürün ("look after" kullanın): Someone is taking care of the dog.
  5. Dönüştürün ("We" ile başlayın): The company sent us the tickets.
  6. Get ile yeniden yazın: She was promoted last month.

B. Anlam

Doğru seçeneği işaretleyin ya da soruyu cevaplayın.

  1. Doğru olanı seçin: The kitchen needs ….
  2. Doğru olanı seçin: I'm afraid of … forgotten.
  3. İkisi de doğru. Hangisi daha günlük?
  4. "The report needs checking." Eylemi kim yapıyor? …
  5. Doğru olanı seçin: The road … repaired, so it's closed today.

C. Hatayı Bul

Hatalı cümleyi düzeltin. Cümle doğruysa "correct" yazın.

  1. The complaint was dealt quickly.
  2. He was got arrested last night.
  3. I was explained the rules.
  4. I don't like being photographed.

D. Bağlam İçinde

Diyaloğu parantez içindeki fiillerin passive biçimiyle tamamlayın. Parantezi olmayan boşluğa uygun kelimeyi yazın.

İşteki ilk hafta
Ola: How's the new job?
Tom: Great! On my first day I 16 (give) a laptop and a phone. And I've already 17 (invite) to the team dinner.
Ola: Nice! Is your boss OK?
Tom: Yes, but she hates 18 (interrupt) in meetings — I learned that fast!
Ola: Ha! And your car? It 19 (need / fix) last month.
Tom: It still does. And yesterday I 20 (get / stuck) in traffic for an hour because of it.
Ola: You need to have it looked 21 soon.

E. Sıra Sende

  1. Size yapılmasından hoşlandığınız ya da nefret ettiğiniz bir şeyi being + past participle ile yazın.
  2. Evinizde yapılması gereken bir şeyi needs + -ing ile yazın.

F. Karışık Tekrar

  1. B1-11 İngilizce Passive Bütün Zamanlarda ve Modallarla: Is Being Done, Has Been Done, Must Be Done
    A new hospital (build) next year.
  2. A2-15 İngilizcede İki Nesneli Fiiller: Give Me the Book, Give It to Me
    Can you explain ___ ? …
  3. B2-12 İngilizce Reporting Passive: It Is Said That ve He Is Said To Kullanımı
    The thieves are believed (escape) by boat last week.
  4. B2-11 İngilizce Have Something Done: Causative (Ettirgen) Yapı
    I need to (have / my car / service).
Cevap anahtarı

A. Yapı

  1. to be invited
  2. being interrupted / to be interrupted
  3. He was offered a new contract.
  4. The dog is being looked after.
  5. We were sent the tickets.
  6. She got promoted last month.

B. Anlam

  1. cleaning
  2. being
  3. We got caught in the rain.
  4. someone else
  5. is being

C. Hatayı Bul

  1. The complaint was dealt with quickly.
  2. He got arrested last night. / He was arrested last night.
  3. The rules were explained to me.
  4. ✓ I don't like being photographed.

D. Bağlam İçinde

  1. was given / got given
  2. been invited / got invited / gotten invited
  3. being interrupted / to be interrupted
  4. needed fixing / needed to be fixed
  5. got stuck
  6. at / over

E. Sıra Sende

  1. I love being surprised, but I hate being kept waiting.
  2. My bike needs fixing, and the kitchen walls need painting.

F. Karışık Tekrar

  1. will be built / is going to be built
  2. it to me
  3. to have escaped
  4. have my car serviced
Android UygulamaHareket Halinde Öğren Google Play