SlowingoQrammatika
C2 2 / 10

Register azərbaycanca: rəsmi və qeyri-rəsmi ingilis qrammatikası

Register: Formal and Informal Grammar

Bu səhifədə
  1. Məqsəd
  2. Əsas fikir
  3. Azərbaycan dili və ingilis dili
  4. Quruluş
  5. İstifadə
  6. Tez-tez edilən səhvlər
  7. Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər
  8. Qarışdırmayın
  9. Yazılış və tələffüz
  10. Qızıl qayda
  11. Tapşırıqlar

Məqsəd

Bu dərsdən sonra siz vəziyyətin rəsmilik dərəcəsinə uyğun qrammatika seçə, bir mesajı üç üslubda yenidən yaza, bütün mətni bir üslubda saxlaya və bir çox irəli səviyyəli danışanın etdiyi «həddindən artıq düzgün» səhvlərdən qaça biləcəksiniz.

Əsas fikir

Register (üslub səviyyəsi) dilin rəsmilik dərəcəsidir. Öyrənənlər çox vaxt düşünür ki, register yalnız söz seçimidir: get və ya obtain. Əslində qrammatika da üslub daşıyır: qısaldılmış formalar, ön sözün yeri, who və ya whom, məlum və ya məchul növ, feil və ya isim.

Registeri tədbirə uyğun geyim seçmək kimi düşünün. İçindəki insan, yəni mesaj, eyni qalır. Can't come, sorry! və Unfortunately, I will be unable to attend eyni şeyi deyir: biri futbolkada, o biri kostyumda. Heç biri «daha yaxşı ingiliscə» deyil. Çimərlikdə kostyum yas mərasimində futbolka qədər qəribə görünür, çimərlik şortunun üstündən geyilən pencək isə hamısından qəribə görünür: bir mətndə üslubları qarışdırmaq həqiqi səhvdir.

Rəsmi qrammatika adətən şəxssiz, tam və sıx olur. Qeyri-rəsmi qrammatika adətən şəxsi, qısaldılmış və birbaşa olur. Gündəlik ingiliscənin çoxu neytraldır və neytral üslub sizin etibarlı seçiminizdir. C2 səviyyəsində son tələ həddindən artıq rəsmi geyinməkdir: between you and I kimi formalar «düzgün» səslənir, amma düzgün deyil.

Azərbaycan dili və ingilis dili

Azərbaycancada rəsmiliyin əsas göstəricisi müraciətdir: siz və sən, «Hörmətli…», «-ınız / -iniz» şəkilçiləri. İngiliscədə isə you hər kəs üçündür; rəsmilik başqa vasitələrlə yaranır. Bu vasitələrin bəziləri bizə tanışdır: rəsmi azərbaycanca da məchul növü və isimləşməni (nominalisation) sevir: «Siqaret çəkməyə icazə verilmir», «Ofisin tez bağlanması qərara alınıb», «Qiymətlərin daha da artması gözlənilir». Bunlar ingiliscə is not permitted, It has been decided, A further increase… is anticipated quruluşlarına çox yaxındır. Fərqlər başqa yerdədir. Azərbaycanca mübtədanı istənilən üslubda buraxa bilir, çünki şəxs şəkilçidə var: «Gələ bilmirəm», «Vacibdir». İngiliscədə mübtəda yalnız qeyri-rəsmi qeydlərdə və mesajlarda düşə bilər (Can't come.), it isə heç vaxt. Azərbaycanca qısaldılmış formalar yazıda yoxdur, ingiliscədə isə can't, I'm danışıq və neytral yazının normal hissəsidir; rəsmi mətndə tam yazılır. Bir də nəzakət qaydası: biz «mən və həmkarım» deyirik, ingiliscədə isə I sona keçir: My colleague and I.

AzərbaycancaİngiliscəFərq
Gələ bilmirəm, bağışla!Can't make it tonight, sorry!mübtəda yalnız qeyri-rəsmi mesajda düşür
Burada siqaret çəkməyə icazə verilmir.Smoking is not permitted in this building.rəsmi elan: məchul növ
Ofisin tez bağlanması qərara alınıb.It has been decided that the office will close early.şəxssiz quruluş
Qiymətlərin daha da artması gözlənilir.A further increase in prices is anticipated.isimləşmə
Kiminlə danışdınız?To whom did you speak? / Who did you speak to?ön söz: qabaqda (rəsmi) və ya sonda
Mən və həmkarım görüş istərdik.My colleague and I would like to request a meeting.I sonda gəlir
Hörmətli Kamran müəllim, …Dear Mr Aliyev, …Dear + soyad

Quruluş

Registerin qrammatik göstəriciləri

XüsusiyyətQeyri-rəsmiNeytralRəsmi
Qısaldılmış formalaradidir (can't, it's, we'd)geniş yayılıbişlənmir (cannot, it is)
Tamamlıq kimi who / whomwho və ya əvəzliksizwho / that və ya əvəzliksizwhom
Ön sözsonda (Who to?)sondawhom / which sözündən əvvəl (To whom…?)
Mübtədadüşə bilər (Can't come.)varvar
İcraçıyou, we, theyyou, weməchul növ, it + məchul növ, one
Məchul növget və ya be iləbe iləbe ilə
Fikirlərfeillərlə (we decided)qarışıqisimlərlə (the decision)
Feillərfrazal və ya qısa (find out, get)qarışıqtək, daha uzun feillər (discover, obtain)

Qısa / frazal feil → rəsmi feil

Qeyri-rəsmi / neytralRəsmi
getobtain, receive
find outdiscover, ascertain
put offpostpone
ask forrequest
look intoinvestigate
go upincrease, rise
needrequire

Hiperkorreksiya: düzgün olmaq üçün həddindən artıq rəsmi

Hiperkorrekt formaStandart formaSəbəb
between you and Ibetween you and meön sözdən sonra tamamlıq forması
the man whom I think is guiltythe man who I think is guiltywho «is» feilinin mübtədasıdır
Please contact myself.Please contact me.myself sözünün qayıdacağı əvvəlki I yoxdur

İstifadə

1Who və whom, ön sözün yeri

Whom sözü who sözünün tamamlıq formasıdır. Gündəlik ingiliscədə who həm mübtəda, həm tamamlıq üçün işlənir, ön söz isə sona keçir. Rəsmi yazıda whom görünür, xüsusən birbaşa ön sözdən sonra; orada diqqətli ingiliscə whom işlədir (to who yalnız qeyri-rəsmi danışıqda eşidilir). Sondakı ön söz rəsmi yazıda da səhv deyil; çox vaxt ən təbii seçim odur. C1-15 dərsinə baxın.

Who did you speak to?
Kiminlə danışdın?
qeyri-rəsmi / neytral
To whom did you speak?
Kiminlə danışdınız?
rəsmi; ön söz qabaqda
"I've sent the parcel." "Who to?"
«Bağlamanı göndərdim.» «Kimə?»
çox qeyri-rəsmi qısa sual
She's the colleague I share an office with.
Bu, otağımı bölüşdüyüm həmkarımdır.
neytral: əvəzlik yoxdur, ön söz sonda
The committee members, with whom I spoke yesterday, approved the plan.
Dünən danışdığım komitə üzvləri planı təsdiqlədilər.
rəsmi
This is a problem we need to deal with.
Bu, həll etməli olduğumuz bir problemdir.
bütün üslublarda təbii; "with which we need to deal" çox qəliz səslənir
The issue we came across last week has been fixed.
Keçən həftə rastlaşdığımız problem aradan qaldırılıb.
frazal feil: hissəcik qabağa keçə bilməz

2Qısaldılmış formalar, məchul növ və şəxssiz quruluşlar

Qısaldılmış formalar danışıqda, həmkarlara yazılan məktublarda və qeyri-rəsmi yazının çoxunda normaldır; rəsmi hesabatlar, hüquqi mətnlər və akademik yazı onlardan qaçır. Rəsmi yazı insanı da gizlədir: məchul növü (B1-10 dərsinə baxın), şəxssiz it + məchul növü (B2-12 dərsinə baxın) və mücərrəd mübtədaları üstün tutur. Çox rəsmi və ya köhnəlmiş üslubda ümumi you sözünün yerinə one gəlir; hüquqi mətnlərdə öhdəlik üçün shall işlənir.

We don't think it'll work.
Düşünmürük ki, bu alınacaq.
qeyri-rəsmi / neytral
It is considered unlikely that this approach will be effective.
Bu yanaşmanın səmərəli olacağı az ehtimal hesab edilir.
rəsmi, şəxssiz
You can't park here after midnight.
Gecə yarısından sonra burada maşın saxlamaq olmaz.
neytral elan
Parking is not permitted after midnight.
Gecə yarısından sonra avtomobil saxlamağa icazə verilmir.
rəsmi elan: məchul növ, «you» yoxdur
It has been decided that the office will close early on Fridays.
Ofisin cümə günləri tez bağlanması qərara alınıb.
rəsmi: qərarı verən gizlidir
One should always read the small print.
İnsan xırda şriftlə yazılanları da həmişə oxumalıdır.
rəsmi, bir az köhnəlmiş; neytral = You should always…
The tenant shall pay the rent on the first day of each month.
Kirayəçi kirayə haqqını hər ayın birinci günü ödəməlidir.
hüquqi: shall = must

3Qeyri-rəsmi qrammatika

Qeyri-rəsmi ingiliscə rəsmi üslub kitablarının qaçdığı xüsusiyyətlərdən istifadə edir: bağlayıcı kimi like, düşən mübtəda və köməkçi feillər, get ilə məchul növ (B2-13 dərsinə baxın). Naməlum və ya konkret olmayan şəxs üçün tək they isə fərqlidir: o, artıq bütün üslublarda standartdır.

If anyone calls, tell them I'll be back at three.
Kim zəng etsə, de ki, saat üçdə qayıdacağam.
tək they: bütün üslublarda
It looks like it's going to rain.
Deyəsən, yağış yağacaq.
bağlayıcı kimi like: qeyri-rəsmi / neytral
Like I said, the meeting's been moved.
Dediyim kimi, iclasın vaxtı dəyişib.
qeyri-rəsmi; rəsmi = As I said
Can't make it tonight — sorry!
Bu axşam gələ bilmirəm, bağışla!
mübtəda (I) düşüb
Got your message. Will call later.
Mesajını aldım. Sonra zəng edərəm.
mesaj və qeydlərdə «I» düşür
He got fired for being late too often.
Tez-tez gecikdiyi üçün onu işdən çıxardılar.
get ilə məchul növ: qeyri-rəsmi, çox vaxt mənfi və ya qəfil

4Rəsmi qrammatika

Rəsmi yazı əvvəlki dərslərdəki quruluşlardan istifadə edir: inversiya (C1-01, C1-03 dərslərinə baxın), subjunctive (C1-09 dərsinə baxın), nominalisation, yəni isimləşmə (C1-11 dərsinə baxın) və tək rəsmi feillər. Onları hesabatlarda, rəsmi məktublarda və akademik yazıda işlədin, söhbətdə isə nadir hallarda.

Should you require further information, please do not hesitate to contact us.
Əlavə məlumata ehtiyacınız olarsa, bizimlə əlaqə saxlamaqdan çəkinməyin.
inversiyalı şərt
The board recommends that the proposal be rejected.
İdarə heyəti təklifin rədd edilməsini tövsiyə edir.
subjunctive
The introduction of the new system resulted in a significant reduction in errors.
Yeni sistemin tətbiqi səhvlərin xeyli azalması ilə nəticələndi.
isimləşmə
Visitors must obtain a pass from reception.
Ziyarətçilər qəbul masasından buraxılış vərəqəsi almalıdırlar.
obtain = get
Under no circumstances should the door be left unlocked.
Heç bir halda qapı açıq qoyulmamalıdır.
inversiya
We regret to inform you that your application has been unsuccessful.
Təəssüflə bildiririk ki, müraciətiniz qəbul edilməyib.

5Eyni mesaj üç üslubda

Mesajı sabit saxlayın və qrammatikanı dəyişin. Diqqət edin: rəsmi variant sadəcə «daha uzun» deyil; o, mübtədanı dəyişir, feilləri isimlərlə əvəz edir və danışanın hisslərini çıxarır.

Sorry, can't come Friday — something's come up.
Bağışla, cümə gələ bilmərəm, bir iş çıxıb.
qeyri-rəsmi (dosta mesaj)
I'm sorry, but I won't be able to come on Friday because something has come up.
Üzr istəyirəm, amma cümə günü gələ bilməyəcəyəm, çünki bir iş çıxıb.
neytral (həmkara)
Unfortunately, I will be unable to attend on Friday owing to unforeseen circumstances.
Təəssüf ki, gözlənilməz hallarla əlaqədar cümə günü iştirak edə bilməyəcəyəm.
rəsmi (rəsmi məktub)
Prices are going up again.
Qiymətlər yenə qalxır.
qeyri-rəsmi / neytral
A further increase in prices is anticipated.
Qiymətlərin daha da artması gözlənilir.
rəsmi

6Bir üslubda qalmaq və «həddindən artıq geyinməmək»

Mətn bir üslubda qalmalıdır. Rəsmi məktubda qəfil qeyri-rəsmi ifadə, səmimi mesajda isə qəliz rəsmi ifadə diqqətsiz, soyuq və ya istehzalı səslənir. Digər C2 tələsi hiperkorreksiyadır: standart qrammatikanın adi forma tələb etdiyi yerdə «rəsmi səslənən» forma işlətmək. Bəzi mübahisəli məqamlar səhv yox, üslub seçimidir: less + cəm isim (less people) və tək feillə data danışıqda geniş yayılıb, amma diqqətli yazı fewer people formasını üstün tutur, elmi yazı isə data sözünü çox vaxt cəm kimi işlədir.

Between you and me, I don't think the plan will work.
Aramızda qalsın, məncə, bu plan alınmayacaq.
ön sözdən sonra tamamlıq forması: me
She's the candidate who I think will get the job.
Məncə, işi alacaq namizəd odur.
who: «will get» feilinin mübtədası
If you have any questions, please contact me.
Sualınız olsa, mənimlə əlaqə saxlayın.
«contact myself» yox
My colleague and I would like to request a meeting.
Mən və həmkarım görüş təyin etməyi xahiş edirik.
rəsmi mübtəda: «… and I», I sonda
Fewer people attended this year.
Bu il daha az adam iştirak etdi.
diqqətli yazı: fewer + cəm isim
The data are stored on a secure server.
Məlumatlar təhlükəsiz serverdə saxlanılır.
elmi üslub; başqa yerlərdə «The data is…» də geniş yayılıb

Tez-tez edilən səhvlər

⚠️To who should I send it?
✅To whom should I send it? və ya Who should I send it to?
Qrammatik cəhətdən düzgündür və qeyri-rəsmi danışıqda eşidilir, amma üslubları qarışdırır: qabağa keçən ön söz rəsmidir, rəsmi ingiliscə isə whom gözləyir.
❌Whom is calling, please?
✅Who is calling, please?
Whom heç vaxt mübtəda olmur.
❌Please send it to Anna and I.
✅Please send it to Anna and me.
Tamamlıq mövqeyində «Anna and» sözlərindən sonra da me lazımdır.
⚠️The person whom I believe is responsible has resigned.
✅The person who I believe is responsible has resigned.
Hətta savadlı yazıda da rast gəlinir, amma hiperkorrektdir: who «is» feilinin mübtədasıdır («I believe» sadəcə araya girib), ona görə standart qrammatikada who işlənir.
❌For further details, please contact myself.
✅For further details, please contact me.
Feildən və ya ön sözdən sonra tamamlıq mövqeyində qayıdış əvəzliyi adətən özündən əvvəl gələn mübtədaya ehtiyac duyur.
⚠️The results were got from a survey of 500 people.
✅The results were obtained from a survey of 500 people.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma get (= obtain) akademik yazı üçün çox qeyri-rəsmidir.
⚠️Dear Sir or Madam, I'm writing to complain about my order and I want my money back ASAP.
✅Dear Sir or Madam, I am writing to complain about my order and would like to request a refund as soon as possible.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma üslub qarışıqdır: müraciət rəsmidir, qalanı qeyri-rəsmi.
⚠️Hey Tom! It is with great pleasure that I accept your invitation to the barbecue.
✅Hey Tom! Thanks — I'd love to come to the barbecue.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma dost üçün çox rəsmidir: soyuq və ya istehzalı səslənir.
⚠️It seems like the data are incomplete.
✅It appears that the data are incomplete.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma bağlayıcı kimi like qeyri-rəsmidir; rəsmi yazı that və ya as if üstün tutur.

Azərbaycan dilində danışanlar üçün tələlər

1. Mübtədanı buraxmaq: «Vacibdir ki…» → Is important… Azərbaycancada mübtəda istənilən üslubda düşə bilər: «Formaları cümədən əvvəl göndərmək vacibdir». İngiliscədə qeyri-rəsmi mesajda I düşə bilər (Can't come), amma it heç vaxt düşmür, rəsmi yazıda isə heç bir mübtəda düşmür.

❌Is important to send the forms before Friday.
✅It is important to send the forms before Friday.
it mübtədadır, buraxılmır.

2. «Mən və həmkarım» → I and my colleague. Azərbaycancada sadalayanda «mən» çox vaxt birinci gəlir: «Mən və Tural bu layihə üzərində işləyirik». İngiliscədə nəzakət qaydasına görə I sona keçir. I and my colleague başa düşülür, amma kobud və ya qeyri-təbii səslənir, xüsusən rəsmi məktubda.

⚠️I and Tural are working on this project together.
✅Tural and I are working on this project together.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma ingiliscədə nəzakət üçün I sona keçir.

3. «Hörmətli Kamran müəllim» → Respected Mr Kamran. Rəsmi azərbaycanca məktub «Hörmətli» ilə və ad + «müəllim», «xanım» ilə başlayır. İngiliscədə rəsmi məktub Dear ilə başlayır, Mr / Ms isə soyadla işlənir: Kamran Əliyevə Dear Mr Aliyev yazılır. Respected müraciət kimi köhnəlmiş və qeyri-təbii səslənir.

⚠️Respected Mr Kamran, I am writing to ask about the course fees.
✅Dear Mr Aliyev, I am writing to ask about the course fees.
Qrammatik cəhətdən düzgündür, amma ingiliscə məktub Dear ilə başlayır, Mr isə soyadla gəlir.

Qarışdırmayın

rəsmi və nəzakətli — Rəsmilik vəziyyətlə bağlıdır; nəzakət hörmətlə. Qeyri-rəsmi dil çox nəzakətli ola bilər, rəsmi dil isə kobud. A2-23 dərsinə baxın.

Would you mind grabbing me a coffee when you're out?
Çölə çıxanda mənə bir qəhvə ala bilərsən?
qeyri-rəsmi, amma nəzakətli
Your request has been denied.
Müraciətiniz rədd edilib.
rəsmi, amma kobud

get ilə məchul növ və be ilə məchul növ — İkisi də məchul növdür. Get qeyri-rəsmidir və çox vaxt gözlənilməz və ya xoşagəlməz dəyişikliyi göstərir; be neytraldır və rəsmi yazıda yeganə seçimdir. B2-13 dərsinə baxın.

Our flight got cancelled.
Reysimizi ləğv etdilər.
qeyri-rəsmi
The flight was cancelled due to fog.
Reys duman səbəbindən ləğv edildi.
neytral / rəsmi

şifahi qeyri-rəsmilik və yazılı qeyri-rəsmilik — Düşən mübtədalar qeydlərə, mesajlara və danışığa aiddir; «baş», «quyruq» və qeyri-müəyyən ifadələr isə söhbətə. C2-03 dərsinə baxın.

Sounds great.
Əladır.
danışıq / mesaj
That sounds great.
Bu, əla fikirdir.
neytral yazı

Yazılış və tələffüz

  • Rəsmi yazıda qısaldılmış formaları tam yazın: cannot bir sözdür; will not, it is, they are.
  • Who /huː/ və whom /huːm/ yalnız sondakı /m/ səsi ilə fərqlənir. Tez danışıqda whom nadir işlənir.
  • wanna, gonna, gotta kimi yazılı qısaltmalar yalnız çox qeyri-rəsmi mesajlara və ya yazılı dialoqa aiddir. T-01 dərsinə baxın.
  • Rəsmi mətnlərdə çox cümləyə And və ya But ilə başlamayın; However və In addition daha etibarlıdır. C1-12 dərsinə baxın.
  • ASAP, FYI və pls kimi ixtisarlar qeyri-rəsmidir; rəsmi mətnlərdə onları tam yazın.
  • Rəsmi ingiliscə məktub Dear Mr / Ms + soyad ilə başlayır və Yours sincerely (adı bilirsinizsə) və ya Yours faithfully (Dear Sir or Madam ilə) ilə bitir.

Qızıl qayda

Mesajı saxlayın, geyimi dəyişin: rəsmi qrammatika tam, şəxssiz və isimlərlə zəngindir; qeyri-rəsmi qrammatika qısaldılmış, şəxsi və feillərlə zəngindir. Bir mətndə bir üslub saxlayın, şübhə edəndə neytralı seçin və I, whom və ya myself sözlərini sırf rəsmi səsləndiyi üçün işlətməyin. Mübtədanı (it də daxil olmaqla) yalnız qeyri-rəsmi qeydlərdə buraxın.

Tapşırıqlar

A. Quruluş

Hər cümləni verilən üslubda yenidən yazın. Mesajı saxlayın.

  1. Ön sözü qabağa keçirərək rəsmi şəkildə yenidən yazın: Who did you give the keys to?
  2. "permitted" ilə rəsmi elan kimi yenidən yazın: You can't smoke anywhere in this building.
  3. Hər iki frazal feili tək rəsmi feillə əvəz edərək rəsmi şəkildə yenidən yazın: We need to find out why the costs went up.
  4. Şəxssiz "it" + məchul növ ilə yenidən yazın: People think the scheme will fail.
  5. Düşən sözləri geri qaytararaq neytral məktub kimi yenidən yazın: Got your email. Will reply tomorrow.
  6. Rəsmi yazı üslubunda yenidən yazın: Like I said, the meeting's been put off.
  7. Bu rəsmi elanı neytral, gündəlik ingiliscə ilə yenidən yazın: Visitors are required to obtain a pass from reception.

B. Məna

Vəziyyəti oxuyun və ona ən uyğun cümləni seçin.

  1. Rəsmi şikayət məktubu. Hansı variant üsluba ən uyğundur?
  2. Hər gün birlikdə işlədiyiniz həmkarınıza məktub. Hansı uyğundur?
  3. Rəsmi layihə hesabatı. Hansı uyğundur?
  4. Universitet saytında tələbələr üçün müasir, aydın təlimat. Hansı uyğundur?
  5. Qəhvə içməyə görüşəcəyiniz dosta mesaj. Hansı uyğundur?
  6. Rəsmi elan. Hansı standart qrammatikaya uyğundur?

C. Səhvi tapın

Hər cümlədə bir səhv var və ya cümlə düzgündür. Düzgün cümləni yazın.

  1. Thank you very much for inviting my husband and I to your daughter's wedding; we would be delighted to attend.
  2. Any questions about the new booking system should be addressed to myself or to the IT helpdesk.
  3. Whom should I contact if the replacement part has still not arrived by the end of the week?
  4. Whom is responsible for checking that the fire doors are kept closed at all times?
  5. Between you and I, the new system has caused far more problems than it has solved.

D. Mətndə

Bu qaralamada üslublar qarışıqdır: müraciət və sonluq rəsmidir, mətnin özü isə yox. Nömrələnmiş hissələri rəsmi üslubda yenidən yazın.

An email to a client (draft)
Dear Ms Okafor,
Thank you for your letter of 3 March. (19) Just to let you know, your order's been sent off. (20) If you need any more info, get in touch with myself directly. (21) We're really sorry about the delay. It was caused by a technical fault. (22) We got a new part from our supplier, and the problem's been sorted. (23) Could you let me know who I should send the invoice to?
Yours sincerely,
Daniel Reyes
  1. (19) cümləsini "I am writing to confirm" ilə başlayaraq yenidən yazın.
  2. (20) cümləsini inversiyalı şərt cümləsi kimi yenidən yazın və əvəzliyi düzəldin.
  3. (21) bəndini "for which" ilə bir cümləyə birləşdirin.
  4. (22) cümləsini məchul növ və rəsmi feillərlə yenidən yazın.
  5. (23) cümləsini "to whom" və məchul növlə yenidən yazın.

E. Sizin növbəniz

İngiliscə yazın.

  1. Bazar ertəsi iclasda iştirak edə bilmirsiniz. Mesajı üç dəfə yazın: dosta mesaj (mübtəda düşsün), həmkara məktub (neytral, qısaldılmış formalarla) və rəsmi məktub (qısaldılmış forma olmadan, attend feili ilə və səbəbi isim birləşməsi ilə).
  2. Rəsmi hesabat üslubunda yenidən yazın: "Because the company grew so fast, it needed more staff." Mübtəda kimi isimləşmə işlədin və gündəlik sözlərdən ən azı birini rəsmi sözlə əvəz edin.
  3. Dostunuz sizi ad günü şam yeməyinə dəvət edib və siz gedə bilmirsiniz. 2–3 qeyri-rəsmi, amma səmimi cümlə yazın: qısaldılmış formalar və ən azı bir düşən mübtəda işlədin, I regret və ya unable kimi rəsmi ifadələr işlətməyin.

F. Qarışıq təkrar

Əvvəlki dərsləri təkrarlayın.

  1. C1-09 Subjunctive azərbaycanca: I suggest that he apply, It is essential that she be – rəsmi quruluşlar
    Subjunctive ilə rəsmi üslubda yenidən yazın: The committee insists that every member should attend the meeting.
  2. C1-15 Mürəkkəb təyin budaq cümlələri azərbaycanca: to whom, whereby, in which case, whatever
    Ön söz + "whom" ilə rəsmi şəkildə birləşdirin: I sent the report to a colleague. That colleague has left the company.
  3. C1-03 Rəsmi şərt cümlələri azərbaycanca: Should you need, Were I to, Had I known, But for
    İnversiya ilə yenidən yazın: If you have any problems, call this number.
Cavablar

A. Quruluş

  1. To whom did you give the keys?
  2. Smoking is not permitted anywhere in this building.
  3. We need to establish why the costs increased. / We need to ascertain why the costs increased. / We need to determine why the costs rose.
  4. It is thought that the scheme will fail. / It is believed that the scheme will fail.
  5. I got your email. I'll reply tomorrow. / I've got your email. I'll reply tomorrow.
  6. As I said, the meeting has been postponed. / As previously stated, the meeting has been postponed.
  7. Visitors need to get a pass from reception. / You need to get a pass from reception.

B. Məna

  1. The manager whom I contacted has not replied.
  2. Just to let you know, I won't be able to make tomorrow's meeting.
  3. The project was delayed owing to a failure to reach agreement.
  4. If a student is ill, they should inform the office.
  5. Running late, sorry! Be there in ten.
  6. The candidate who we believe will strengthen the team has accepted the post.

C. Səhvi tapın

  1. Thank you very much for inviting my husband and me to your daughter's wedding; we would be delighted to attend.
  2. Any questions about the new booking system should be addressed to me or to the IT helpdesk.
  3. ✓ Whom should I contact if the replacement part has still not arrived by the end of the week?
  4. Who is responsible for checking that the fire doors are kept closed at all times?
  5. Between you and me, the new system has caused far more problems than it has solved.

D. Mətndə

  1. I am writing to confirm that your order has been dispatched.
  2. Should you require any further information, please contact me directly.
  3. The delay, for which we apologise, was caused by a technical fault.
  4. A replacement part has been obtained from our supplier, and the problem has been resolved. / A replacement part was obtained from our supplier, and the problem has been resolved.
  5. Could you please let me know to whom the invoice should be sent? / Could you please let me know to whom the invoice should be addressed?

E. Sizin növbəniz

  1. Can't make Monday, sorry — dentist! / I'm afraid I won't be able to come to the meeting on Monday because I have a dentist's appointment. / Unfortunately, I will be unable to attend the meeting on Monday owing to a prior medical appointment.
  2. The rapid growth of the company resulted in a need for additional staff.
  3. So sorry, can't make Saturday — I'm away at my cousin's wedding. Hope you have a brilliant night! Let's catch up next week.

F. Qarışıq təkrar

  1. The committee insists that every member attend the meeting.
  2. The colleague to whom I sent the report has left the company.
  3. Should you have any problems, call this number.
Android TətbiqiHər Yerdə Öyrənin Google Play